Dần thành hình tuyến đường sắt cao tốc đầu tiên dài 508km tại quốc gia này, 12 ga kết nối, tổng đầu tư hơn 400.000 tỷ đồng và được Nhật Bản tài trợ 81% vốn

Dự án Đường sắt cao tốc Mumbai-Ahmedabad (MAHSR) là tuyến đường sắt cao tốc đầu tiên được Ấn Độ triển khai. Tuyến dài 508 km, kết nối Mumbai, bang Maharashtra với Ahmedabad, bang Gujarat, đồng thời đi qua lãnh thổ Dadra và Nagar Haveli.

Theo Tổng công ty Đường sắt Cao tốc Quốc gia Ấn Độ (NHSRCL), tàu trên tuyến được thiết kế để vận hành với tốc độ tối đa 320 km/h. Với số điểm dừng hạn chế, thời gian di chuyển giữa Mumbai và Ahmedabad dự kiến khoảng 2 giờ 7 phút.

12 nhà ga kết nối các trung tâm kinh tế

Tuyến MAHSR được quy hoạch với 12 nhà ga, gồm Mumbai, Thane, Virar, Boisar, Vapi, Bilimora, Surat, Bharuch, Vadodara, Anand, Ahmedabad và Sabarmati.

Hành lang đường sắt đi qua một trong những khu vực kinh tế quan trọng của Ấn Độ. Mumbai là trung tâm tài chính lớn, trong khi Gujarat sở hữu nền công nghiệp phát triển với các ngành cảng biển, dệt may, hóa chất, dược phẩm và logistics.

Theo NHSRCL, tuyến đường sẽ kết nối các trung tâm kinh tế như Mumbai, Vapi, Surat, Anand, Vadodara và Ahmedabad, đồng thời tăng khả năng tiếp cận các thành phố công nghiệp như Boisar, Bharuch và Ankleshwar.

Đường hầm dưới nước dài khoảng 7 km

Một trong những hạng mục phức tạp nhất của dự án là đường hầm dài 21 km nối BKC với Shilphata tại Maharashtra. Trong đó, khoảng 7 km nằm dưới lạch Thane.

NHSRCL cho biết đây sẽ là đường hầm đường sắt dưới nước đầu tiên của Ấn Độ. Công trình được thi công bằng nhiều phương pháp, gồm Phương pháp đào hầm kiểu Áo mới (NATM) và máy khoan hầm (TBM).

Đường hầm có thiết kế một ống đơn đường kính 13,1 m, bên trong bố trí hai đường ray. Đến tháng 2/2026, công tác xây dựng phần đường hầm dưới nước đã được triển khai. Đoạn dài 4,8 km giữa Ghansoli và Shilphata đã hoàn thành.

Nhật Bản tài trợ khoảng 81% vốn dự án

Dự án được triển khai với sự hỗ trợ về kỹ thuật và tài chính của Nhật Bản, dựa trên công nghệ đường sắt cao tốc Shinkansen.

NHSRCL ước tính tổng vốn đầu tư khoảng 1.080 tỷ rupee, tương đương 17 tỷ USD, chưa bao gồm thuế. Trong đó, khoảng 81% nguồn vốn do Nhật Bản tài trợ thông qua Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) theo mô hình hỗ trợ phát triển chính thức.

Phần vốn còn lại do Ấn Độ đảm nhiệm, với sự tham gia của Chính phủ trung ương cùng chính quyền hai bang Maharashtra và Gujarat.

Các tiêu chuẩn về đường ray, an toàn, hệ thống điện, bảo trì và vận hành tốc độ cao được phát triển dựa trên công nghệ Shinkansen, sau đó điều chỉnh để phù hợp với điều kiện tại Ấn Độ.

Thúc đẩy sản xuất thiết bị đường sắt trong nước

Không chỉ xây dựng tuyến đường, Ấn Độ còn kỳ vọng dự án tạo động lực phát triển năng lực kỹ thuật và sản xuất thiết bị đường sắt trong nước.

Chính phủ Ấn Độ áp dụng các sáng kiến "Sản xuất tại Ấn Độ" và "Ấn Độ tự lực" nhằm thúc đẩy sản xuất hệ thống, linh kiện phục vụ đường sắt cao tốc, qua đó giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung nhập khẩu.

Theo NHSRCL, các cột điện trên cao theo tiêu chuẩn Nhật Bản đang được sản xuất ngay tại Ấn Độ. Toàn tuyến cần hơn 20.000 cột cho hệ thống cung cấp điện 2×25 kV.

Quá trình triển khai dự án cũng tạo nhu cầu đối với nhiều lĩnh vực như luyện kim, kỹ thuật điện, sản xuất linh kiện, lắp ráp, bảo trì và đào tạo nhân lực kỹ thuật.

Khoảng 90% tuyến nằm trên cầu cạn

Khoảng 90% tuyến Mumbai-Ahmedabad được thiết kế trên cao, chủ yếu sử dụng hình thức cầu cạn. NHSRCL cho biết phương pháp phóng toàn nhịp (Full Span Launching Method) được áp dụng lần đầu tại Ấn Độ và có thể rút ngắn thời gian thi công tới 10 lần so với kỹ thuật cầu vượt phân đoạn truyền thống.

Dự án gồm 28 cầu thép bắc qua đường cao tốc, kênh đào, sông và đường sắt, cùng 25 cầu vượt sông. Tuyến cũng có 8 đường hầm xuyên núi, trong đó 7 công trình nằm tại Palghar, bang Maharashtra và một tại Valsad, bang Gujarat.

Quy mô xây dựng lớn kéo theo nhu cầu đáng kể đối với thép, xi măng, máy móc, bê tông đúc sẵn, vận tải và các dịch vụ kỹ thuật.

Dự án đang ghi nhận tiến độ đáng kể tại cả Gujarat và Maharashtra.

Theo số liệu Chính phủ Ấn Độ công bố tháng 2/2026, tại Gujarat, phần móng và trụ đã hoàn thành trên phạm vi 352 km. Khối lượng đổ bê tông dầm đạt 342 km, trong khi việc lắp đặt dầm đạt 331 km.

Móng của 8 nhà ga gồm Vapi, Bilimora, Surat, Bharuch, Anand, Vadodara, Ahmedabad và Sabarmati đã hoàn thành. Tại Maharashtra, công tác xây dựng móng đang được triển khai tại Thane, Virar và Boisar, trong khi phần đào móng nhà ga BKC sắp hoàn tất.

Dự án cũng đã hoàn thành 17 cầu sông, trong khi nhiều công trình cầu lớn khác đang được thi công hoặc hoàn thiện.