Ngân hàng Nhà nước tiếp tục đề xuất loại bỏ tài khoản ngân hàng có đặc điểm sau

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị định 52/2024/NĐ-CP về thanh toán không dùng tiền mặt.

Một trong những điểm đáng chú ý là đề xuất bổ sung quy định về việc đóng tài khoản thanh toán không phát sinh giao dịch trong thời gian dài.

Theo dự thảo, ngoài các trường hợp đóng tài khoản đã được quy định hiện hành, NHNN đề xuất cho phép đóng các tài khoản thanh toán không phát sinh giao dịch trong thời gian từ 3 năm trở lên, tính từ thời điểm chủ tài khoản thực hiện giao dịch cuối cùng. Quy định này không áp dụng trong trường hợp tổ chức tín dụng và khách hàng đã có thỏa thuận khác về việc duy trì tài khoản.

Lý giải cho đề xuất trên, NHNN cho biết thực tế hiện nay tồn tại nhiều tài khoản thanh toán "rác" hoặc không hoạt động trong thời gian dài, đòi hỏi phải có hành lang pháp lý để xử lý.

Theo cơ quan quản lý, nhóm thứ nhất là các tài khoản được mở hợp pháp nhưng bị khách hàng bỏ quên, không sử dụng hoặc không còn nhu cầu giao dịch trong thời gian dài, thường được gọi là tài khoản "ngủ đông".

Nhóm thứ hai là các tài khoản nặc danh hoặc mạo danh do các đối tượng tội phạm sử dụng giấy tờ cũ của khách hàng để mở tài khoản thanh toán hoặc sử dụng giấy tờ giả để mở tài khoản thanh toán.

Hiện nay, việc đóng tài khoản thanh toán và xử lý số dư đối với các tài khoản không hoạt động, bao gồm cả tài khoản "rác", đã được quy định tại Nghị định 52/2024/NĐ-CP và Thông tư 17/2024/TT-NHNN. Theo đó, tổ chức tín dụng được quyền thỏa thuận với khách hàng về các trường hợp đóng tài khoản ngay từ khi mở và sử dụng tài khoản thanh toán.

Tuy nhiên, đối với các tài khoản được mở trước thời điểm Nghị định 52/2024/NĐ-CP và Thông tư 17/2024/TT-NHNN có hiệu lực, nếu tổ chức tín dụng không thể đạt được thỏa thuận với chủ tài khoản thì hiện chưa có cơ chế pháp lý cụ thể để xử lý.

Trên cơ sở kiến nghị của các tổ chức tín dụng cũng như tham khảo kinh nghiệm quốc tế, NHNN đề xuất bổ sung quy định mới nhằm tạo hành lang pháp lý cho phép các tổ chức tín dụng chủ động đóng các tài khoản không phát sinh giao dịch trong thời gian dài, kể cả trong trường hợp chưa có thỏa thuận trước với khách hàng.

Theo NHNN, việc bổ sung cơ chế này không chỉ giúp xử lý hiệu quả các tài khoản "ngủ đông", tài khoản "rác" mà còn góp phần hạn chế nguy cơ gian lận, lừa đảo thông qua các tài khoản thanh toán không còn hoạt động.

Cơ quan quản lý cũng cho biết, kinh nghiệm tại nhiều quốc gia cho thấy việc xử lý các tài khoản thanh toán không phát sinh giao dịch trong thời gian dài thường được giao cho các tổ chức tín dụng thực hiện trên cơ sở thỏa thuận với khách hàng. Đây chủ yếu là những tài khoản hợp pháp nhưng không có giao dịch do chủ tài khoản chủ động thực hiện trong một khoảng thời gian dài.

Do đó, NHNN cho rằng việc bổ sung quy định tại Nghị định 52 sẽ giúp hoàn thiện cơ sở pháp lý cho quá trình rà soát, xử lý các tài khoản thanh toán "rác" và tài khoản không hoạt động kéo dài, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý và bảo đảm an toàn trong hoạt động thanh toán.