Shark Phú: Đừng chỉ nhìn GDP, hãy nhìn doanh số Vinamilk, Thế Giới Di Động để biết kinh tế tăng thật hay ảo

GDP tăng cao chưa đủ để khẳng định nền kinh tế khỏe

Tại Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 - khu vực miền Bắc, do Hội Doanh nghiệp trẻ Hà Nội tổ chức chiều 2/10, ông Nguyễn Xuân Phú - Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Sunhouse, cho rằng, khi đánh giá một chỉ số kinh tế cần bóc tách xem con số tăng trưởng đến từ đâu và tác động thực tế của nó tới doanh nghiệp như thế nào.

Ông dẫn ví dụ về tăng trưởng GDP và cho rằng nếu chỉ nhìn vào tốc độ tăng trưởng cao hơn những năm trước, người ta có thể dễ dàng kết luận nền kinh tế đang vận động rất tích cực. Tuy nhiên, cần đặt con số GDP trong tương quan với lạm phát cũng như các yếu tố tạo ra tăng trưởng.

“Chúng ta cần phải biết bóc tách phần đấy ra thì mình sẽ nhìn được cái gì nó tác động ngay và luôn”, ông Phú nói.

Theo Chủ tịch Sunhouse, tăng trưởng bền vững phải gắn với năng suất lao động tăng và chi phí của doanh nghiệp giảm.

“Nó mới có sự bền vững”, ông nhấn mạnh.

Ngược lại, nếu nền kinh tế tăng trưởng chủ yếu nhờ đẩy mạnh đầu tư nhưng không tạo ra sự cải thiện tương ứng về năng suất và hiệu quả, tác động tích cực có thể không kéo dài.

Ông Phú cảnh báo, nếu đầu tư tạo ra nhiều sản phẩm nhưng sức cầu thực tế không theo kịp, tác động có thể đảo chiều. Ban đầu sản phẩm có thể bán được nhiều, nhưng khi sức mua suy yếu, doanh nghiệp có thể rơi vào tình trạng không bán được hàng, phát sinh nợ và áp lực trả các khoản vay ngân hàng.

Đừng chỉ nhìn GDP, hãy nhìn sức mua thực tế

Theo ông Phú, một trong những chỉ báo quan trọng nhất đối với doanh nghiệp là sức cầu thực.

“Chỉ có sức cầu tăng thật thì nó mới kéo được cho anh em chúng ta hoạt động kinh doanh thật của chúng ta tăng trưởng”, ông nói.

Ông cho rằng trong bức tranh tăng trưởng hiện nay, cần đặc biệt quan tâm đến việc dòng vốn và nguồn lực đang được phân bổ như thế nào. Theo Chủ tịch Sunhouse, việc đẩy mạnh đầu tư hạ tầng có thể tạo động lực cho tăng trưởng trong ngắn hạn, nhưng nếu dòng vốn và nhân lực bị hút quá mạnh vào khu vực này, những thành phần kinh tế khác có thể chịu sức ép.

“Cái đó nó nguy hiểm là nó hút hết cái nguồn vốn, nguồn vốn về tài chính này, nguồn nguồn nhân lực này làm cho toàn bộ các thành phần kinh tế còn lại là rất nguy hiểm”, ông Phú nhận định.

Đặc biệt, ông lưu ý đến sức ép chi phí vốn đối với doanh nghiệp sản xuất, dịch vụ. Ông cho rằng khi lãi suất trong nước ở mức cao, doanh nghiệp Việt Nam sẽ gặp bất lợi trong cạnh tranh với các đối thủ quốc tế có chi phí vốn thấp hơn.

Ông dẫn ví dụ mức lãi suất doanh nghiệp vay vốn tại Việt Nam khoảng 9-10%, trong khi theo ông, doanh nghiệp Trung Quốc có thể vay với mức thấp hơn đáng kể.

Không chỉ vốn, theo ông Phú, thị trường lao động cũng đang tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp. Khi các doanh nghiệp xây dựng, đầu tư quy mô lớn có khả năng trả mức lương cao hơn để thu hút lao động, doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ khó cạnh tranh về nhân sự.

“Các doanh nghiệp vừa và nhỏ không thể tuyển dụng”, ông nói.

Bên cạnh đó, giá đất, cát, đá, sỏi và các vật liệu đầu vào tăng cũng tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và nhu cầu xây dựng thực tế của người dân.

Theo ông, khi chi phí xây dựng tăng, người dân có thể khó thực hiện nhu cầu xây dựng nhà ở, trong khi doanh nghiệp cũng phải đối mặt với chi phí đầu vào cao hơn. Đây là những yếu tố, theo ông Phú, cần được bóc tách khi đánh giá chất lượng tăng trưởng.

Muốn biết kinh tế tăng thật hay ảo, hãy nhìn doanh số doanh nghiệp

Từ góc nhìn của một doanh nhân, ông Phú cho rằng thay vì chỉ quan sát các chỉ số vĩ mô, có thể nhìn vào những dữ liệu gắn trực tiếp với hoạt động kinh doanh để nhận diện sức khỏe nền kinh tế.

Ông lấy ví dụ doanh số của các doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực tiêu dùng và bán lẻ như Vinamilk, Thế Giới Di Động, Masan.

Theo ông, đây là những con số phản ánh khá trực tiếp sức mua trên thị trường.

“Nhìn mấy doanh số của Vinamilk, Thế Giới Di Động hay là Masan, đấy là tăng trưởng thật không giấu được”, ông Phú nói.

Ngoài doanh số doanh nghiệp, ông cho rằng có thể quan sát thêm mức tiêu thụ điện, hoạt động xuất nhập khẩu và số lượng container xuất nhập khẩu.

“Đấy là những số mà nó là nền kinh tế thật”, ông nhấn mạnh.

Theo Chủ tịch Sunhouse, việc theo dõi các chỉ báo này giúp tách bạch giữatăng trưởng thực chất và phần tăng trưởng đến từ những yếu tố có thể không duy trì được trong dài hạn.

“Nếu tăng ảo quá nhiều, chắc chắn kinh tế trong tương lai gần nền kinh tế sẽ gặp vấn đề”, ông Phú cảnh báo.

Ông cho rằng bức tranh kinh tế hiện nay có cả điểm sáng và những sức ép đáng lưu ý. Sức tiêu dùng có tín hiệu tích cực, nhưng doanh nghiệp đồng thời phải đối mặt với chi phí tiền lương, lãi suất và nguyên vật liệu tăng.

Vì vậy, theo ông Phú, điều quan trọng không chỉ là nền kinh tế tăng trưởng bao nhiêu phần trăm, mà còn phải nhìn vào tăng trưởng đến từ đâu, sức cầu thực tế ra sao và nguồn lực có đang được phân bổ hiệu quả hay không.