Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp, gia đình có người là công chức có bị mất khoản hỗ trợ 5 lần giá đất?
Người dân hỏi gia đình có người là công chức, người trực tiếp làm nông có được hỗ trợ tối đa 5 lần giá đất khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp?

Công dân đặt câu hỏi về việc xác định đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp trong trường hợp sổ đỏ đứng tên hộ gia đình hoặc hai cá nhân cùng sử dụng đất.
Công dân Phạm Quốc Huy (xã Đông Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) gửi kiến nghị đến Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đề nghị hướng dẫn việc xác định đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp trong hai trường hợp cụ thể.
Theo nội dung kiến nghị, trường hợp thứ nhất là hộ gia đình được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) với tên người sử dụng đất là "Hộ ông A", trong đó các thành viên có chung quyền sử dụng đất gồm ông A và bà B. Ông A là công chức, trong khi bà B là vợ ông A, trực tiếp sản xuất nông nghiệp và có thu nhập từ hoạt động sản xuất nông nghiệp trên diện tích đất bị thu hồi.
Công dân dẫn khoản 2 Điều 22 Nghị định 88/2024/NĐ-CP, trong đó quy định hộ gia đình trực tiếp sản xuất nông nghiệp được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm là hộ đang sử dụng đất nông nghiệp có ít nhất một thành viên có thu nhập từ sản xuất nông nghiệp trên đất đó tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và không thuộc các trường hợp quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 1 điều này.
Từ quy định trên, ông Huy đề nghị Bộ làm rõ cách xác định đối tượng được hỗ trợ trong trường hợp hộ có một thành viên là công chức, thành viên còn lại trực tiếp sản xuất nông nghiệp. Cụ thể, liệu toàn bộ hộ gia đình có bị loại khỏi diện hỗ trợ nếu có bất kỳ thành viên nào thuộc nhóm đối tượng không được hỗ trợ; hay chỉ loại thành viên đó, các thành viên còn lại vẫn được hưởng chính sách?
Một vấn đề khác được công dân đặt ra là nếu hộ gia đình được xác định thuộc diện trực tiếp sản xuất nông nghiệp thì khoản hỗ trợ được tính trên toàn bộ diện tích đất nông nghiệp đủ điều kiện của hộ hay chỉ tương ứng với phần quyền sử dụng đất của thành viên trực tiếp sản xuất nông nghiệp.
Ở trường hợp thứ hai, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên ông A và bà B cùng sử dụng đất. Tại thời điểm Nhà nước thu hồi đất, ông A là công chức, còn bà B trực tiếp sản xuất nông nghiệp và có thu nhập từ hoạt động sản xuất nông nghiệp trên diện tích đất bị thu hồi.
Với trường hợp này, công dân đề nghị làm rõ liệu cả ông A và bà B có được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm hay chỉ bà B đủ điều kiện được hưởng chính sách, ông A bị loại khỏi diện hỗ trợ.
Đồng thời, việc ông A là công chức và cùng bà B đứng tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có ảnh hưởng đến việc xác định bà B là cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp hay không cũng là nội dung được đề nghị hướng dẫn.
Trường hợp chỉ bà B đủ điều kiện hưởng hỗ trợ, công dân muốn biết khoản hỗ trợ được tính trên toàn bộ diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi hay chỉ tính theo phần quyền sử dụng đất của bà B. Đặc biệt, nếu Giấy chứng nhận ghi ông A và bà B cùng sử dụng đất nhưng không xác định cụ thể tỷ lệ hoặc phần quyền sử dụng đất của từng người thì diện tích đất được tính hỗ trợ cho bà B sẽ được xác định như thế nào.
Cục Quản lý đất đai viện dẫn quy định về đối tượng được hỗ trợ
Trả lời kiến nghị của công dân ngày 22/10/2026, Cục Quản lý đất đai dẫn quy định tại điểm a khoản 1 Điều 109 Luật Đất đai về chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm khi Nhà nước thu hồi đất.
Theo quy định này, hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp đang sử dụng đất nông nghiệp do được Nhà nước giao, nhận chuyển nhượng, nhận thừa kế, nhận tặng cho hoặc được công nhận quyền sử dụng đất, khi Nhà nước thu hồi đất không có đất để bồi thường và đã được bồi thường bằng tiền, thuộc đối tượng được hỗ trợ.
Mức hỗ trợ bằng tiền không quá 5 lần giá đất nông nghiệp cùng loại trong bảng giá đất của địa phương, tính đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi nhưng không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương theo quy định tại Điều 176 Luật Đất đai.
Bên cạnh đó, Cục Quản lý đất đai viện dẫn khoản 1 và khoản 2 Điều 22 Nghị định 88/2024/NĐ-CP ngày 15/7/2024 của Chính phủ quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.
Cụ thể, khoản 1 Điều 22 quy định cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm là cá nhân đang sử dụng đất nông nghiệp, có thu nhập từ sản xuất nông nghiệp trên đất đó tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và không thuộc các trường hợp bị loại trừ.
Các trường hợp không thuộc diện được hỗ trợ gồm cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan tại ngũ, quân nhân chuyên nghiệp, công chức quốc phòng, công nhân và viên chức quốc phòng, sĩ quan, hạ sĩ quan, công nhân công an, người làm công tác cơ yếu và người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
Ngoài ra, quy định cũng loại trừ người hưởng lương hưu; người nghỉ mất sức lao động, thôi việc được hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng và người lao động có hợp đồng lao động không xác định thời hạn.
Đối với hộ gia đình, khoản 2 Điều 22 quy định hộ trực tiếp sản xuất nông nghiệp được hỗ trợ là hộ đang sử dụng đất nông nghiệp có ít nhất một thành viên có thu nhập từ sản xuất nông nghiệp trên đất đó tại thời điểm phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Thành viên này có thể phát sinh sau thời điểm sử dụng đất nông nghiệp và không thuộc các trường hợp quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 1 Điều 22.
Tuy nhiên, đối với những nội dung công dân nêu về cách xác định đối tượng được hỗ trợ trong từng trường hợp cụ thể, cũng như cách tính diện tích đất được hưởng hỗ trợ khi có thành viên là công chức cùng sử dụng đất, Cục Quản lý đất đai cho biết chưa có đủ cơ sở để trả lời cụ thể.
Lý do được cơ quan này đưa ra là câu hỏi liên quan đến trường hợp cụ thể nhưng không có hồ sơ, tài liệu kèm theo.
Do đó, Cục Quản lý đất đai đề nghị công dân căn cứ các quy định pháp luật đã viện dẫn, kiểm tra nguồn gốc, quá trình sử dụng đất cùng các hồ sơ, tài liệu có liên quan, đồng thời liên hệ cơ quan có chức năng quản lý đất đai tại địa phương để được hướng dẫn cụ thể.
