Đề xuất không phạt tiền hộ kinh doanh chuyển từ thuế khoán sang kê khai trong năm 2026

Chuyển từ thuế khoán sang kê khai, hộ kinh doanh cần thời gian thích nghi

Theo Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA), từ đầu năm 2026, hộ, cá nhân kinh doanh chuyển từ phương pháp thuế khoán sang tự kê khai, tự nộp thuế. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi diễn ra trong bối cảnh nhiều hộ kinh doanh, tiểu thương chưa nắm rõ quy định mới, trong khi một số chính sách và hướng dẫn được ban hành khá muộn.

Trên cơ sở đó, VTCA đề nghị có cơ chế miễn xử phạt bằng tiền trong khoảng thời gian từ khi chính sách mới được ban hành đến khi được triển khai đầy đủ trên thực tế. Thời gian chuyển tiếp được đề xuất ít nhất 3-6 tháng hoặc áp dụng trong năm 2026.

Theo kiến nghị này, sau khi cơ quan thuế hoàn tất hướng dẫn, hỗ trợ và tạo điều kiện để hộ kinh doanh thực hiện đúng quy định, những trường hợp tiếp tục vi phạm mới bị xử phạt.

Bộ Tài chính cho biết việc chuyển đổi phương pháp quản lý thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh được thực hiện theo chủ trương tại Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân và Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân.

Theo đó, từ ngày 1/1/2026, hộ, cá nhân kinh doanh thực hiện phương pháp tự kê khai, tự nộp thuế.

Bộ Tài chính cho biết đã triển khai đồng bộ các giải pháp về hoàn thiện chính sách, tổ chức thực hiện, cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số nhằm bảo đảm quá trình chuyển đổi phù hợp với điều kiện hoạt động của hộ, cá nhân kinh doanh.

80% hộ kinh doanh doanh thu dưới 1 tỷ đồng không phải nộp thuế GTGT, TNCN

Chính sách thuế hiện được thiết kế theo hướng phân loại hộ, cá nhân kinh doanh dựa trên quy mô doanh thu. Ngưỡng doanh thu không thuộc diện chịu thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN đã được nâng từ 100 triệu đồng/năm lên 200 triệu đồng/năm, sau đó lên 500 triệu đồng/năm và hiện là 1 tỷ đồng/năm.

Theo Bộ Tài chính, qua dữ liệu kê khai của người nộp thuế trong 6 tháng đầu năm 2026, khoảng 80% hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống không thuộc diện phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Khoảng 20% còn lại có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm thực hiện kê khai và nộp thuế theo quy định.

Cùng với việc thay đổi phương pháp quản lý, cơ quan thuế đã đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và ứng dụng công nghệ nhằm giảm chi phí tuân thủ. Bộ Tài chính cho biết các mẫu biểu kê khai và thành phần hồ sơ của hộ, cá nhân kinh doanh đã được rà soát, tinh gọn, đồng thời 100% thủ tục hành chính thuế được cung cấp theo phương thức điện tử.

Đối với khoảng 80% hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống và không phải nộp thuế GTGT, TNCN, người kinh doanh chỉ cần thông báo doanh thu một lần cho cả năm hoạt động.

Với nhóm hộ, cá nhân thuộc diện phải nộp thuế, các giải pháp hỗ trợ như hóa đơn điện tử, phần mềm kế toán và thanh toán điện tử với chi phí phù hợp cũng được triển khai. Những công cụ này giúp tự động ghi nhận doanh thu, lập sổ sách kế toán và tổng hợp tờ khai gợi ý, qua đó giảm bớt thao tác thủ công.

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính đã chỉ đạo cơ quan thuế tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn và xây dựng các tài liệu phù hợp với từng nhóm hộ kinh doanh. Các ứng dụng Thuế điện tử tiếp tục được nâng cấp theo hướng thân thiện, dễ sử dụng, tích hợp chức năng hỗ trợ kê khai, tự động điền thông tin, chatbot AI và mở rộng kết nối, chia sẻ dữ liệu với các cơ sở dữ liệu quốc gia.

Theo Bộ Tài chính, việc này nhằm giảm thao tác thủ công, hạn chế sai sót, tiết kiệm thời gian và chi phí tuân thủ cho hộ, cá nhân kinh doanh.

Cơ quan này nhấn mạnh các giải pháp đang được triển khai thể hiện định hướng tiếp tục giảm nghĩa vụ thuế và chi phí tuân thủ đối với nhóm hộ kinh doanh nhỏ lẻ.