Từng suýt mất kiểm soát vì chệch hướng 90 độ, siêu tên lửa mạnh nhất lịch sử của Elon Musk chuẩn bị mang theo một bất ngờ lớn lên không gian

Không khí tại trạm không gian Starbase đang nóng hơn bao giờ hết khi cỗ máy khổng lồ của ngành hàng không vũ trụ chuẩn bị tái xuất. Hôm nay ngày 16/7, SpaceX dự kiến thực hiện chuyến bay thử nghiệm mang tên Starship Flight 13. Đây là nỗ lực sống còn nhằm đưa phiên bản Starship V3 lớn hơn và mạnh mẽ hơn trở lại bầu trời sau hành trình chưa trọn vẹn hồi cuối tháng 5. Cơ quan quản lý hàng không Mỹ đã kiểm duyệt hồ sơ sự cố và chính thức bật đèn xanh để hãng tiếp tục tham vọng chinh phục quỹ đạo.

Hệ thống động cơ

Nhìn lại chuyến bay Flight 12, báo cáo điều tra nội bộ của hãng chỉ ra nút thắt trí mạng nằm ở kỹ thuật phân tách tầng nóng. Việc thay đổi trình tự khởi động động cơ ở tầng trên đã vô tình tạo ra một phản lực ngoài dự kiến. Cú sốc động lực học này khiến tầng đẩy Super Heavy bị văng lệch hướng khoảng 90 độ ngay sau thời khắc tách rời. Chuỗi sự cố tiếp diễn khi 5 trong tổng số 33 động cơ của tầng đẩy từ chối khởi động lại. Việc mất đi lực đẩy cơ học đồng nghĩa với việc quá trình quay đầu trở về bãi phóng bị phá sản. Tầng đẩy khổng lồ này sau đó đã rơi tự do và không thể hạ cánh xuống khu vực an toàn ở Vịnh Mexico như kịch bản tính toán.

Tầng Ship phía trên cũng đối mặt với sóng gió khi một động cơ Raptor tối ưu cho môi trường chân không ngừng hoạt động chỉ sau 40 giây phân tách. Dù con tàu vẫn nỗ lực lết được lên quỹ đạo cận quỹ đạo, sự cố này đã tước đi cơ hội thử nghiệm việc khởi động lại động cơ trong không gian. Rút kinh nghiệm sâu sắc từ bài học kỹ thuật này, đội ngũ kỹ sư đã phải làm lại toàn bộ trình tự đánh lửa. Việc nâng cấp hệ thống phần cứng trên Super Heavy và cập nhật cảm biến cảnh báo rủi ro được thực hiện ráo riết để sẵn sàng cho lần thử nghiệm mang tính bước ngoặt.

Chuyến đi một chiều của dàn vệ tinh Starlink V3

Điểm nhấn đáng chờ đợi nhất của chuyến bay mới không chỉ nằm ở bản thân sức mạnh tên lửa mà còn ở khối hàng hóa đi kèm. Lần đầu tiên, Starship sẽ cõng theo 20 vệ tinh Starlink V3 hoạt động với đầy đủ chức năng. Đây là thế hệ vệ tinh Internet đời mới được kỳ vọng sẽ thay thế dần mạng lưới hiện tại nhờ tốc độ truyền tải dữ liệu và dung lượng băng thông vượt trội. Sáu trong số các thiết bị này được gắn hệ thống camera quang học chuyên dụng để làm nhiệm vụ giám sát, ghi lại toàn bộ tình trạng của lớp chắn nhiệt bên ngoài vỏ tàu trong suốt hành trình xé gió.

Tuy nhiên, toàn bộ dàn vệ tinh đắt đỏ này sẽ có một chuyến bay một chiều đúng nghĩa. Do kế hoạch bay chỉ giới hạn ở quỹ đạo cận quỹ đạo, 20 vệ tinh Starlink V3 sẽ cọ xát và bốc cháy hoàn toàn khi lao ngược trở lại bầu khí quyển khoảng 20 phút sau khi được phóng ra. Sự bốc hơi này không phải là thất bại mà là cái giá cần thiết để thu thập những luồng dữ liệu sống còn, làm tiền đề cho kế hoạch giăng lưới 100.000 vệ tinh không gian trong thập kỷ tới.

Sứ mệnh Mặt Trăng

Mục tiêu tối thượng của hành trình phóng lần này là chứng minh sức bền vật liệu và độ chính xác của các thuật toán. Tầng đẩy Super Heavy phải hoàn thành nhiệm vụ quay đầu định hướng và hạ cánh an toàn xuống mặt nước Vịnh Mexico. Trong khi đó, bộ não điều khiển của tầng Ship sẽ phải thử thách việc đánh lửa lại động cơ giữa không gian lạnh lẽo trước khi hạ cánh mềm xuống vùng biển Ấn Độ Dương.

Nếu những mảnh ghép cơ khí khớp lại hoàn hảo, hãng không gian của tỷ phú công nghệ sẽ tính đến một nước cờ táo bạo hơn trong tương lai gần. Kế hoạch tiếp theo là dùng hệ thống cánh tay cơ khí khổng lồ để gắp trực tiếp phiên bản Starship V3 ngay trên không trung trong chuyến bay Flight 14. Vượt ra khỏi những cuộc thử nghiệm đơn lẻ, dự án siêu tên lửa đang gánh trên vai áp lực cực lớn từ đối tác NASA. Đây chính là xương sống của chương trình không gian Artemis. Để đưa phi hành gia trở lại Mặt Trăng vào năm 2028, SpaceX phải chạy đua với thời gian để giải quyết dứt điểm các bài toán hóc búa về ổn định quỹ đạo và tiếp nhiên liệu siêu lạnh trong môi trường không trọng lực.