OpenAI, Anthropic và loạt ông lớn công nghệ ráo riết tuyển cựu đặc vụ CIA, NSA, trả lương tới 500.000 USD/năm

Theo Reuters ngày 12/11, các doanh nghiệp dẫn đầu ngành trí tuệ nhân tạo (AI) đang đẩy mạnh tuyển dụng chuyên gia phản gián, trong đó có nhiều người từng làm việc cho các cơ quan tình báo và an ninh quốc gia.

Nhu cầu tuyển dụng tăng mạnh khi công nghệ AI trở thành một lĩnh vực cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, khiến các công ty sở hữu mô hình tiên tiến, chip hiệu năng cao và công nghệ sản xuất bán dẫn đứng trước nguy cơ bị đánh cắp thông tin.

Xu hướng này thu hút sự chú ý đặc biệt sau khi Nvidia thông báo Jensen Huang rời vị trí CEO ngày 12/11, giữa những tiết lộ về quan hệ ngoài hôn nhân, trong đó có một phụ nữ bị giới chức Mỹ nghi ngờ hoạt động tình báo cho Trung Quốc.

Ông Huang đã thừa nhận một mối quan hệ ngoài hôn nhân. Tuy nhiên, Nvidia khẳng định chưa có bằng chứng cho thấy bí mật công ty hoặc lợi ích an ninh quốc gia bị xâm phạm. Bắc Kinh cũng bác bỏ những cáo buộc gián điệp liên quan.

Vụ việc làm nổi bật một nguy cơ mà nhiều doanh nghiệp công nghệ từng ít chú ý: các hoạt động tình báo không chỉ nhắm vào hệ thống máy tính mà còn có thể khai thác những mối quan hệ cá nhân của lãnh đạo cấp cao.

Mức lương tới 500.000 USD để ngăn chặn gián điệp

Theo Revelio Labs, công ty chuyên phân tích dữ liệu tuyển dụng, những vị trí chuyên trách phản gián mới xuất hiện rõ rệt tại các doanh nghiệp AI hàng đầu trong vài năm gần đây.

Các công ty như OpenAI, Anthropic và Nvidia đã đăng tuyển những vị trí có yêu cầu cụ thể về kinh nghiệm tình báo, điều tra an ninh và nhận diện nguy cơ từ bên trong tổ chức.

Mức lương phổ biến cho các vị trí này dao động từ 200.000 đến 500.000 USD/năm.

Christopher Falkenberg, cựu đặc vụ Cơ quan Mật vụ Mỹ, hiện là Chủ tịch công ty quản lý rủi ro Insite Risk Management, cho biết các doanh nghiệp AI đang tích cực tuyển dụng nhân sự có kinh nghiệm trong lĩnh vực an ninh quốc gia. Theo ông, nhu cầu hiện vượt xa nguồn cung ứng viên đủ trình độ, đặc biệt là những người từng xử lý các vụ việc tình báo phức tạp trong chính phủ.

Catherine Marinis-Yaqub, cựu nhân viên Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), hiện làm việc tại Control Risks, cho biết doanh nghiệp đặc biệt coi trọng khả năng phát hiện những nguy cơ khó nhận biết bằng các biện pháp an ninh truyền thống.

Những nguy cơ này bao gồm nhân viên đánh cắp bí mật thương mại, người ngoài tìm cách khai thác lỗ hổng bảo mật hoặc tiếp cận lãnh đạo nhằm tống tiền, gây sức ép hay lôi kéo hợp tác.

Theo bà, một cuộc gặp gỡ tình cờ tại phòng gym hay quán cà phê có thể là khởi đầu của hoạt động tiếp cận tình báo, trong đó mục tiêu là những người nắm giữ bí mật quan trọng của các tập đoàn công nghệ. Vì vậy, các doanh nghiệp đang nhận thức rõ hơn về mối đe dọa, dù hệ thống phòng vệ vẫn cần tiếp tục hoàn thiện.

Mức đãi ngộ dành cho nhóm nhân sự này cũng cao hơn đáng kể so với khu vực công.

Kathy Lavinder, nhà sáng lập công ty tuyển dụng chuyên biệt SI Placement, cho biết các giám đốc an ninh hàng đầu tại doanh nghiệp lớn có thể nhận tổng thu nhập từ 1 đến 4 triệu USD/năm, tùy vào các khoản thưởng cổ phiếu.

