Ấn Độ mở cửa, sầu riêng Việt có cơ hội cán mốc 5 tỷ USD/năm

Thêm cửa vào thị trường hơn 1,4 tỷ dân

Thông tin từ Đại sứ quán Ấn Độ tại Hà Nội cho biết, Chính phủ nước này đã ban hành Lệnh Kiểm dịch thực vật sửa đổi lần thứ 5, năm 2026. Theo quy định mới, Việt Nam được bổ sung vào danh sách các quốc gia xuất khẩu sầu riêng tươi vào Ấn Độ.

Đáng chú ý, phía Ấn Độ không yêu cầu khai báo kiểm dịch thực vật bổ sung trên giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật, đồng thời không quy định điều kiện nhập khẩu đặc biệt đối với sầu riêng tươi Việt Nam. Đây được xem là điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp sớm triển khai những lô hàng đầu tiên.

Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam - cho rằng Ấn Độ là thị trường giàu tiềm năng với dân số hơn 1,4 tỷ người, tầng lớp trung lưu ngày càng mở rộng và nhu cầu đối với nông sản, thực phẩm nhập khẩu chất lượng cao tăng nhanh. Tiếp cận thị trường này không chỉ giúp doanh nghiệp mở rộng đầu ra mà còn góp phần giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống, nâng cao vị thế sầu riêng Việt Namtrên thị trường quốc tế.

Ngoài ra, sầu riêng đông lạnh và chế biến có khả năng mở rộng thị phần tại Ấn Độ, Bắc Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Đông. Hoạt động thu mua nhỏ lẻ cũng sẽ dần thu hẹp, nhường chỗ cho chuỗi liên kết trực tiếp giữa doanh nghiệp, hợp tác xã, vùng trồng, cơ sở đóng gói và hệ thống kho lạnh.

Theo ông Nguyên, mở cửa mới chỉ là bước đầu. Sầu riêng vẫn là sản phẩm tương đối mới với phần đông người Ấn Độ. Trong giai đoạn đầu, nhu cầu dự kiến tập trung tại các đô thị lớn, hệ thống bán lẻ cao cấp, cửa hàng trái cây nhập khẩu, nhà hàng, khách sạn và kênh thương mại điện tử.

Doanh nghiệp vì vậy cần nghiên cứu kỹ thị hiếu, sức mua, giống sầu riêng được ưa chuộng, quy cách đóng gói và mức giá phù hợp. Bài toán vận chuyển cũng đặc biệt quan trọng, do vận chuyển sang Ấn Độ xa hơn đến Trung Quốc, trong khi sầu riêng tươi có thời gian bảo quản hạn chế và yêu cầu cao về độ chín.

Ông Nguyên nhận định, nếu kiểm soát tốt an toàn thực phẩm, chuẩn hóa mã số vùng trồng và tổ chức lại chuỗi sản xuất, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng Việt Nam có thể ổn định ở mức 4,5-5 tỷ USD mỗi năm. Ấn Độ vì thế không chỉ là một thị trường mới mà còn là phép thử đối với năng lực tổ chức sản xuất, logistics và xây dựng thương hiệu của ngành sầu riêng Việt Nam.

Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ đánh giá đây là thị trường lớn có tiềm năng với sầu riêng Việt Nam. Để xuất khẩu sầu riêng sang Ấn Độ, vận tải hàng không có thể phù hợp với những lô sầu riêng tươi đầu tiên. Vận tải đường biển giúp giảm giá thành, song đòi hỏi doanh nghiệp làm chủ công nghệ bảo quản, xử lý sau thu hoạch... Sầu riêng cấp đông, tách múi và chế biến sâu có thể là hướng đi phù hợp hơn để tiếp cận thị trường trên diện rộng.

Chuyển từ tăng diện tích sang nâng chất lượng

Ông Nguyễn Quốc Mạnh - Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Bộ Nông nghiệp và Môi trường - cho biết sầu riêng là một trong những ngành hàng phát triển nhanh nhất của lĩnh vực trồng trọt trong 10 năm qua, đặc biệt là 5 năm gần đây. Trong giai đoạn 2020-2025, diện tích tiếp tục tăng gần gấp ba lần, đạt khoảng 195.000 ha vào cuối năm ngoái.

Cùng với diện tích, sản lượng tăng từ khoảng 600.000 tấn năm 2020 lên 1,8 triệu tấn năm 2025 và dự kiến vượt 2 triệu tấn trong năm nay.

Với thị trường Ấn Độ, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật cho biết, sẽ tiếp tục phối hợp với cơ quan chức năng Ấn Độ, Bộ Công Thương..., để hướng dẫn doanh nghiệp triển khai xuất khẩu, xử lý những khó khăn phát sinh.