Ngân hàng top 4 Trung Quốc bị tố trốn thuế, cho vay trái phép gần 2 tỷ USD

Hai trong số các ngân hàng quốc doanh lớn nhất Trung Quốc, đồng thời cũng là những tổ chức tài chính thuộc hàng top đầu thế giới đã trốn hàng tỷ nhân dân tệ tiền thuế và phát hành các khoản vay bất hợp pháp. Theo cơ quan kiểm toán tối cao, phát hiện kể trên nhấn mạnh việc Bắc Kinh đang siết chặt giám sát trong bối cảnh áp lực tài khóa gia tăng.

Báo cáo thường niên của Cục Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc công bố hôm thứ Ba (23/6) cho biết, Ngân hàng Trung Quốc (Bank of China), một trong nhóm “tứ đại ngân hàng” (Big 4) của quốc gia này đã trốn nộp 2,4 tỷ nhân dân tệ (khoảng 353 triệu USD, tức hơn 9.277 tỷ đồng) tiền thuế trong khoảng thời gian từ tháng 4 năm 2023 đến tháng 8 năm 2025.

Cơ quan kiểm toán cho biết nhà băng này – nơi đang quản lý khối tài sản trị giá hàng nghìn tỷ USD – đã huy động nhân viên của mình đóng góp từ 1 đến 100 nhân dân tệ mỗi người nhằm “phù phép” 11 quỹ đầu tư tư nhân (private equity funds) thành quỹ công chúng (public funds), từ đó đủ điều kiện để được miễn thuế.

Mặc dù cơ quan kiểm toán Trung Quốc vẫn báo cáo các sai phạm liên quan đến thuế hàng năm, nhưng việc họ công khai chỉ đích danh một ngân hàng quốc doanh lớn về hành vi trốn thuế là điều cực kỳ hiếm thấy.

Báo cáo cũng cáo buộc Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc (Agricultural Bank of China), một tổ chức khác thuộc nhóm “tứ đại ngân hàng” của nước này đã giải ngân trái phép 11 tỷ nhân dân tệ (hơn 1,6 tỷ USD, tức gần 42.520 tỷ đồng) tiền vay cho các dự án đất nông nghiệp từ tháng 12 năm 2021 đến tháng 8 năm 2025. Một phần trong số tiền này đã bị sử dụng sai mục đích để mua các sản phẩm quản lý tài sản (wealth management products) và trả nợ.

Truyền thông địa phương đưa tin, phía Ngân hàng Trung Quốc cho biết họ đã “chân thành tiếp thu sự giám sát kiểm toán” và hứa sẽ nâng cao năng lực tuân thủ quy định.

China Everbright Group, một tập đoàn tài chính lớn khác do Nhà nước Trung Quốc quản lý, cũng bị chỉ trích trong báo cáo thường niên của Cục Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc công bố hôm 23/6 vì những yếu kém trong quản lý. Tính đến tháng 8 năm 2025, tập đoàn này đã mất khả năng kiểm soát đối với một số công ty con, trong khi một vài công ty đã lạm dụng thương hiệu Everbright.

Những phát hiện gây chấn động dư luận này được đưa ra trong bối cảnh các chính quyền địa phương tại Trung Quốc đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn thu ngân sách sau cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài. Điều này buộc Bắc Kinh phải tăng cường nỗ lực thực thi thuế, nhắm vào cả các tập đoàn lẫn những cá nhân có thu nhập cao.

Cư dân mạng Trung Quốc đã bày tỏ sự bàng hoàng khi một trong những ngân hàng lớn nhất đất nước tỷ dân, do chính Nhà nước điều hành, lại trốn nghĩa vụ nộp thuế.

“Số tiền thuế bị trốn đó đã chui vào túi của ai?”, một người dùng mạng xã hội nước này đặt câu hỏi, trong khi những người khác kêu gọi Chính phủ phạt nặng những đối tượng sai phạm và thu hồi lại tiền.

Một người khác viết bình luận: “Nếu một ngân hàng đã trốn tới 2,4 tỷ nhân dân tệ, vậy còn những ngân hàng khác thì sao?”

Theo CNA