3,1 tỷ USD đi qua hệ thống Điện Máy Xanh (DMX) nhưng không phải doanh thu, công ty nhận lại được gì?

9 tháng đầu năm, CTCP Đầu tư Điện Máy Xanh (mã DMX) ghi nhận 99.460 tỷ đồng doanh thu hợp nhất, tăng 29% so với cùng kỳ và tương đương 81% kế hoạch năm. Bên cạnh hoạt động bán lẻ, doanh nghiệp đang mở rộng các mảng dịch vụ trên chính hệ thống cửa hàng hiện hữu.

Đáng chú ý, tổng giá trị thanh toán dịch vụ tiện ích và ngân hàng qua hệ thống đạt 82.000 tỷ đồng (~3,1 tỷ USD), tăng 3% so với cùng kỳ. Số lượng giao dịch đạt 54 triệu lượt, tăng 7%, được thực hiện tại hơn 3.000 cửa hàng.

Cần lưu ý, 82.000 tỷ đồng trên là giá trị giao dịch, không phải doanh thu mà DMX ghi nhận. Hiểu đơn giản, đây là dòng tiền khách hàng sử dụng để thanh toán các dịch vụ như điện, nước, viễn thông, nạp/rút tiền, chuyển tiền... thông qua hệ thống cửa hàng. DMX đóng vai trò trung gian và (có thể) nhận lại phần phí hoặc hoa hồng từ các dịch vụ này.

Mô hình này được thể hiện rõ qua hợp tác giữa VPBank và hệ thống Thế Giới Di Động/Điện Máy Xanh. Từ cuối năm 2024, các cửa hàng được triển khai mô hình đại lý thanh toán, cho phép khách hàng thực hiện một số giao dịch ngân hàng ngay tại cửa hàng. Nhân viên được đào tạo để hỗ trợ giao dịch, trong khi hệ thống kết nối trực tiếp với VPBank.

Như vậy, 82.000 tỷ đồng không phải khoản tiền DMX thu về, mà là quy mô giao dịch được thực hiện qua mạng lưới. Phần doanh nghiệp thực sự hưởng là phí hoặc hoa hồng theo thỏa thuận với các đối tác.

Quy mô nguồn thu này từng được Chứng khoán FPT (FPTS) ước tính trong báo cáo phân tích hồi tháng 6/2026. Theo đó, trong quý I/2026, tổng giá trị dịch vụ thanh toán qua hệ thống DMX đạt khoảng 27.000 tỷ đồng. Với mức phí hoa hồng ước tính 0,5%, doanh thu dịch vụ tương ứng khoảng 135 tỷ đồng.

Nếu lấy mức 0,5% này làm tham chiếu và áp vào 82.000 tỷ đồng giao dịch trong 9 tháng, quy mô doanh thu lý thuyết Điện Máy Xanh có thể ghi nhận từ hoạt động này đạt khoảng 410 tỷ đồng.

Ngoài khoản phí, FPTS còn cho rằng hoạt động thu hộ giúp DMX chiếm dụng vốn ngắn hạn, do có độ trễ từ thời điểm khách hàng nộp tiền đến khi doanh nghiệp thanh toán cho ngân hàng hoặc nhà cung cấp dịch vụ.

Như vậy, giá trị đáng chú ý của 82.000 tỷ đồng không nằm ở việc DMX sở hữu dòng tiền này, mà ở khả năng biến hơn 3.000 cửa hàng thành các điểm giao dịch tiện ích và tài chính, qua đó tạo thêm nguồn thu từ phí, hoa hồng và lợi ích về dòng tiền mà không cần mở rộng tương ứng mạng lưới cửa hàng.