Báo ngoại ấn tượng với Phú Quốc trước thềm APEC: Tăng tốc hạ tầng, mở đường cho một chu kỳ phát triển mới

Phú Quốc đang bước vào một giai đoạn phát triển hạ tầng mạnh mẽ khi hàng loạt công trình giao thông, hội nghị, lưu trú và dịch vụ được triển khai nhằm chuẩn bị cho Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, dự kiến diễn ra vào tháng 11/2027.

Không chỉ phục vụ một sự kiện đối ngoại quan trọng, các dự án đang được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để Phú Quốc tiếp tục nâng cao năng lực đón khách quốc tế, thu hút đầu tư và từng bước phát triển thành trung tâm du lịch, dịch vụ và tổ chức sự kiện có sức cạnh tranh trong khu vực.

Hạ tầng tăng tốc trước APEC 2027

Trong chưa đầy một năm tới, Phú Quốc dự kiến có sân bay được mở rộng, hệ thống đường sắt đô thị nhẹ (LRT) đầu tiên của Việt Nam và một trung tâm biểu diễn nghệ thuật với sức chứa 4.000 người.

Theo kế hoạch, Phú Quốc triển khai 21 dự án hạ tầng trọng điểm phục vụ APEC 2027, sự kiện dự kiến có sự tham dự của lãnh đạo và đại diện cấp cao các nền kinh tế thành viên APEC, với tổng mức đầu tư hơn 137.000 tỷ đồng, bao gồm cả nguồn vốn đầu tư công, đầu tư theo phương thức đối tác công tư và đầu tư kinh doanh.

Nikkei Asia cho biết, quy mô này tương đương khoảng 4 năm đầu tư của Phú Quốc nếu tính theo tốc độ đầu tư của đảo trong 2 thập kỷ qua.

Tuy nhiên, nhịp độ xây dựng tại Phú Quốc không chỉ nhằm phục vụ những ngày diễn ra các hoạt động ngoại giao cấp cao. Các cơ quan chức năng và doanh nghiệp đang kỳ vọng APEC sẽ tạo cú hích để Phú Quốc chuyển mình từ một điểm đến biển đảo tăng trưởng nhanh thành trung tâm quốc tế về du lịch, đầu tư và tổ chức sự kiện.

Đà Nẵng, nơi đăng cai Tuần lễ Cấp cao APEC 2017, thường được nhắc đến như một ví dụ cho tác động này. Sự kiện được xem là dấu mốc góp phần nâng cao vị thế quốc tế của thành phố, đồng thời thúc đẩy du lịch và thu hút đầu tư.

“Tiến độ xây dựng ở đây đang diễn ra với tốc độ đáng kinh ngạc. Các đội thi công làm việc gần như 24/7, bất chấp nắng nóng và kéo dài đến tận đêm khuya. Ngay cả khi mưa lớn gây ngập nghiêm trọng, họ cũng bơm nước ra rồi tiếp tục thi công”, một hướng dẫn viên du lịch tên Thương chia sẻ.

Nâng cấp toàn diện hạ tầng

Một trong những dự án trọng điểm là mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với vốn đầu tư khoảng 865 triệu USD, tương đương khoảng 22.588 tỷ đồng.

Dự án sẽ nâng công suất phục vụ hành khách hằng năm lên 10 triệu lượt vào năm 2030, hơn gấp đôi mức 4 triệu lượt hiện nay. Một số hạng mục, trong đó có nhà ga VIP phục vụ các đoàn cấp cao, dự kiến hoàn thành trước thềm hội nghị.

Các sự kiện chính của APEC dự kiến diễn ra tại một trung tâm hội nghị mới có vốn đầu tư khoảng 860 triệu USD, tương đương 22.457 tỷ đồng. Công trình có phòng đại tiệc rộng 11.000 m², khả năng phục vụ khoảng 10.000 người, cùng trung tâm báo chí quốc tế dành cho tối đa 4.000 phóng viên.

Sun Group, một trong những tập đoàn tư nhân lớn của Việt Nam và là doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong nhiều dự án đang được triển khai tại Phú Quốc, cũng đang đầu tư 2,5 tỷ USD (khoảng 65.283 tỷ đồng) vào một quần thể nghỉ dưỡng và nhà ở.

Dự án dự kiến bổ sung 12.000 căn hộ dịch vụ và phòng khách sạn do các thương hiệu quốc tế như Marriott, Hilton và Lotte vận hành.

Các dự án trên nằm trong nỗ lực rộng hơn nhằm mở rộng định vị của Phú Quốc, không chỉ là một điểm nghỉ dưỡng nhiệt đới mà còn hướng tới các phân khúc du lịch, đầu tư và tổ chức sự kiện quốc tế.

Bài học thành công từ Đà Nẵng 2017

Các nhà hoạch định chính sách Việt Nam kỳ vọng APEC có thể mang lại cho Phú Quốc cú hích tương tự những gì Đà Nẵng từng đạt được sau sự kiện năm 2017.

Năm 2017, Đà Nẵng đăng cai APEC và đón 6,6 triệu lượt khách, trong đó có 2,3 triệu khách quốc tế. Doanh thu du lịch tăng hơn 20%. Đến năm 2025, lượng khách đến thành phố đã tăng lên 17,3 triệu lượt, trong đó 7,6 triệu lượt là khách quốc tế.

Giới chức địa phương và các doanh nghiệp du lịch vẫn xem APEC 2017 là một dấu mốc quan trọng trong quá trình nâng cao vị thế quốc tế của thành phố và thu hút thêm dòng vốn đầu tư.

