Một tỉnh của Việt Nam đạt 11/15 tiêu chí đô thị loại I, hướng tới thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030

Tỉnh Ninh Bình đang tập trung nguồn lực, triển khai đồng bộ các nhiệm vụ về phát triển đô thị, hạ tầng và kinh tế - xã hội, phấn đấu hoàn thành các tiêu chuẩn, tiêu chí vào năm 2028, tạo cơ sở xây dựng hồ sơ Đề án thành lập thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030.

Thực hiện Nghị quyết số 05-NQ/TU và Đề án số 07/ĐA-UBND về xây dựng Ninh Bình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, tỉnh Ninh Bình xác định đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị.

Các sở, ban, ngành, địa phương đang rà soát nhiệm vụ, xây dựng kế hoạch với tiến độ và trách nhiệm cụ thể; đồng thời lồng ghép mục tiêu của Đề án vào các chương trình phát triển ngành, lĩnh vực. Công tác tuyên truyền, quán triệt được đẩy mạnh nhằm tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động.

Theo lộ trình, tỉnh Ninh Bình phấn đấu đến năm 2028 hoàn thành các tiêu chuẩn, tiêu chí theo quy định, làm cơ sở hoàn thiện hồ sơ Đề án thành lập thành phố Ninh Bình trực thuộc Trung ương.

Kết quả rà soát đến ngày 30/7/2026 cho thấy Ninh Bình đã đạt 2 tiêu chuẩn về quy mô dân số và diện tích tự nhiên; 2 tiêu chuẩn về vị trí, chức năng và tỷ lệ đô thị hóa cơ bản đạt. 3 tiêu chuẩn còn chưa đạt gồm tỷ lệ số phường trên tổng số đơn vị hành chính cấp xã, công nhận đô thị loại I và cơ cấu, trình độ phát triển kinh tế - xã hội.

Để hoàn thành các mục tiêu, tỉnh Ninh Bình đã xác định 7 nhiệm vụ chính với 88 chương trình, đề án, kế hoạch trọng tâm giai đoạn 2026-2031; trong đó nhiều nhiệm vụ đã được triển khai, tạo nền tảng cho quá trình hoàn thiện các tiêu chuẩn còn thiếu.

Ninh Bình cơ bản đạt 11/15 tiêu chí đô thị loại I

Công tác xây dựng đô thị loại I được xác định là nhiệm vụ then chốt trong quá trình thực hiện mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Các sở, ngành, địa phương đang rà soát hiện trạng, triển khai quy hoạch, phát triển hạ tầng giao thông, hạ tầng kỹ thuật, chỉnh trang đô thị và đô thị thông minh.

Đến ngày 30/7/2026, Ninh Bình cơ bản đạt 11/15 tiêu chí đô thị loại I. Nhiều tiêu chuẩn về quy hoạch, hạ tầng, tổ chức không gian đô thị và phát triển kinh tế đã đáp ứng hoặc cơ bản đáp ứng yêu cầu.

Tuy nhiên, tỉnh vẫn cần tập trung hoàn thiện Quy hoạch chung đô thị Ninh Bình, nâng tỷ lệ đô thị hóa, phát triển đô thị thông minh, cải thiện hạ tầng xử lý nước thải, giao thông, cây xanh, quản lý chất thải rắn, công trình xanh và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Hai tiêu chuẩn nền tảng về quy mô dân số từ 2,5 triệu người và diện tích tự nhiên từ 2.500 km2 trở lên đã hoàn thành. Đối với các tiêu chuẩn còn lại, tỉnh Ninh Bình đang phân công rõ cơ quan chủ trì và lộ trình thực hiện.

Sở Nội vụ chủ trì triển khai tiêu chuẩn về tỷ lệ số phường trên tổng số đơn vị hành chính cấp xã trong giai đoạn 2026-2028. Sở Xây dựng tập trung hoàn thiện tiêu chuẩn về tỷ lệ đô thị hóa và công nhận đô thị loại I, phấn đấu hoàn thành trong năm 2027. Tiêu chuẩn về cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội được triển khai đồng bộ, trong đó cân đối ngân sách địa phương dự kiến hoàn thành năm 2028.

