Việt Nam có 102,3 triệu người, đứng thứ 16 thế giới

Tại Hội nghị tổng kết công tác dân số năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, Cục Dân số (Bộ Y tế) công bố về tình hình dân số của nước ta. Theo đó, tính đến năm 2025, quy mô dân số Việt Nam đạt khoảng 102,3 triệu người, xếp thứ ba trong khu vực Đông Nam Á và đứng thứ 16 trên thế giới.

Về tỷ lệ sinh, Cục Dân số cho biết, Việt Nam đã đạt mức sinh thay thế 2,1 con/phụ nữ từ năm 2006, sớm hơn khoảng 10 năm so với mục tiêu được đề ra tại Nghị quyết số 04 của Hội nghị lần thứ 4 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VII về chính sách dân số và kế hoạch hóa gia đình. Mức sinh này được duy trì ổn định trong giai đoạn 2006-2021, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu dân số theo hướng tích cực và đưa Việt Nam bước vào thời kỳ dân số vàng từ năm 2007, tạo thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, những năm gần đây, mức sinh trên phạm vi cả nước có xu hướng giảm mạnh. Nếu như năm 2021, mức sinh là 2,1 con/phụ nữ thì đến nay con số này giảm xuống còn 1,93 con/phụ nữ, thấp hơn mức sinh thay thế.

Không những thế, hiện nay xu hướng kết hôn muộn, sinh ít con ngày càng phổ biến, ảnh hưởng lớn đến mức sinh.

Theo dự báo, nếu mức sinh tiếp tục duy trì ở mức thấp, Việt Nam sẽ kết thúc thời kỳ dân số vàng vào khoảng năm 2036 và đến năm 2051 và bắt đầu bước vào giai đoạn tăng trưởng âm.

Chính vì thế, bước sang năm 2026, Cục Dân số sẽ khẩn trương tham mưu xây dựng kế hoạch của Chính phủ về tổ chức triển khai thi hành Luật Dân số; xây dựng Nghị định của Chính phủ hướng dẫn thi hành Luật Dân số; xây dựng các Thông tư của Bộ Y tế hướng dẫn thực hiện luật, đồng thời hướng dẫn các địa phương rà soát, điều chỉnh hệ thống văn bản hiện hành, bảo đảm thống nhất với quy định của Luật Dân số.

Hiện nay, để khuyến khích sinh con, Nhà nước đã thực hiện nhiều chính sách ưu tiên, hỗ trợ. Nổi bật có thể kể đến việc bỏ giới hạn "mỗi cặp vợ chồng chỉ nên có 1-2 con", trao quyền quyết định cho các cặp vợ chồng. Cụ thể, các cặp vợ chồng sẽ được chủ động quyết định thời điểm sinh con, số con cũng như khoảng cách giữa các lần sinh, trên cơ sở phù hợp với độ tuổi, tình trạng sức khỏe, điều kiện thu nhập và khả năng nuôi dạy con, bảo đảm nguyên tắc bình đẳng.

Theo quy định, khi sinh con thứ hai, lao động nữ được hưởng chế độ nghỉ thai sản trong thời gian 7 tháng; lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.

Bên cạnh đó còn có chính sách hỗ trợ tài chính đối với một số nhóm đối tượng khi sinh con, bao gồm phụ nữ thuộc dân tộc thiểu số rất ít người; phụ nữ sinh sống tại các tỉnh, thành phố có mức sinh thấp hơn mức sinh thay thế; và phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi.

Ngoài ra, người có từ 2 con đẻ trở lên còn được ưu tiên trong việc mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.