Việt Nam sắp có tỉnh lên đô thị loại I, tương lai là thành phố trực thuộc Trung ương với đặc trưng đô thị di sản thiên nhiên kỷ
Tỉnh đặt mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030 với định hướng phát triển đô thị di sản thiên niên kỷ, trung tâm du lịch quốc tế và công nghiệp công nghệ cao, đồng thời đầu tư mạnh vào hạ tầng chiến lược, hệ thống đô thị và trung tâm hành chính mới để tạo động lực tăng trưởng trong giai đoạn tới.
Theo Đồ án điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Ninh Bình thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 vừa được phê duyệt, tỉnh Ninh Bình mới có diện tích tự nhiên 3.942,62km2, đứng thứ 31/34 tỉnh, thành phố cả nước. Quy mô dân số năm 2025 đạt hơn 4,4 triệu người, xếp thứ 6/34 địa phương.
Tỉnh hiện có 129 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 97 xã và 32 phường. Về vị trí địa lý, Ninh Bình giáp TP Hà Nội ở phía Bắc, giáp tỉnh Hưng Yên ở phía Đông Bắc, giáp Thanh Hóa ở phía Nam, giáp Biển Đông ở phía Đông và giáp tỉnh Phú Thọ ở phía Tây. Trung tâm hành chính của tỉnh được đặt tại phường Hoa Lư, cách trung tâm Thủ đô Hà Nội khoảng 93km về phía Nam.
Theo quy hoạch, đến năm 2030, Ninh Bình đặt mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương với đặc trưng là đô thị di sản thiên niên kỷ, thành phố sáng tạo, đồng thời là cực tăng trưởng kinh tế mới của vùng Đồng bằng sông Hồng. Địa phương hướng tới trở thành trung tâm du lịch quốc gia, quốc tế, trung tâm chuyên ngành về công nghiệp văn hóa - giải trí của vùng và cả nước, đồng thời là một trong những trung tâm công nghiệp công nghệ cao quan trọng của liên vùng và quốc gia.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Ninh Bình phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2025-2030 đạt tối thiểu 11%/năm. GRDP bình quân đầu người theo giá hiện hành đạt tối thiểu 180 triệu đồng. Tổng vốn đầu tư thực hiện trên địa bàn trong giai đoạn này dự kiến đạt từ 1,39-1,45 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 38% GRDP.
Bên cạnh đó, tỉnh đặt mục tiêu thu ngân sách đạt trên 110.000 tỷ đồng, thành lập mới từ 11.000 doanh nghiệp trở lên, hoàn thành xây dựng khoảng 25.300 căn nhà ở xã hội và nâng tỷ lệ đô thị hóa lên 60,1%.
Trong lĩnh vực du lịch, Ninh Bình hướng tới đón trên 30 triệu lượt khách mỗi năm, trong đó khách quốc tế đạt từ 4-4,5 triệu lượt. Tổng doanh thu du lịch dự kiến vượt 45.000 tỷ đồng, tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những trung tâm du lịch hàng đầu cả nước.
Tầm nhìn đến năm 2050, Ninh Bình được định hướng trở thành đô thị văn minh, sinh thái, hiện đại và thông minh; là một trong những trung tâm kinh tế - xã hội lớn của Việt Nam với vai trò là trung tâm du lịch, dịch vụ quốc gia, quốc tế và công nghiệp công nghệ cao. Hệ thống hạ tầng được đầu tư đồng bộ, hiện đại, có khả năng thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu và đáp ứng yêu cầu phát triển dài hạn.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới là tập trung nguồn lực phát triển hệ thống hạ tầng chiến lược theo hướng đồng bộ, thông minh và tăng cường kết nối nội tỉnh, liên vùng cũng như quốc tế.
Theo đó, tỉnh sẽ ưu tiên triển khai các dự án giao thông quan trọng như tuyến đường bộ ven biển; các tuyến kết nối ba đô thị trung tâm Phủ Lý - Hoa Lư - Nam Định; các tuyến giao thông liên kết vùng động lực kinh tế với mạng lưới quốc gia. Đồng thời, địa phương sẽ chuẩn bị mặt bằng để triển khai tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, dự án cảng hàng không khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt; phát triển hệ thống logistics, cảng biển và khu kinh tế ven biển theo hướng hiện đại.
Song song với đầu tư hạ tầng, Ninh Bình định hướng phát triển mạnh công nghiệp công nghệ cao với các lĩnh vực trọng tâm như cơ khí, chế biến chế tạo, năng lượng và các ngành công nghiệp gắn với cảng biển. Tỉnh sẽ hỗ trợ phát triển ít nhất 10 khu công nghiệp mới, đồng thời đẩy nhanh tỷ lệ lấp đầy tại Khu kinh tế Ninh Cơ và các khu công nghiệp, cụm công nghiệp trên địa bàn.
Về phát triển đô thị, Ninh Bình đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành đô thị loại I, đô thị trung tâm quốc gia với bản sắc đô thị di sản thiên niên kỷ và thành phố sáng tạo có thương hiệu trong khu vực và quốc tế.
Tỉnh sẽ tập trung đầu tư chuỗi đô thị dọc các hành lang kinh tế động lực, đóng vai trò kết nối, hậu cần và hỗ trợ phát triển kinh tế, từng bước hình thành mô hình đô thị sân bay trong tương lai.
Giai đoạn 2026-2030, hệ thống đô thị của tỉnh gồm 42 khu vực, trong đó có 6 khu vực đô thị loại II và 36 khu vực đô thị loại III. Các đô thị được phát triển theo mô hình đa cực, đa trung tâm và phân vùng chức năng rõ ràng.
Đáng chú ý, trung tâm hành chính - chính trị mới của tỉnh sẽ được xây dựng tại khu vực đô thị Hoa Lư mở rộng. Đây được xem là động lực mở rộng không gian phát triển, phù hợp với xu hướng đô thị hóa và yêu cầu phát triển lâu dài của địa phương.
Bên cạnh đó, tỉnh định hướng hình thành chuỗi đô thị - công nghiệp - dịch vụ ven biển gắn với các khu kinh tế, cảng biển, trung tâm du lịch và công nghiệp chế biến trên hành lang phát triển Quảng Ninh - Hải Phòng - Hưng Yên - Ninh Bình.
Trong giai đoạn 2030-2050, hệ thống đô thị tiếp tục được mở rộng và nâng cấp. Toàn tỉnh dự kiến có 7 khu vực đô thị loại II, trong đó Khu vực đô thị Ninh Cơ được nâng hạng từ đô thị loại III lên loại II, cùng với 35 khu vực đô thị loại III tiếp tục hoàn thiện các tiêu chí theo định hướng phân loại đô thị đã đề ra.
Về tổ chức hành chính, quy hoạch xác định đến giai đoạn 2030-2050, tỉnh Ninh Bình duy trì 129 đơn vị hành chính cấp xã, gồm khoảng 94 phường và 35 xã, phù hợp với định hướng phát triển đô thị và mô hình thành phố trực thuộc Trung ương trong tương lai.
