Chính thức có kết luận thanh tra tại Tập đoàn Sơn Hải: Đề nghị miễn nộp hơn 290 tỷ đồng không được cơ quan chức năng chấp thuận

Từ ngày 4/5/2026 đến ngày 3/6/2026, Đoàn thanh tra tỉnh Quảng Trị đã tiến hành thanh tra tại Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải, Công ty TNHH Sơn Hải Riverside, các cơ quan, đơn vị liên quan đến dự án Khu đô thị Nam Cầu Dài và tiến hành kiểm tra, xác minh trực tiếp các nội dung thanh tra.

Dự án Khu đô thị Nam Cầu Dài do Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải làm nhà đầu tư, còn Công ty TNHH Sơn Hải Riverside là doanh nghiệp dự án.

Theo quyết định phê duyệt, dự án được đầu tư nhằm hình thành một khu đô thị đồng bộ, bao gồm nhà ở, khách sạn, công trình thương mại - dịch vụ, công trình công cộng cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội.

Ban đầu, dự án có quy mô 40,3ha, sau đó được điều chỉnh còn 36,8ha, tọa lạc tại phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị (trước đây thuộc TP. Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình), với tổng vốn đầu tư khoảng 2.200 tỷ đồng.

Theo kết luận thanh tra, tại thời điểm kiểm tra, dự án đã cơ bản hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng và được giao 27,1/36,8ha, tương đương 73,64% diện tích. Hệ thống hạ tầng kỹ thuật đã hoàn thành hơn 90% khối lượng thi công. Đồng thời, doanh nghiệp đang triển khai xây dựng phần thô 38 căn biệt thự và shophouse.

Tháng 6/2022, Cục Thuế tỉnh Quảng Bình (cũ) đã ban hành thông báo yêu cầu Công ty TNHH Sơn Hải Riverside nộp hơn 1.000 tỷ đồng tiền sử dụng đất và 52,2 tỷ đồng tiền thuê đất trả một lần cho toàn bộ thời gian thuê.

Đến tháng 5/2026, Sơn Hải Riverside vẫn còn nợ 368,5 tỷ đồng, bao gồm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và tiền chậm nộp. Do chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính, cơ quan thuế đã áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo quy định.

Thanh tra tỉnh Quảng Trị cho biết, theo phương án tài chính được phê duyệt, cơ cấu nguồn vốn chủ sở hữu chỉ chiếm khoảng 18% tổng mức đầu tư, tương ứng 396 tỷ đồng; phần còn lại hơn 1.800 tỷ đồng phải được huy động từ các nguồn vốn hợp pháp.

Tuy nhiên, ngân hàng đã không giải ngân khoản vay theo cam kết do dự án chưa được bàn giao đầy đủ mặt bằng.

Đến thời điểm thanh tra, dự án vẫn còn 9,7ha chưa hoàn tất công tác giải phóng mặt bằng. Đây là khu vực trung tâm dự án, nếu diện tích này chậm bàn giao sẽ khiến dự án bị chia cắt, không thể kết nối giao thông với Quốc lộ 1A, do đó dự án không thể nghiệm thu đưa vào vận hành khai thác được.

Theo báo cáo của nhà đầu tư, trong giai đoạn từ tháng 7/2022 đến tháng 12/2024, doanh nghiệp đã nhiều lần làm việc với tổ chức tín dụng nhưng vẫn chưa được giải ngân do những vướng mắc liên quan đến mặt bằng.

Chỉ đến khi UBND tỉnh Quảng Trị cam kết bàn giao mặt bằng và hoàn thiện tuyến kè sông Nhật Lệ, BIDV Chi nhánh Quảng Bình mới thực hiện giải ngân khoản vay 1.000 tỷ đồng vào ngày 31/12/2024 cho nhà đầu tư để thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.

Thanh tra tỉnh Quảng Trị cho biết, đến nay nhà đầu tư đã cơ bản hoàn thành nghĩa vụ tài chính đối với ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên, đến thời điểm thanh tra, các nội dung mà UBND tỉnh đã cam kết với nhà đầu tư vẫn chưa được thực hiện.

Chưa đủ căn cứ miễn hơn 290 tỷ đồng tiền chậm nộp

Theo kết luận thanh tra, nhà đầu tư đã tích cực tìm kiếm các giải pháp để thực hiện nghĩa vụ tài chính, thậm chí số vốn chủ sở hữu thực tế đầu tư vào dự án còn vượt mức dự kiến trong phương án tài chính.

Cơ quan thanh tra xác định, việc chậm nộp tiền sử dụng đất và tiền thuê đất trong giai đoạn từ tháng 7/2022 đến tháng 12/2024 đã làm phát sinh hơn 290,5 tỷ đồng tiền chậm nộp. Trong đó, một phần nguyên nhân xuất phát từ việc dự án chưa được giao đủ diện tích 36,8ha theo quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư và báo cáo thuyết minh nghiên cứu khả thi.

Tuy nhiên, Thanh tra tỉnh Quảng Trị kết luận rằng việc nhà đầu tư đề nghị xem xét miễn tiền chậm nộp theo khoản 8 Điều 59 Luật Quản lý thuế năm 2019 và các văn bản hướng dẫn là chưa phù hợp. Nguyên nhân là do việc miễn tiền chậm nộp chỉ được thực hiện nếu người nộp thuế thuộc trường hợp bất khả kháng và có đủ hồ sơ chứng minh theo khoản 8 Điều 59 Luật Quản lý thuế năm 2019 và các văn bản hướng dẫn.

Dù vậy, cơ quan thanh tra cũng cho rằng trường hợp này cần xem xét, đánh giá một cách toàn diện trách nhiệm của các bên liên quan, yếu tố ảnh hưởng về việc xem xét miễn tiền chậm nộp, đảm bảo tránh gây thiệt hại cho Nhà nước và nhà đầu tư.