Siêu dự án xe buýt nhanh BRT 17,3km chậm tiến độ gần 2 năm, vốn đầu tư 5.100 tỷ đồng

Vào tháng 10/2026, Cơ quan Quản lý Giao thông bang São Paulo (Artesp) quyết định khởi động thủ tục xem xét chấm dứt hợp đồng nhượng quyền với Next Mobilidade do doanh nghiệp không đáp ứng tiến độ cam kết.

Dự án xe buýt nhanh BRT ABC Paulista có mức đầu tư ban đầu khoảng 860 triệu real Brazil, sau đó được ước tính lên khoảng 1 tỷ real (khoảng 5.100 tỷ đồng). Nếu hợp đồng bị chấm dứt, chính quyền bang có thể phải tìm đơn vị khác để hoàn thành tuyến giao thông này.

Dự án 17,3 km chậm tiến độ gần 2 năm

BRT ABC Paulista được thiết kế để kết nối ba thành phố São Bernardo do Campo, Santo André và São Caetano do Sul với thủ phủ São Paulo. Tuyến dài khoảng 17,3 km, gồm 16 nhà ga và 3 bến trung chuyển, sử dụng xe buýt điện khớp nối chạy trên làn đường riêng.

Dự án được kỳ vọng phục vụ khoảng 173.000 lượt hành khách mỗi ngày, đồng thời rút ngắn thời gian di chuyển giữa khu vực ABC và São Paulo xuống khoảng 40 phút đối với các chuyến xe nhanh.

Công trình khởi công tháng 2/2022, với thời hạn hoàn thành theo hợp đồng là ngày 30/11/2024. Tuy nhiên, dự án không thể bàn giao đúng hạn. Next Mobilidade sau đó đề xuất hoàn tất công trình trước ngày 31/10/2026.

Theo đánh giá kỹ thuật của Artesp, mốc tiến độ mới khó khả thi. Đến tháng 3/2026, tỷ lệ hoàn thành công trình do doanh nghiệp báo cáo mới đạt khoảng 58%.

Nhà đầu tư viện dẫn vướng mắc về điện, môi trường và hướng tuyến

Next Mobilidade cho rằng chậm tiến độ không hoàn toàn xuất phát từ phía doanh nghiệp. Trong tài liệu công bố ngày 8/10, công ty cho biết việc di dời lưới điện do Enel quản lý mất tới 455 ngày tại một số vị trí.

Doanh nghiệp cũng viện dẫn quá trình cấp phép môi trường cho giai đoạn hai kéo dài khoảng 2 năm 9 tháng. Bên cạnh đó, việc điều chỉnh hướng tuyến gần đại lộ Presidente Wilson đòi hỏi đàm phán với Công ty Đường sắt đô thị São Paulo (CPTM), chính quyền liên bang và Transpetro để bảo đảm công trình không ảnh hưởng đến hạ tầng đường sắt và công nghiệp.

Đây là các lý do do doanh nghiệp đưa ra, chưa phải kết luận cuối cùng về trách nhiệm gây chậm tiến độ.

Next Mobilidade cho biết khoảng 10 km tuyến đường đã sẵn sàng cho giai đoạn khai thác ban đầu, với 9 nhà ga và 20 xe buýt điện khớp nối. Công ty đề xuất vận hành thử có giám sát và miễn phí trong thời gian tiếp tục hoàn thiện các hạng mục còn lại.

Tuy nhiên, phương án này vẫn cần được cơ quan quản lý cấp phép và chưa có xác nhận chính thức về việc khai thác một phần tuyến.