Sầu riêng xuất khẩu bứt tốc, nhà vườn vẫn 'thấp thỏm' vì giá giảm
Dù xuất khẩu sầu riêng tiếp tục tăng trưởng mạnh trong những tháng đầu năm, giá thu mua trong nước lại có xu hướng giảm trước thềm vụ thu hoạch chính.
Theo số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, 5 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt 562,4 triệu USD, tăng 45,2% so với cùng kỳ năm trước và chiếm hơn 20% tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả của cả nước.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường lớn nhất với kim ngạch 492 triệu USD, tăng 76,7%, tương đương 87,5% tổng giá trị xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam.
Trái ngược với đà tăng của xuất khẩu, giá sầu riêng tại nhiều địa phương đang giảm. Tại khu vực Đông Nam Bộ và Tây Nguyên, sầu riêng Dona loại A được thu mua ở mức 60.000-65.000 đồng/kg, loại B từ 40.000-45.000 đồng/kg, thấp hơn cuối tháng trước khoảng 3.000-5.000 đồng/kg và giảm 10.000-20.000 đồng/kg so với cùng kỳ năm ngoái.
Xu hướng này xuất hiện khi Tây Nguyên chưa bước vào vụ thu hoạch rộ. Tại Đắk Lắk - địa phương có diện tích sầu riêng lớn nhất cả nước - sản lượng năm 2026 dự kiến đạt khoảng 500.000 tấn, tăng so với khoảng 400.000 tấn của năm trước nhờ diện tích cho thu hoạch tiếp tục mở rộng.
Trong khi nguồn cung tăng, hoạt động xuất khẩu đối mặt với yêu cầu kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt hơn. Từ ngày 1/6, Trung Quốc áp dụng Lệnh 280, tăng cường kiểm soát đối với sầu riêng nhập khẩu.
Một trong những vướng mắc lớn hiện nay là diện tích được cấp mã số vùng trồng còn hạn chế do nhiều hộ sản xuất chưa đáp ứng yêu cầu về quy mô tối thiểu và điều kiện quản lý.
Trả lời báo chí sau khi khảo sát thực tế vùng trồng, cơ sở đóng gói, phòng kiểm nghiệm sầu riêng tại Đắk Lắk, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp thông tin, Đắk Lắk hiện có khoảng 41.000 ha sầu riêng, trong đó khoảng 30.000 ha đang cho thu hoạch với sản lượng ước 500.000 tấn.
Vụ thu hoạch sẽ bắt đầu trong khoảng nửa tháng tới và kéo dài đến tháng 9, làm gia tăng nguy cơ nguồn cung tập trung trong thời gian ngắn.
Theo Thứ trưởng, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục làm việc với phía Trung Quốc để thúc đẩy cấp thêm mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói cho Đắk Lắk. Đồng thời, Bộ triển khai chiến dịch "30 ngày đêm" hỗ trợ cấp mã số vùng trồng, chuyển toàn bộ thủ tục sang hình thức trực tuyến và dự kiến vận hành hệ thống khai báo từ ngày 15/7.
Bên cạnh đó, mở rộng thị trường xuất khẩu, phát triển chế biến sầu riêng đông lạnh và hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc là những giải pháp trọng tâm nhằm giảm áp lực tiêu thụ trong mùa thu hoạch, đồng thời nâng cao giá trị và tính bền vững của ngành sầu riêng Việt Nam.