OpenAI, Anthropic đưa cựu lãnh đạo tình báo vào bộ máy an ninh

Nhiều doanh nghiệp AI đã bắt đầu thu hút những nhân vật từng giữ vị trí cấp cao trong cơ quan tình báo Mỹ.

Tháng 6/2024, OpenAI bổ nhiệm Paul Nakasone, cựu Giám đốc Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), vào hội đồng quản trị và ủy ban an toàn, an ninh của công ty.

Doanh nghiệp phát triển ChatGPT hiện tiếp tục tuyển một điều tra viên an ninh cấp cao phụ trách hoạt động toàn cầu, trong đó kinh nghiệm phản gián được xem là kỹ năng quan trọng. Nhu cầu bảo mật càng trở nên cấp thiết sau một sự cố xảy ra ngay tại trụ sở công ty.

Tháng 10/2026, công ty sa thải một kỹ sư sau khi phát hiện thiết bị ghi âm được giấu phía sau màn hình tivi trong phòng họp dành cho lãnh đạo.

Theo Bộ Tư pháp Mỹ, thiết bị được phát hiện ngày 30/9, tại khu vực thường diễn ra những cuộc trao đổi về công nghệ, sản phẩm, chiến lược kinh doanh và các vấn đề bảo mật của công ty.

Người kỹ sư bị bắt ngày 9/10 với cáo buộc tìm cách nghe lén thông tin liên lạc. Đến ngày 6/11, người này không nhận tội trước tòa.

Trong khi đó, Anthropic, doanh nghiệp phát triển chatbot Claude, đã thành lập hội đồng cố vấn an ninh quốc gia vào tháng 8/2025 với sự tham gia của David Cohen, cựu Phó giám đốc CIA, cùng Dave Luber, cựu lãnh đạo phụ trách an ninh mạng của NSA.

Anthropic đang tìm kiếm kỹ sư an ninh chuyên phân tích tình báo về các mối đe dọa, có nhiệm vụ theo dõi những đối tượng tấn công tinh vi. Trong thông báo tuyển dụng, công ty đứng sau chatbot Claude tự mô tả là một trong những mục tiêu hấp dẫn đối với các tổ chức được nhà nước hậu thuẫn và những nhóm tội phạm công nghệ cao.

Thách thức lớn nhất: Ai bảo vệ lãnh đạo doanh nghiệp?

Dù đầu tư mạnh vào an ninh, các công ty công nghệ vẫn đối mặt với một điểm yếu khó kiểm soát: đời sống cá nhân và các mối quan hệ của người đứng đầu.

Ông Aernout Reijmer, cựu lãnh đạo an ninh ASML, cho biết nhiều bộ phận bảo mật hiện tập trung nguồn lực vào chống tấn công mạng bằng AI và bảo vệ dữ liệu nội bộ. Điều này đôi khi khiến hội đồng quản trị và đội ngũ an ninh ít chú ý đến nguy cơ lãnh đạo bị các đối tượng tình báo tiếp cận.

Theo ông, khoảng 90% doanh nghiệp mà ông biết gần như bỏ qua rủi ro này, bởi họ cho rằng những tình huống như vậy chỉ xuất hiện trong phim điệp viên. Tuy nhiên, khi AI trở thành lĩnh vực cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, các tập đoàn sở hữu công nghệ tiên tiến ngày càng có nguy cơ trở thành mục tiêu tình báo.

Dù các doanh nghiệp hàng đầu và ngân hàng lớn đã xây dựng hệ thống phòng vệ tương đối hoàn chỉnh, nguy cơ từ con người vẫn khó bị loại bỏ hoàn toàn.

Bà Kathy Lavinder nhấn mạnh rằng ngay cả một bộ phận an ninh được trang bị đầy đủ cũng không thể kiểm soát mọi hành vi hoặc quyết định riêng tư của lãnh đạo. Các chuyên gia an ninh có thể cảnh báo và đưa ra khuyến nghị, nhưng không có quyền phủ quyết các lựa chọn cá nhân của người đứng đầu doanh nghiệp.

Đây cũng là giới hạn lớn nhất của cuộc chạy đua tuyển dụng cựu nhân viên tình báo đang diễn ra trong ngành công nghệ: năng lực bảo vệ bí mật ngày càng được đầu tư mạnh, nhưng yếu tố con người vẫn có thể trở thành điểm yếu khó lường.