Sau hơn 6 thập kỷ, siêu dự án đường cao tốc dài 9.022km xuyên 6 quốc gia đã hoàn thành hơn 90%
Dự án được hình thành với mục tiêu đưa khu vực Địa Trung Hải gần hơn với nội địa châu Phi, đặc biệt hỗ trợ các quốc gia không giáp biển tiếp cận hệ thống logistics, cảng biển và các thị trường quốc tế.
Sau hơn 6 thập kỷ kể từ khi được khởi động, dự án đường cao tốc xuyên Sahara (Trans-Saharan Highway) đang tiến gần tới mục tiêu hoàn thiện, với hơn 90% mạng lưới đã được triển khai.
Đây là một trong những dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn của châu Phi, được kỳ vọng tạo hành lang đường bộ kết nối Bắc Phi, khu vực Sahel và Tây Phi, đồng thời mở thêm tuyến vận chuyển hàng hóa từ các quốc gia nằm sâu trong lục địa tới các cảng và thị trường ven Địa Trung Hải.
Theo Ngân hàng Phát triển châu Phi, toàn bộ mạng lưới dài khoảng 9.022 km, đi qua 6 quốc gia gồm Algeria, Mali, Niger, Nigeria, Chad và Tunisia.
Trục quan trọng nhất là tuyến Algiers - Lagos, dài khoảng 4.498 km, chạy qua Algeria, Niger và Nigeria. Ngoài trục chính, mạng lưới còn có các nhánh kết nối với Tunisia, Mali và Chad.
Điều này có nghĩa con số hơn 9.000 km là tổng chiều dài của toàn bộ hệ thống, chứ không phải một tuyến đường duy nhất nối Algiers với Lagos.
Dự án được hình thành nhằm đưa khu vực Địa Trung Hải gần hơn với nội địa châu Phi, đặc biệt hỗ trợ các quốc gia không giáp biển tiếp cận hệ thống logistics, cảng biển và các thị trường quốc tế.
Algeria đã hoàn thành 2.400 km
Algeria hiện là một trong những quốc gia có phần hạ tầng hoàn thiện nhất. Tháng 5/2021, nước này công bố đã hoàn thành 2.400 km thuộc trục chính nằm trong lãnh thổ Algeria.
Để triển khai dự án, Algeria cho biết đã phân bổ khoảng 300 tỷ dinar, tương đương khoảng 2,6 tỷ USD theo tỷ giá tại thời điểm công bố.
Đây là tổng nguồn vốn Algeria đã dành cho phần dự án của mình tính đến thời điểm đó, không phải tổng chi phí của toàn bộ mạng lưới Trans-Saharan.
Hơn 90% mạng lưới đã hoàn thành
Theo Mohamed Ould Mohammedi, Tổng thư ký Ủy ban Liên lạc Đường cao tốc xuyên Sahara (CLRT), tính đến tháng 6/2026, toàn bộ mạng lưới đã hoàn thành hơn 90%.
Tại Niger, tuyến kết nối từ biên giới Algeria gần như đã hoàn thiện, chỉ còn một đoạn gần Assamaka vẫn đang được thi công và dự kiến hoàn thành trong năm 2026.
Trong khi đó, các nhánh hướng tới Mali và Chad vẫn là những phần còn thiếu đáng kể.
Tuyến hướng tới Bamako còn khoảng 400 km chưa hoàn thành. CLRT đang phối hợp với Mali để tìm nguồn vốn cần thiết cho việc triển khai đoạn còn lại.
Tuyến Zinder - N'Djamena, nối Niger với thủ đô Chad, cũng còn một số đoạn dang dở do các hợp đồng trước đó chưa hoàn thành toàn bộ khối lượng dự kiến. Algeria đã tham gia hỗ trợ Chad và cử các nhóm kỹ thuật tới nước này để chuẩn bị cho việc hoàn thiện các đoạn còn thiếu.
Hướng tới hành lang kinh tế xuyên châu Phi
Khi phần lớn hạ tầng đã hoàn thành, các quốc gia tham gia đang hướng tới giai đoạn tiếp theo: biến Trans-Saharan thành một hành lang kinh tế xuyên châu Phi, thay vì chỉ là một tuyến đường bộ.
Mục tiêu bao gồm kết nối vận tải với các trung tâm logistics, thúc đẩy thương mại và thiết lập cơ chế hợp tác lâu dài giữa các quốc gia dọc tuyến.
Đối với Algeria, tuyến đường tạo cầu nối giữa hệ thống hạ tầng ven Địa Trung Hải với khu vực sâu trong lục địa. Với các quốc gia không giáp biển ở vùng Sahel, công trình mở ra thêm lựa chọn vận chuyển hàng hóa tới các cảng và thị trường Bắc Phi.
Sau hơn 60 năm, Trans-Saharan đã tiến rất gần tới mục tiêu ban đầu. Tuy nhiên, việc hoàn thiện các đoạn còn lại tại Mali, Niger và Chad vẫn là yếu tố quyết định để toàn bộ mạng lưới có thể vận hành đồng bộ và phát huy đầy đủ vai trò của một hành lang giao thông - kinh tế xuyên châu Phi.