Lộ trình này cũng gắn với mục tiêu từng bước hoàn thiện các tiêu chí thành lập phường. Theo Đề án, 24 xã được thành lập trên cơ sở các thị trấn trước đây sẽ tập trung hoàn thiện các tiêu chí để thành lập phường, trong đó 12 xã dự kiến hoàn thành trong năm 2026 và 12 xã còn lại trong năm 2027.

Nhìn chung, tiến độ thực hiện các tiêu chuẩn thành phố trực thuộc Trung ương đang cơ bản bám sát lộ trình. Các tiêu chuẩn đã đạt được tiếp tục duy trì, những tiêu chuẩn còn lại đã được xác định rõ nhiệm vụ, cơ quan thực hiện và thời gian hoàn thành.

Tập trung hạ tầng, xử lý điểm nghẽn để tạo nền tảng phát triển

Ninh Bình có nhiều lợi thế về vị trí địa lý, giao thông, di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới, du lịch, công nghiệp và dịch vụ. Kinh tế - xã hội, thu ngân sách, thu hút đầu tư, cải cách hành chính, chuyển đổi số và chất lượng nguồn nhân lực tiếp tục được cải thiện, tạo thêm nguồn lực cho thực hiện Đề án.

Theo Đề án xây dựng Ninh Bình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030, tỉnh hướng tới phát triển đô thị theo mô hình xanh, bền vững, gắn với bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Quần thể danh thắng Tràng An được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới là một lợi thế quan trọng để Ninh Bình phát triển theo định hướng đô thị di sản thiên niên kỷ.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi thế, tỉnh vẫn phải giải quyết những điểm nghẽn về cân đối ngân sách, hạ tầng đô thị, dữ liệu đất đai, xử lý chất thải rắn và quản lý di sản. Đây là những lĩnh vực đòi hỏi nguồn lực lớn và sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành.

Những yêu cầu này cũng được đặt ra tại Thông báo số 389 về kết luận của Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng tại buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Ninh Bình. Theo đó, bên cạnh những kết quả đạt được, tình hình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế.

Trong 6 tháng đầu năm, thu ngân sách Nhà nước của Ninh Bình đạt 34.636,108 tỷ đồng, bằng 49,44% dự toán Thủ tướng giao và thấp hơn bình quân chung cả nước. Giải ngân vốn đầu tư công đạt 24,7%, thấp hơn mức bình quân chung của cả nước là 35,5%. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch chưa đồng đều, trong đó tỷ trọng nông, lâm nghiệp, thủy sản đóng góp vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh còn thấp.

Trước thực tế này, Phó Thủ tướng yêu cầu Ninh Bình rà soát kịch bản tăng trưởng 6 tháng cuối năm để tiếp tục giao chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể cho các cấp, các ngành, xã, phường; phân công lãnh đạo tỉnh theo dõi từng địa bàn, lĩnh vực và lấy kết quả, sản phẩm cụ thể làm cơ sở đánh giá hiệu quả công tác.

Tỉnh cũng được yêu cầu tập trung xử lý, giải quyết dứt điểm các dự án trọng điểm tồn đọng kéo dài liên quan đến đất đai, quy hoạch, sớm đưa vào khai thác, sử dụng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế; đồng thời quyết liệt thực hiện các giải pháp đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công trong 6 tháng cuối năm.

Cùng với việc hoàn thiện các tiêu chuẩn đô thị, Ninh Bình cần tập trung nguồn lực phát triển hệ thống hạ tầng chiến lược, các trục giao thông huyết mạch kết nối các khu vực đô thị trung tâm với các khu du lịch trọng điểm, kết nối vùng và liên vùng. Đây được xem là một trong những nền tảng quan trọng để mở rộng không gian phát triển, đồng thời hỗ trợ quá trình hoàn thiện các tiêu chí của đô thị loại I và thành phố trực thuộc Trung ương.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu tỉnh triển khai hiệu quả Quy hoạch tỉnh Ninh Bình thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 sau điều chỉnh; trong đó tập trung chuẩn bị xây dựng đề án tỉnh Ninh Bình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030 với đặc trưng đô thị di sản thiên niên kỷ.