Cao tốc 24.000 tỷ với 1 hầm xuyên núi và 50 cầu nỗ lực gỡ khó, hướng tới về đích đúng kế hoạch
Cao tốc dài hơn 60km đang được đẩy nhanh thi công, song vẫn đối mặt với vướng mắc về giải phóng mặt bằng, vật liệu và các hạng mục cầu, hầm.
Ngày 3/10/2026, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hoàng Phú Hiền kiểm tra thực địa tiến độ các gói thầu xây lắp thuộc Dự án thành phần 1 và công tác xây dựng hạ tầng tái định cư phục vụ dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy.
Dự án có chiều dài 60,031km, đi qua địa bàn 9 xã của tỉnh Nghệ An, với mục tiêu hoàn thành và đưa vào khai thác năm 2029. Tổng mức đầu tư toàn dự án khoảng 24.000 tỷ đồng, quy mô từ 4-6 làn xe hoàn chỉnh.
Theo báo cáo, dự án đã được bố trí 4.435,92 tỷ đồng vốn, trong đó lũy kế giải ngân đạt 3.148,38 tỷ đồng, tương đương 70,97% kế hoạch.

Riêng Dự án thành phần 1 gồm 6 gói thầu xây lắp. Các gói XL01, XL02 và XL03 đã hoàn tất lựa chọn nhà thầu, hiện tổ chức 15 mũi thi công trên công trường. Hai gói XL04 và XL05 đang hoàn thiện vật tư, thiết bị, dự kiến khởi công trong tháng 10/2026. Gói XL06, gồm hệ thống ITS, ETC và các hạng mục phụ trợ, dự kiến được phê duyệt thiết kế và lựa chọn nhà thầu ngay trong tháng này.
Một trong những hạng mục trọng điểm là hầm Đại Huệ. Nhà thầu đã bắt đầu triển khai thi công mái cơ cửa hầm phía Đông và dự kiến tăng cường nguồn lực, tổ chức thi công 3 ca liên tục nhằm bù tiến độ. Tỉnh yêu cầu phấn đấu hoàn thành toàn bộ bê tông vỏ hầm trước tháng 12/2027. Trong điều kiện thuận lợi, công tác thông hầm có thể hoàn thành ngay trong năm 2026.
Tuy nhiên, tiến độ chung của dự án vẫn còn một số nút thắt. Đến nay, các địa phương mới bàn giao khoảng 41,36km mặt bằng, tương đương 68,9% tổng chiều dài tuyến. Trong đó, phần đất nông nghiệp đã hoàn thành trên 99%, còn đất ở và đất lâm nghiệp vẫn phát sinh nhiều vướng mắc, đặc biệt tại xã Nam Đàn và xã Kim Bảng.
Việc di dời hạ tầng kỹ thuật, trong đó có đường điện cao thế 500kV tại xã Vạn An, cùng hoạt động vận chuyển tận thu lâm sản tại những khu vực địa hình phức tạp cũng đang tác động đến tiến độ giải phóng mặt bằng.
Tại buổi kiểm tra, lãnh đạo tỉnh yêu cầu Ban Quản lý dự án công trình giao thông Nghệ An và các nhà thầu tập trung xử lý những hạng mục đang nằm trên đường găng tiến độ, đặc biệt là khoan cọc nhồi và đúc dầm cầu.

Đối với phần hạ bộ, các đơn vị phải bổ sung máy khoan và thiết bị hỗ trợ, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành cọc khoan nhồi. Đây được xem là điều kiện quan trọng để triển khai các công đoạn tiếp theo.
Trong khi đó, công tác đúc dầm và hoàn thiện mặt cầu được xác định là một trong những yếu tố quyết định tiến độ toàn tuyến. Dự án cần thực hiện khoảng 760 dầm, cùng khối lượng lớn cốt thép, bê tông và hệ thống ván khuôn. Vì vậy, chủ đầu tư và nhà thầu được yêu cầu xây dựng cụ thể phương án nhân lực, thiết bị, ván khuôn và hoàn thành việc đúc dầm chậm nhất trong tháng 10.
Về nguồn vật liệu, trước nguy cơ thiếu đá xây dựng do thủ tục cấp phép các mỏ mới kéo dài, tỉnh yêu cầu tận dụng nguồn đá đạt chất lượng tại Kỳ Anh để đáp ứng nhu cầu trước mắt. Đồng thời, Sở Công Thương phối hợp với Ban Quản lý dự án tham mưu UBND tỉnh tháo gỡ thủ tục, đẩy nhanh cấp phép khai thác các mỏ vật liệu phục vụ dự án.
Cao tốc Vinh - Thanh Thủy là một phần trong hành lang kết nối Hà Nội - Viêng Chăn, được Việt Nam và Lào thống nhất về hướng tuyến từ năm 2016. Điểm đầu dự án kết nối cao tốc Bắc - Nam tại nút giao thuộc xã Hưng Tây, điểm cuối kết nối Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy tại xã Kim Bảng.
Toàn tuyến gồm 1 hầm, 51 cầu cùng hệ thống cống chui dân sinh. Khi hoàn thành, tuyến cao tốc được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển từ cửa khẩu Thanh Thủy đến các đô thị, cảng biển của Nghệ An, đồng thời tăng cường kết nối khu vực Bắc Trung Bộ với Lào và Thái Lan. Các điểm đến như biển Cửa Lò, Khu di tích Kim Liên và Vườn quốc gia Pù Mát cũng được hưởng lợi từ mạng lưới giao thông mới.
