'Vũ khí tài chính' của Trung Quốc tăng tốc, tham vọng phi USD hóa tiến thêm một bước?

Nền tảng tiền kỹ thuật số của Ngân hàng Trung ương đa phương (CBDC) mBridge do Trung Quốc thúc đẩy đang tiến thêm một bước quan trọng trên con đường thương mại hóa, qua đó tiếp thêm động lực cho chiến lược mở rộng sử dụng đồng nhân dân tệ số trong thanh toán xuyên biên giới.

Một trong những diễn biến mới nhất là việc Industrial Bank triển khai dịch vụ thanh toán trên nền tảng mBridge dành cho các giao dịch xuyên biên giới với Macau. Ngân hàng này cho biết hiện đã hỗ trợ thanh toán qua mBridge giữa Trung Quốc đại lục với cả Macau và Hồng Kông (Trung Quốc).

Động thái trên diễn ra sau khi mBridge mở rộng sang Macau vào tháng 6, đánh dấu bước tiến mới trong quá trình xây dựng mạng lưới thanh toán xuyên biên giới. Hiện nền tảng này kết nối các Ngân hàng Trung ương của Trung Quốc đại lục, Hồng Kông (Trung Quốc), Thái Lan, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Ả Rập Xê-út.

Sau khi triển khai dịch vụ tại Macau, Industrial Bank cũng đã sử dụng mBridge để thực hiện một giao dịch chuyển vốn xuyên biên giới trị giá 500 triệu nhân dân tệ (khoảng 74 triệu USD) phục vụ thương vụ mua lại cổ phần doanh nghiệp.

Theo ngân hàng này, đây là dấu mốc mở rộng phạm vi ứng dụng của mBridge sang các giao dịch nhân dân tệ xuyên biên giới có quy mô lớn và cấu trúc phức tạp hơn.

Industrial Bank cho biết số lượng khách hàng doanh nghiệp sử dụng dịch vụ mBridge trong sáu tháng đầu năm đã tăng 176% so với cùng kỳ năm ngoái.

Việc mở rộng của ngân hàng này là một trong hàng loạt bước tiến gần đây đưa mBridge tiến gần hơn tới việc được ứng dụng rộng rãi trong thực tiễn.

Tháng trước, chi nhánh Phúc Kiến của Ngân hàng Trung Quốc (Bank of China) đã hoàn tất giao dịch chuyển tiền xuyên biên giới trị giá hơn 10 tỷ đô la Hồng Kông (khoảng 1,28 tỷ USD) thông qua mBridge. Khoản tiền được chuyển đến tài khoản của bên nhận tại Trung Quốc đại lục trong chưa đầy một giờ.

Ngân hàng cho biết đây là giao dịch đơn lẻ có giá trị lớn nhất từng được xử lý trên nền tảng mBridge kể từ khi dự án được triển khai.

Trước đó, vào tháng 6, chi nhánh Thâm Quyến của Bank of China cũng đã thực hiện thành công giao dịch chuyển tiền ra nước ngoài trong ngày với giá trị đầy đủ lên tới 11,3 tỷ nhân dân tệ thông qua nền tảng này.

Ông Matteo Giovannini, Giám đốc cấp cao phụ trách tài chính tại Ngân hàng Công thương Trung Quốc (ICBC), nhận định: "Những cột mốc gần đây cho thấy mBridge đang từng bước chuyển mình từ một nền tảng thử nghiệm sang giai đoạn thương mại hóa ban đầu".

Theo ông Giovannini, hàng loạt tín hiệu tích cực như việc Macau tham gia hệ thống, các ngân hàng thương mại bắt đầu cung cấp dịch vụ giao dịch thực tế và quy mô giao dịch ngày càng lớn cho thấy trọng tâm của dự án đang chuyển từ việc thử nghiệm công nghệ sang tích hợp vào các hoạt động kinh doanh xuyên biên giới trong thực tế.

Dự án mBridge, cùng với Hệ thống thanh toán liên ngân hàng xuyên biên giới của Trung Quốc (CIPS), được xem là một phần trong chiến lược dài hạn của Bắc Kinh nhằm xây dựng các phương thức thanh toán thay thế mạng lưới tài chính truyền thống vốn lấy đồng USD làm trung tâm.

Nỗ lực này ngày càng được đẩy mạnh trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới gia tăng và những lo ngại về việc đồng USD bị sử dụng như một công cụ gây sức ép trong các quan hệ quốc tế.

Tại Hội nghị công tác giữa năm diễn ra mới đây, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) cho biết một trong những trọng tâm trong nửa cuối năm là tiếp tục thúc đẩy phát triển hệ thống CIPS, tăng cường hợp tác quốc tế về thanh toán xuyên biên giới và hoàn thiện hạ tầng phục vụ đồng nhân dân tệ số.

Ông Giovannini, đồng thời là nghiên cứu viên liên kết không thường trú tại Trung tâm Trung Quốc và Toàn cầu hóa (CCG) ở Bắc Kinh, cho rằng: "Từ góc nhìn của Trung Quốc, mBridge là một phần trong chiến lược quốc tế hóa đồng nhân dân tệ thông qua việc nâng cấp hạ tầng thanh toán, chứ không nhằm thay thế hoàn toàn hệ thống tài chính hiện tại".

Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng mBridge vẫn đang ở giai đoạn đầu của quá trình thương mại hóa, chưa phải giai đoạn triển khai trên quy mô lớn.

Theo ông, để nền tảng này phát triển mạnh hơn, cần có sự tham gia rộng rãi hơn của các ngân hàng thương mại, mở rộng các kịch bản sử dụng ngoài lĩnh vực thanh toán thương mại, hỗ trợ thêm nhiều loại tiền tệ cũng như mở rộng sang nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ khác.

Ông kết luận: "Thước đo thành công cuối cùng của mBridge sẽ không nằm ở những giao dịch có giá trị kỷ lục, mà ở việc các doanh nghiệp có lựa chọn nền tảng này như một phương thức thanh toán thường xuyên vì nó nhanh hơn, chi phí thấp hơn và hiệu quả hơn so với mạng lưới ngân hàng đại lý truyền thống".