Hệ sinh thái phía sau đại gia Cao Tiến Đoan: Những doanh nghiệp tăng vốn khủng, loạt dự án 10.000 tỷ đồng và hé lộ các giao dịch thế chấp

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Thanh Hóa vừa hoàn tất kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Công ty TNHH Tập đoàn Bất động sản Đông Á, UBND TP. Thanh Hóa và các đơn vị liên quan, đề nghị truy tố 22 bị can.

Trong đó, ông Cao Tiến Đoan, người đứng đầu Tập đoàn Bất động sản Đông Á, bị đề nghị truy tố về tội “Vi phạm quy định về hoạt động bán đấu giá tài sản” và “Trốn thuế”.

Theo kết luận điều tra, từ năm 2015 đến năm 2025, Công ty Đông Á bị xác định để ngoài sổ sách gần 65 tỷ đồng từ 155 hợp đồng bán đất, dẫn tới số tiền thuế bị trốn hơn 15,7 tỷ đồng. Doanh nghiệp này cũng là đơn vị trúng đấu giá Khu dân cư Quảng Thành với giá 255 tỷ đồng, dự án nằm ở trung tâm của những sai phạm bị điều tra.

Phía sau vụ án là một hệ sinh thái doanh nghiệp trải từ bất động sản, xây dựng, bóng đá đến nông nghiệp, phần lớn gắn với đại gia Cao Tiến Đoan và các thành viên trong gia đình.

Tập đoàn bất động sản quy mô vốn gần 1.900 tỷ đồng

Công ty TNHH Tập đoàn Bất động sản Đông Á được thành lập tháng 10/1996 tại Thanh Hóa. Ông Cao Tiến Đoan giữ vai trò Tổng Giám đốc và người đại diện theo pháp luật trong nhiều năm. Kết luận điều tra ghi ông Cao Tiến Đoan sinh năm 1960, trong khi dữ liệu đăng ký doanh nghiệp ở một số thời kỳ thể hiện năm sinh 1957.

Tháng 3/2017, Công ty Đông Á tăng vốn điều lệ từ 262 tỷ đồng lên 583 tỷ đồng. Khi đó, ông Cao Tiến Đoan sở hữu 57,64% vốn; phần còn lại thuộc bà Nguyễn Thị Điệp, ông Cao Văn Phú và ông Cao Đức Thiện.

Quy mô vốn tiếp tục tăng lên 689 tỷ đồng vào tháng 4/2020, đạt 1.269 tỷ đồng một năm sau đó và chạm 1.869 tỷ đồng vào cuối năm 2021. Tại thời điểm này, ông Cao Tiến Đoan nắm 48,5% vốn, bà Nguyễn Thị Điệp sở hữu 24,5%, ông Cao Đức Thiện nắm 21,5% và ông Cao Văn Phú sở hữu 5,5%.

Đến tháng 3/2025, cơ cấu sở hữu được cập nhật theo hướng tập trung hơn khi ông Cao Tiến Đoan nắm 84,5% vốn; ông Nguyễn Hữu Dương sở hữu 10% và ông Nguyễn Trọng Tự nắm 5,5%.

Khoảng 1 năm sau khi vụ án được khởi tố, vị trí Tổng Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật của Tập đoàn Bất động sản Đông Á được chuyển sang ông Cao Hoàng Đức, sinh năm 1983, con trai ông Cao Tiến Đoan.

Những giao dịch thế chấp đáng chú ý tại Vietcombank

Bất động sản Đông Á là chủ đầu tư nhiều dự án quy mô lớn tại Thanh Hóa với tổng vốn đầu tư khoảng 10.000 tỷ đồng. Danh mục này gồm Khu đô thị mới ven sông Hạc có tổng vốn khoảng 1.980 tỷ đồng, Chung cư Đông Á Riverside 650 tỷ đồng, Khu đô thị sinh thái biển Đông Á Sầm Sơn 5.000 tỷ đồng và Khu du lịch sinh thái – văn hóa núi Trường Lệ khoảng 3.000 tỷ đồng.

Tại Thanh Hóa, đại gia Cao Tiến Đoan còn được biết đến với tòa lâu đài xây dựng trên khu đất rộng khoảng 50.000m2 cùng bộ sưu tập nhiều ô tô hạng sang, những cây cảnh quý hiếm.

Song song quá trình mở rộng quy mô, Bất động sản Đông Á và cá nhân ông Cao Tiến Đoan phát sinh nhiều giao dịch bảo đảm tại các ngân hàng.

Các đăng ký giao dịch bảo đảm của doanh nghiệp xuất hiện từ năm 2010, ban đầu với tài sản là phương tiện vận tải. Khi quy mô hoạt động được mở rộng, tài sản bảo đảm dần chuyển sang quyền tài sản tại các dự án bất động sản và phần vốn góp trong doanh nghiệp.

Ngày 20/12/2023, Bất động sản Đông Á đăng ký thay đổi nội dung giao dịch bảo đảm tại Vietcombank (VCB) Chi nhánh Thanh Hóa đối với hợp đồng tín dụng có hiệu lực từ tháng 1/2017. Giá trị nghĩa vụ được ghi nhận là 363 tỷ đồng.

Tài sản bảo đảm là các khoản lợi tức phát sinh từ Dự án Khu du lịch sinh thái cao cấp tại phường Trường Lệ và phường Trường Sơn, thị xã Sầm Sơn, nay thuộc TP. Sầm Sơn.

Đến ngày 23/1/2025, doanh nghiệp tiếp tục đăng ký một giao dịch bảo đảm tại Ngân hàng TMCP Thịnh Vượng và Phát triển, Chi nhánh Thanh Hóa. Giá trị khoản vay là 298 tỷ đồng. Tài sản bảo đảm là quyền tài sản liên quan Dự án Khu dân cư phường Quảng Thành. Đây cũng chính là dự án nằm tại trung tâm vụ án vừa được Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa hoàn tất kết luận điều tra.

