Hà Nội sẽ nhận nguồn điện hạt nhân, điện gió ngoài khơi từ Nam Trung Bộ

Hạ tầng năng lượng phải là hạ tầng thông minh

Sáng 24/6, Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam (VOV) phối hợp với các đơn vị tổ chức “Diễn đàn Phát triển hạ tầng năng lượng thông minh”.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Phó Tổng Giám đốc VOV Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh, Nghị quyết số 70 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 xác định rõ yêu cầu xây dựng hệ thống năng lượng quốc gia đồng bộ, hiện đại, thông minh; tạo đột phá trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong lĩnh vực năng lượng. Việt Nam cũng đang thúc đẩy chuyển dịch năng lượng, phát triển năng lượng tái tạo và từng bước hình thành hạ tầng năng lượng thế hệ mới.

Tham luận về vấn đề “Hạ tầng năng lượng thông minh và giải pháp cung cấp điện cho các đô thị tại Việt Nam”, ông Nguyễn Mạnh Cường - Phó trưởng phòng phụ trách Phòng phát triển hệ thống điện, Viện Năng lượng, Bộ Công thương - cho biết, để đảm bảo Net Zero, điện than sẽ không phát triển thêm nữa, điện LNG phát triển vừa phải. Việt Nam sẽ tập trung mạnh về phát triển điện gió, điện mặt trời, thậm chí là điện hạt nhân.

"Nếu thực hiện đúng quy hoạch thì chúng ta đủ điện, nhưng nếu chỉ thực hiện được khoảng 50-70% và phụ tải tăng trưởng cao thì sẽ có nguy cơ thiếu điện, cần điều hành chặt chẽ hơn”, ông Cường nói.

Ông Cường cũng nêu về vấn đề quy hoạch mạng lưới truyền tải điện quốc gia, nhấn mạnh, cần xây dựng đồng bộ với phát triển nguồn điện. Tại khu vực phía Bắc, đến năm 2030, đóng vai trò rất quan trọng là 2 đường dây 500kV từ khu vực Tây Bắc cấp cho Hà Nội. Khu vực Tây Bắc có tiềm năng thủy điện nhỏ và điện mặt trời rất lớn, quỹ đất rẻ; dự kiến phát triển khoảng 5.600 MW điện mặt trời truyền tải về Hà Nội.

Tại miền Trung, ông Cường cho rằng cần quan tâm đến việc truyền tải nguồn điện LNG và điện gió từ miền Trung ra Hà Nội. Đặc biệt, mong muốn xuất hiện một đường dây siêu cao áp một chiều dài khoảng 1.000 km truyền tải nguồn điện gió, điện mặt trời… từ miền Trung - Tây Nguyên ra Hà Nội thì mới đủ điện cấp cho miền Bắc.

Tại phía Nam, TPHCM sẽ nhận điện từ ba hướng chính: Điện gió từ Tây Nam Bộ; điện hạt nhân, điện gió, điện mặt trời từ Nam Trung Bộ; nguồn điện từ miền Trung - Tây Nguyên.

Ông Cường nhấn mạnh, khối lượng đầu tư đường dây truyền tải và trạm giai đoạn 2026-2030 là rất lớn. Hằng năm cần khoảng hơn 3 tỷ USD để đầu tư lưới điện, trong khi nguồn lực Tổng Công ty Điện lực Việt Nam chỉ đáp ứng được khoảng 1 tỷ USD. Do đó, cần các nguồn lực khác, đặc biệt là nguồn xã hội hóa đối với truyền tải.

Giải pháp nào cho Hà Nội, TPHCM?

Về giải pháp đặc thù cho các đô thị lớn, với Hà Nội, theo ông Cường, nguồn điện quan trọng tại chỗ chính là điện mặt trời mái nhà kết hợp với pin lưu trữ; kiến nghị nên có quy định các tòa nhà trong khu đô thị mới bắt buộc lắp điện mặt trời.

Đáng chú ý, theo ông Cường, trong tương lai, Hà Nội sẽ nhận nguồn điện hạt nhân và điện gió ngoài khơi từ khu vực Nam Trung Bộ. Điều này vừa có ý nghĩa kinh tế, vừa có ý nghĩa chính trị rất lớn. Ông Cường lưu ý, Hà Nội cần phát triển hạ tầng lưới điện kết hợp hạ tầng ngầm, trạm biến áp ngầm một cách ổn định.

Đối với TPHCM, ông Cường cho rằng cần xem xét sử dụng công nghệ truyền tải siêu cao áp một chiều HVDC +/- 800 kV hoặc cao hơn, nhận điện từ Miền Trung, Nam Trung Bộ. Cấp điện áp này sẽ giúp truyền tải được nhiều điện hơn trên một hành lang tuyến, giúp giải tỏa công suất từ các nguồn điện hạt nhân, điện gió ngoài khơi về.

Để phát triển bền vững, ông Nguyễn Mạnh Cường kiến nghị, cần nâng cấp hạ tầng điều khiển, giám sát để phát triển thị trường điện, tạo điều kiện quản lý nhu cầu phụ tải (phụ tải công nghiệp, trạm sạc xe điện, các nhà máy nước…). Cùng với đó, phải hình thành hệ thống giám sát điện mặt trời mái nhà, pin lưu trữ hộ gia đình, khu công nghiệp; phát triển nguồn lưu trữ (BESS, thủy điện tích năng) để điều hòa công suất nguồn, giảm áp lực lên hạ tầng lưới điện…