Tổng Công ty đường sắt Việt Nam báo lãi lớn, vẫn chưa giải quyết xong khoản nợ thuế 780 tỷ đồng

Tổng công ty Đường sắt Việt Nam vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025 với nhiều thông tin đáng chú ý.

Lợi nhuận tăng mạnh nhờ khoản thu nhập khác

Năm 2025, Tổng công ty ghi nhận doanh thu thuần 10.372 tỷ đồng, tăng 6% so với năm trước. Trừ giá vốn, lợi nhuận gộp đạt hơn 1.080 tỷ đồng, tăng 2,2%.

Trong cơ cấu doanh thu, dịch vụ vận tải hành khách và hàng hóa tiếp tục là nguồn thu lớn nhất với 5.133 tỷ đồng, tăng 7% so với năm trước. Doanh thu dịch vụ công nghiệp gần gấp đôi, đạt 137 tỷ đồng. Trong khi đó, doanh thu từ hoạt động sửa chữa thường xuyên giảm 9,5%, còn 3.177 tỷ đồng.

Trong kỳ, chi phí tài chính tăng từ 76 tỷ đồng lên 110 tỷ đồng, chủ yếu do phát sinh lỗ chênh lệch tỷ giá. Doanh thu tăng cũng kéo theo chi phí bán hàng tăng lên 283 tỷ đồng và chi phí quản lý doanh nghiệp tăng từ 628 tỷ đồng lên 670 tỷ đồng.

Điểm đáng chú ý là thu nhập khác tăng mạnh từ 84 tỷ đồng lên 362 tỷ đồng, trở thành động lực chính giúp lợi nhuận tăng trưởng. Trong đó, doanh nghiệp ghi nhận hơn 230 tỷ đồng được Kho bạc Nhà nước chuyển về theo Nghị định 15/2025/NĐ-CP; 55 tỷ đồng từ nhận bàn giao tài sản; hơn 17 tỷ đồng tiền thuê đất năm 2024 được giao và hơn 38 tỷ đồng tiền phạt hợp đồng.

Nhờ đó, lợi nhuận sau thuế năm 2025 đạt 358 tỷ đồng, tăng 170% so với mức hơn 132 tỷ đồng của năm 2024.

Tuy nhiên, kết quả này vẫn chưa đủ để bù đắp những khoản lỗ phát sinh trong quá khứ. Đến cuối năm 2025, Tổng công ty vẫn còn lỗ lũy kế hơn 1.747 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu đạt 1.791 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể so với vốn góp của chủ sở hữu ở mức 3.105 tỷ đồng.

Kiểm toán nêu nhiều ý kiến ngoại trừ

Trong báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025, đơn vị kiểm toán đưa ra nhiều ý kiến ngoại trừ liên quan đến các khoản mục trọng yếu.

Đối với tài sản dở dang dài hạn, kiểm toán cho biết chi phí xây dựng cơ bản dở dang của Dự án khôi phục đường sắt Lạng Sơn - Biên giới và Dự án khôi phục toàn tuyến, nâng cấp chủ yếu và cải tạo cục bộ tuyến đường sắt Hà Nội - TP.HCM đang được ghi nhận với giá trị hơn 420,6 tỷ đồng.

Đây đều là các dự án triển khai từ nhiều năm trước và không phát sinh thêm chi phí trong năm 2025. Theo giải trình của doanh nghiệp, các dự án do Nhà nước giao Ban quản lý thực hiện và chi phí được ghi nhận vào sổ sách kế toán.

Tuy nhiên, Ban quản lý chưa cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan, nên kiểm toán không thể thu thập đầy đủ bằng chứng để xác nhận số dư của khoản mục này.

Một ý kiến ngoại trừ khác liên quan đến khoản doanh thu chưa thực hiện trên báo cáo tài chính hợp nhất. Theo đó, CTCP Xe lửa Dĩ An - công ty con của Tổng công ty - đang ghi nhận 50 tỷ đồng tương ứng giá trị các lô đất thương mại được phân chia từ hợp đồng hợp tác kinh doanh ký với CTCP Đầu tư Thương mại Á Châu từ năm 2013.

Kiểm toán cho biết không thể thu thập đầy đủ bằng chứng thích hợp để xác minh giá trị của các lô đất này.

Khoản nợ thuế hơn 780 tỷ đồng

Ngoài các ý kiến ngoại trừ, kiểm toán cũng lưu ý người đọc về khoản mục phải trả ngắn hạn khác.

Tại ngày 31/12/2025, Tổng công ty đang tạm ghi nhận hơn 480 tỷ đồng tiền nợ thuế và hơn 299 tỷ đồng tiền chậm nộp thuế liên quan khu đất tại 551 Nguyễn Văn Cừ.

Tổng Công ty cho biết đang làm việc với các cơ quan có thẩm quyền để xác định diện tích khu đất này có thuộc kết cấu hạ tầng đường sắt và công trình công nghiệp đường sắt - trường hợp được Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất - hay không.

Vì vậy, nghĩa vụ thuế và tiền chậm nộp có thể thay đổi sau khi có quyết định chính thức của cơ quan Nhà nước.

Hơn 200 tỷ đồng nợ xấu

Đến cuối năm 2025, tổng tài sản của Tổng công ty đạt gần 22.300 tỷ đồng, tăng hơn 1.600 tỷ đồng so với đầu năm. Tổng nợ phải trả ở mức hơn 5.277 tỷ đồng, tương đương khoảng 23,7% tổng nguồn vốn.

Trong cơ cấu tài sản, doanh nghiệp vẫn còn ghi nhận hơn 200 tỷ đồng nợ xấu, chủ yếu là các khoản công nợ tồn đọng nhiều năm đã được trích lập dự phòng.

Đáng chú ý, khoản phải thu lớn nhất là hơn 51 tỷ đồng từ CTCP Xuất nhập khẩu Vật tư và Thiết bị Đường sắt. Theo thuyết minh báo cáo tài chính, đây là các khoản công nợ tồn đọng từ việc mua ray 5.000 tấn năm 2006, ray dự trữ năm 2005, thanh lý 60 toa xe từ năm 2002 cùng một số khoản cho vay phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.