Không chỉ doanh nghiệp, cá nhân ông Cao Tiến Đoan cũng từng sử dụng phần vốn tại Bất động sản Đông Á làm tài sản bảo đảm.

Tháng 9/2024, ông Đoan đăng ký thế chấp toàn bộ phần vốn góp giá trị 740 tỷ đồng đang sở hữu tại Công ty Đông Á, tương ứng 58,36% vốn điều lệ, tại Vietcombank chi nhánh Thanh Hoá.

Trước đó, tháng 4/2023, ông Cao Tiến Đoan và bà Nguyễn Thị Điệp cùng đứng tên một giao dịch bảo đảm tại Vietcombank, với tài sản là một ô tô Mercedes.

Hệ sinh thái phía sau đại gia Cao Tiến Đoan

Bên cạnh doanh nghiệp hạt nhân là Bất động sản Đông Á, gia đình ông Cao Tiến Đoan còn xuất hiện tại một số pháp nhân hoạt động trong lĩnh vực bóng đá, xây dựng, phát triển đô thị và nông nghiệp.

Một mắt xích đáng chú ý là Công ty TNHH MTV Bóng đá Đông Á Thanh Hóa, đơn vị chủ quản Câu lạc bộ Bóng đá Đông Á Thanh Hóa.

Doanh nghiệp được thành lập tháng 11/2020 với vốn điều lệ 36 tỷ đồng, ban đầu do ông Cao Tiến Đoan làm Chủ tịch Hội đồng thành viên kiêm Giám đốc. Đến tháng 12/2025, ông Cao Hoàng Đức thay cha đảm nhiệm vị trí lãnh đạo cao nhất.

Việc gia đình ông Đoan tiếp quản đội bóng có liên hệ trực tiếp với bối cảnh hình thành vụ án. Theo kết luận điều tra, năm 2020, Câu lạc bộ Bóng đá Thanh Hóa gặp khó khăn tài chính. Sau khi lãnh đạo câu lạc bộ báo cáo tỉnh, ông Cao Tiến Đoan được đề nghị tiếp quản đội bóng.

Phương án được đưa ra là ngân sách tỉnh hỗ trợ một phần, phần còn lại huy động từ doanh nghiệp. Nếu nguồn tài trợ không đủ, địa phương sẽ tạo điều kiện thực hiện một dự án xây dựng hoặc bất động sản để tạo nguồn kinh phí duy trì câu lạc bộ.

Kết luận điều tra cho rằng Dự án Khu dân cư phường Quảng Thành sau đó được xác định là dự án để Công ty Đông Á tạo nguồn thu phục vụ hoạt động của đội bóng. Trong quá trình tổ chức đấu giá, một số cán bộ và cá nhân liên quan bị cáo buộc đã có hành vi tạo điều kiện để doanh nghiệp trúng đấu giá.

Một doanh nghiệp khác trong hệ sinh thái là CTCP Tư vấn và Đầu tư Xây dựng Thanh Hóa, được thành lập tháng 3/2005. Cổ đông sáng lập của doanh nghiệp này có cả ông Nguyễn Tiến Dũng, ông Nguyễn Thanh Long và CTCP Tư vấn Xây dựng Vinaconex. Các cổ đông sáng lập ban đầu sau đó đã chuyển nhượng hết cổ phần.

Tháng 6/2022, ông Cao Hoàng Đức tiếp nhận vị trí Chủ tịch Hội đồng quản trị. Một tháng sau, doanh nghiệp tăng vốn điều lệ từ 3 tỷ đồng lên 20 tỷ đồng.

Kết luận điều tra nêu Cao Hoàng Đức, Chủ tịch HĐQT CTCP Tư vấn và Đầu tư Xây dựng Thanh Hóa, đã thuê bà Trương Quỳnh Anh làm kế toán cho doanh nghiệp.

Tháng 12/2022, ông Đức liên hệ ông Hoàng Văn Trường, Giám đốc CTCP Đầu tư Xây dựng Thiên Sơn, mua hóa đơn giá trị gia tăng không có hàng hóa đi kèm với tổng giá trị sau thuế 11,4 tỷ đồng. Phí bán hóa đơn là 400 triệu đồng.

Tuy nhiên, kết luận điều tra xác định Cao Hoàng Đức và Trương Quỳnh Anh không sử dụng hai hóa đơn này để kê khai, báo cáo thuế. Vì vậy, cơ quan điều tra cho rằng chưa đủ căn cứ xử lý hình sự hai người về tội “Mua bán trái phép hóa đơn” và không có dấu hiệu của tội trốn thuế.

Ông Cao Hoàng Đức không nằm trong danh sách 22 bị can bị đề nghị truy tố theo kết luận điều tra hiện tại.

Ngoài ra, ông Đức còn giữ vị trí Giám đốc Công ty TNHH Phát triển đô thị Đông Á Sầm Sơn. Doanh nghiệp được thành lập tháng 3/2021, hoạt động trong lĩnh vực xây dựng công trình dân dụng và có vốn điều lệ 186 tỷ đồng.

Một pháp nhân khác là CTCP Xuất nhập khẩu Nông sản Đông Xanh, thành lập tháng 6/2015 với vốn điều lệ ban đầu 5 tỷ đồng.

Tháng 11/2018, ông Cao Hoàng Đức tiếp nhận vị trí Tổng Giám đốc. Cùng thời điểm, doanh nghiệp tăng vốn điều lệ lên 20 tỷ đồng và thay đổi cơ cấu cổ đông. Công ty hiện ở trạng thái tạm ngừng kinh doanh có thời hạn.