'Bỏ túi' gần 292.000 tỷ đồng sau 6 tháng, thương mại điện tử Việt Nam tăng tốc ngoài sức tưởng tượng

Theo báo cáo thị trường thương mại điện tử Việt Nam 6 tháng đầu năm 2026 do “Nền tảng Tổng hợp và khai thác dữ liệu Metric.vn” công bố, thị trường tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ cả về doanh thu, sản lượng và số lượng nhà bán hàng. Đáng chú ý, nhóm shop Mall dù chỉ chiếm chưa tới 3% tổng số gian hàng nhưng đóng góp hơn 1/3 doanh thu toàn thị trường.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng doanh số của 4 sàn thương mại điện tử lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt khoảng 291.600 tỷ đồng, tăng 44,11% so với cùng kỳ năm 2025. Sản lượng hàng hóa tiêu thụ đạt gần 2,19 tỷ sản phẩm, tăng 13,67%, trong khi số lượng gian hàng hoạt động đạt khoảng 613.800 shop, tăng 14,11%.

Riêng quý II/2026, doanh số toàn thị trường đạt khoảng 143.000 tỷ đồng, tăng 41,62% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng bán ra đạt hơn 1,05 tỷ sản phẩm, tăng 7,71%, còn số lượng shop hoạt động đạt khoảng 526.500, tăng 13,54%.

Theo Metric, doanh số thương mại điện tử trong nửa đầu năm đều tăng trưởng cao ở tất cả các tháng so với cùng kỳ năm trước. Tháng 1 ghi nhận mức tăng mạnh nhất với 52%, sau đó duy trì ở mức 39% trong tháng 2, 47% ở tháng 3, 38% ở tháng 4 và lần lượt đạt 43% và 44% trong tháng 5, tháng 6.

Diễn biến này cho thấy sức mua trực tuyến vẫn duy trì tích cực, bất chấp sự cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các sàn và những thay đổi liên quan đến chính sách vận hành.

Về quy mô ngành hàng, Làm đẹp tiếp tục dẫn đầu với doanh số khoảng 49.508 tỷ đồng, theo sau là Thời trang nữ đạt 40.351 tỷ đồng và Nhà cửa - Đời sống đạt 37.679 tỷ đồng.

Đáng chú ý, Bách hóa - Thực phẩm là ngành ghi nhận tốc độ tăng trưởng doanh số cao nhất, tăng 60,96% so với cùng kỳ năm trước, đồng thời sản lượng bán ra tăng 39,59%. Nhóm Máy tính xách tay và Thiết bị văn phòng cũng tăng trưởng mạnh với doanh số lần lượt tăng 59,75% và 41,46%.

Trong khi đó, một số ngành hàng ghi nhận sự phân hóa giữa doanh thu và sản lượng. Cụ thể, Thời trang nữ tăng 49,65% về doanh số nhưng sản lượng giảm 21,43%. Phụ kiện thời trang và Văn phòng phẩm cũng có doanh thu tăng nhưng lượng sản phẩm tiêu thụ giảm, phản ánh xu hướng người tiêu dùng ưu tiên các sản phẩm có giá trị cao hơn.

Xét theo từng nền tảng, Shopee ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật ở các nhóm Mẹ & Bé, Điện thoại và phụ kiện, Thực phẩm - Đồ uống. TikTok Shop tăng trưởng mạnh ở các ngành Thời trang nữ, Đồ ăn - Đồ uống và Điện thoại, phụ kiện. Trong khi đó, Lazada có thế mạnh ở nhóm Voucher & Dịch vụ và Đồ uống, còn Tiki nổi bật với ngành Thiết bị văn phòng.

Một điểm đáng chú ý khác là xu hướng tập trung doanh thu vào nhóm nhà bán chính hãng (shop Mall).

Theo Metric, trên ba nền tảng Shopee, Lazada và TikTok Shop, shop Mall chỉ chiếm 2,79% tổng số gian hàng nhưng đóng góp tới 34,2% tổng doanh số toàn thị trường.

Dù số lượng shop Mall giảm 6% so với cùng kỳ năm 2025, doanh số của nhóm này vẫn tăng tới 54%. Bình quân doanh số trên mỗi shop Mall tăng khoảng 63,8%, cho thấy hiệu quả kinh doanh và khả năng khai thác doanh thu của các nhà bán chính hãng ngày càng được cải thiện.

Báo cáo nhận định xu hướng này phản ánh sự dịch chuyển của thị trường sang nhóm nhà bán có thương hiệu, vận hành chuyên nghiệp và khả năng đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người tiêu dùng. Thay vì mở rộng số lượng gian hàng, các doanh nghiệp đang tập trung nâng cao hiệu quả kinh doanh trên từng cửa hàng.

Bên cạnh tăng trưởng về quy mô, 6 tháng đầu năm 2026 cũng chứng kiến nhiều thay đổi về chính sách của các sàn thương mại điện tử.

Trong tháng 5, Shopee và TikTok Shop đồng loạt điều chỉnh một số loại phí áp dụng với người bán, gồm phí cố định, phí xử lý giao dịch và phí hoa hồng. Sau điều chỉnh, mức phí cố định trên Shopee ở một số ngành hàng như Sức khỏe - Sắc đẹp, Mẹ & Bé tiếp tục tăng, tạo ra nhiều ý kiến trái chiều trong cộng đồng nhà bán.

Trước phản ánh của doanh nghiệp và người bán, ngày 28/5, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu Shopee rà soát, đồng thời chưa triển khai một số loại phí mới để đánh giá tác động đối với môi trường cạnh tranh cũng như hoạt động kinh doanh của người bán trên nền tảng.

Ở chiều ngược lại, TikTok Shop tiếp tục đầu tư vào hệ sinh thái hỗ trợ nhà bán. Từ tháng 5, nền tảng triển khai dịch vụ giao hàng trong ngày tại 14 địa phương với phạm vi giao tối đa 30 km, đồng thời ra mắt công cụ quản lý đa kho trên Seller Center, giúp người bán tối ưu vận hành, rút ngắn thời gian xử lý đơn hàng và nâng cao trải nghiệm mua sắm.

Theo Metric, việc các sàn liên tục điều chỉnh chính sách phí, đầu tư vào logistics và công cụ quản trị cho thấy thị trường thương mại điện tử Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh theo chiều sâu. Trong bối cảnh đó, lợi thế không còn nằm ở quy mô gian hàng mà chuyển sang năng lực vận hành, chất lượng dịch vụ và khả năng xây dựng niềm tin với người tiêu dùng.