Thị trường lao động Mỹ diễn biến tích cực, Fed thêm dư địa chống lạm phát

Kevin M. Warsh đã thể hiện rất rõ một điều trong những tuần đầu tiên giữ chức Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Trong bối cảnh lạm phát đã duy trì trên mục tiêu 2% của ngân hàng trung ương suốt 5 năm, Fed sẽ đặt việc đạt được ổn định giá cả lên trên gần như mọi mục tiêu khác.

Theo The New York Times, một thị trường lao động ổn định đang tạo cho ông Warsh dư địa để làm điều đó, khi dữ liệu công bố tuần trước củng cố nhận định rằng áp lực tiền lương hiện không phải động lực chính đẩy lạm phát lên cao.

Tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ xuống 4,2% trong tháng 6, khi nhiều người rời khỏi lực lượng lao động. Thu nhập bình quân theo giờ vẫn tương đối ôn hòa, tăng 0,3% trong tháng và tăng 3,5% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, các mức tăng này đã bị lấn át bởi đà tăng tốc của lạm phát trong những tháng gần đây.

Kể từ tháng 4, giá tiêu dùng đã tăng với tốc độ nhanh nhất trong 3 năm, phản ánh cú tăng mạnh của chi phí năng lượng do cuộc chiến với Iran gây ra, cùng với đà tăng giá liên quan đến sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo. Tuy nhiên, trong những tuần gần đây, giá dầu, giá xăng, chi phí vận tải biển và nhiều nhóm hàng khác đã giảm mạnh khi xuất hiện các dấu hiệu về một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột.

Nếu thỏa thuận đó được duy trì, có khả năng giai đoạn tồi tệ nhất của cú sốc lạm phát gần đây sẽ sớm qua đi. Phát biểu hôm thứ Tư, ông Warsh lưu ý rằng rủi ro lạm phát đã dịu bớt trong những tuần gần đây.

“Kỳ vọng lạm phát trong 4 tuần đầu của giai đoạn này đã giảm xuống. Rủi ro lạm phát cũng đã giảm”, ông Warsh phát biểu tại hội nghị thường niên của Ngân hàng Trung ương châu Âu, nơi quy tụ các nhà hoạch định chính sách và chuyên gia kinh tế quốc tế tại Sintra, Bồ Đào Nha.

Dù vậy, các vấn đề của Fed có vẻ vẫn sẽ còn kéo dài.

Các thước đo lạm phát cơ bản - tức những chỉ số loại trừ các mặt hàng biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, đồng thời theo dõi tốc độ tăng giá dựa trên cung và cầu của toàn bộ nền kinh tế - vẫn ở mức quá cao so với mong muốn của Fed. Có những lý do để lạc quan rằng sau khi đợt tăng giá gần đây do chiến tranh Iran gây ra đảo chiều, lạm phát cơ bản sẽ bắt đầu hạ nhiệt.

Tác động của các mức thuế quan của Tổng thống Trump đối với giá cả cuối cùng cũng đã bắt đầu phai nhạt. Lạm phát liên quan đến nhà ở đã tăng trở lại trong những tháng gần đây, nhưng được kỳ vọng sẽ giảm tốc một lần nữa theo thời gian. Tăng trưởng tiền lương vẫn ở mức ôn hòa bất chấp sự ổn định gần đây của thị trường lao động. Và nếu được duy trì, năng suất cao hơn nhờ sự phổ biến của trí tuệ nhân tạo cuối cùng có thể góp phần kiềm chế giá cả.

Tuy nhiên, tất cả những yếu tố này có thể cần thời gian mới phát huy tác dụng, khiến các nhà hoạch định chính sách của Fed rơi vào thế khó. Hơn nữa, lạm phát trong khu vực dịch vụ, chẳng hạn như vận tải và chăm sóc cá nhân, vẫn dai dẳng. Câu hỏi hiện nay đặt ra với ông Warsh là liệu Fed có cần tăng lãi suất để thực hiện cam kết ổn định giá cả hay không - điều mà ông từng nói tại cuộc họp báo đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Fed vào giữa tháng 6 rằng sẽ được theo đuổi một cách “rõ ràng và nhất quán”.

Hôm thứ Tư, ông Warsh từ chối cho biết liệu Fed có cân nhắc tăng lãi suất tại cuộc họp tiếp theo, dự kiến diễn ra vào cuối tháng này, hay không. Điều này phản ánh quan điểm phản đối của ông đối với việc ngân hàng trung ương phát tín hiệu trước về triển vọng chính sách. Thay vào đó, điều duy nhất ông nói rõ là cam kết của Fed trong việc kéo lạm phát xuống.

“Nếu có người trong các hộ gia đình, khu vực doanh nghiệp hoặc thị trường tài chính nghĩ rằng ngân hàng trung ương này sẽ chấp nhận một mục tiêu lạm phát cao hơn 2%, thì có lẽ họ sẽ phải thất vọng”, ông nói.

“Chúng tôi sẽ đem lại ổn định giá cả tại Mỹ”, ông Warsh nói thêm, đồng thời lưu ý rằng “các biện pháp, chiến lược và những phần còn lại vẫn sẽ được xác định sau”.

Tuy nhiên, khoảng trống do cách tiếp cận của ông Warsh để lại đã bắt đầu được các quan chức Fed khác lấp đầy. Beth Hammack, Chủ tịch Fed chi nhánh Cleveland và là một trong 12 thành viên có quyền biểu quyết trong ủy ban hoạch định chính sách năm nay, hôm thứ Ba cho rằng mức lãi suất hiện tại trong khoảng 3,5% đến 3,75% chưa tạo sức ép đáng kể lên nền kinh tế.

“Nếu lạm phát tiếp tục dai dẳng ở các mức cao như hiện nay và tôi không thấy chính sách đang tạo ra sự kiềm chế nào, chúng tôi có thể cần tăng lãi suất để đưa yếu tố kiềm chế đó vào chính sách và kéo lạm phát trở lại”, bà nói trong một cuộc phỏng vấn với CNBC.

Neel Kashkari, Chủ tịch Fed chi nhánh Minneapolis và cũng là một thành viên có quyền biểu quyết trong năm nay, đã dự báo một đợt tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm trước cuối năm, phù hợp với kỳ vọng của thị trường.

Robert Sockin, kinh tế trưởng phụ trách Mỹ tại PGIM, dự kiến Fed sẽ tăng lãi suất vào tháng 9, phản ánh quan điểm của ông rằng lạm phát khó có thể quay về mức 2% nếu không có thêm một số động thái thắt chặt chính sách.

Ông Sockin cho rằng tỷ lệ thất nghiệp giảm thêm có thể sẽ làm dấy lên lo ngại tại Fed, đồng thời lưu ý rằng “khi mức độ dư thừa lao động giảm xuống, cần phải lo ngại rằng áp lực tiền lương sẽ tăng tốc”.