Với Phú Quốc, nền tảng du lịch hiện nay đã tương đối vững chắc. Hòn đảo trở thành một trong những điểm đến có tốc độ tăng trưởng nhanh của Việt Nam sau khi chính sách miễn thị thực cho khách nước ngoài đến Phú Quốc được triển khai từ năm 2014.

Lượng khách đến Phú Quốc tăng mạnh, từ 586.000 lượt năm 2014 lên 8,1 triệu lượt năm 2025. Doanh thu du lịch cũng tăng gấp 3 lần trong 3 năm, đạt khoảng 44.000 tỷ đồng, trong năm ngoái.

Chỉ trong 7 tháng đầu năm 2026, Phú Quốc đã đón 6,2 triệu lượt khách, tăng 34% so với cùng kỳ năm trước.

Kỳ vọng vào thị trường MICE

Các nhà đầu tư hiện kỳ vọng đà tăng trưởng du lịch có thể được chuyển hóa thành nhu cầu đối với các hoạt động hội nghị, triển lãm, du lịch khen thưởng và công tác quốc tế. Đây là phân khúc thường được gọi chung là MICE (viết tắt của Meetings, Incentives, Conferences and Exhibitions).

Năm ngoái, Sun Group ra mắt Sun PhuQuoc Airways, ban đầu tập trung khai thác các đường bay nội địa trước khi mở rộng ra thị trường quốc tế. Hãng hiện khai thác các đường bay tới một số điểm đến như Đài Loan (Trung Quốc), Hàn Quốc, Singapore và Hồng Kông, đồng thời có kế hoạch mở thêm đường bay tới Nhật Bản và Nga.

“Với hệ sinh thái này, Phú Quốc có đủ năng lực tổ chức các sự kiện MICE quy mô lớn, đồng thời biến một chuyến đi phục vụ sự kiện thành trải nghiệm dài ngày và đa dạng hơn”, Sun Group cho biết.

Đối với người dân địa phương, sự thay đổi nhanh chóng của Phú Quốc cũng mở ra những cơ hội việc làm mới. Một tài xế kiêm hướng dẫn viên du lịch trung niên cho biết ông kỳ vọng có thể tìm được công việc toàn thời gian tại một khách sạn để có nguồn thu nhập ổn định hơn so với công việc hiện tại.

Tìm lời giải bền vững cho giai đoạn "hậu APEC"

Song song với những cơ hội, câu hỏi lớn đặt ra là liệu nhu cầu thị trường trong dài hạn có theo kịp tốc độ mở rộng hạ tầng và nguồn cung lưu trú đang được triển khai hay không.

“Câu hỏi chúng tôi thường xuyên đặt ra không chỉ là các dự án này sẽ phục vụ APEC như thế nào, mà còn là chúng sẽ tiếp tục tạo ra giá trị gì cho Phú Quốc, người dân và ngành du lịch Việt Nam sau khi hội nghị kết thúc”, Sun Group cho biết.

Đối với các doanh nghiệp quy mô nhỏ, bài toán kinh tế thậm chí còn khó khăn hơn.

“Nguyên vật liệu đều phải vận chuyển từ đất liền ra đảo, khiến chi phí vận chuyển cao hơn đáng kể”, ông Nguyễn Đắc Hiếu, người có gia đình từng đóng cửa một khách sạn trong thời kỳ Covid-19 rồi chuyển đổi thành nhà ở cho thuê, cho biết.

Theo ông, chi phí này làm tăng nhu cầu vốn, trong khi giá phòng lại không thể tăng quá cao. “Việc kiểm soát chi phí rất khó khăn”, ông nói.

Nguồn cung phòng khách sạn tăng nhanh cũng là một yếu tố cần được tính đến.

Ông Neil MacGregor, Tổng Giám đốc Savills Việt Nam, nhận định với lượng phòng mới được bổ sung trong thời gian tới, Phú Quốc có thể trải qua một giai đoạn nguồn cung tăng nhanh hơn nhu cầu.

“Nếu khách chỉ đến vào cuối tuần, hiệu quả kinh doanh của các khách sạn sẽ không đủ mạnh để bảo đảm đây là những khoản đầu tư tốt trong dài hạn”, ông nói.

Theo ông MacGregor, Phú Quốc có thể tham khảo kinh nghiệm của Phuket (Thái Lan) trong việc xây dựng hệ sinh thái du lịch vượt ra ngoài biển và các khu nghỉ dưỡng.

Hòn đảo của Thái Lan đã xây dựng một hệ sinh thái gồm các điểm vui chơi giải trí, trường học quốc tế, cơ sở y tế và hạ tầng hỗ trợ người nước ngoài lưu trú dài ngày, đồng thời thu hút nhóm du khách có mức chi tiêu cao.

Nếu được triển khai và khai thác hiệu quả, APEC 2027 có thể trở thành một dấu mốc mới trong quá trình Phú Quốc nâng cao vị thế trên bản đồ du lịch, đầu tư và tổ chức sự kiện quốc tế.

Tuy nhiên, thách thức lớn hơn nằm ở giai đoạn sau hội nghị: : làm thế nào để sân bay mở rộng, hệ thống giao thông, trung tâm hội nghị và hàng nghìn phòng khách sạn mới tiếp tục được khai thác hiệu quả trong nhiều năm, qua đó tạo giá trị bền vững cho Phú Quốc, người dân địa phương và ngành du lịch Việt Nam.