Chuyên gia Long Phan: Điều đáng lo lúc này không phải thuế Mỹ mà là dòng tiền đang rời khỏi chứng khoán

Thuế Mỹ gây lo ngại, nhưng chưa phải rủi ro lớn nhất

Bình luận về đề xuất áp thuế mới của Mỹ đối với 60 nền kinh tế, trong đó Việt Nam thuộc nhóm có thể chịu mức thuế bổ sung 12,5%, ông Long Phan - CEO AFA Group cho rằng nhà đầu tư đang phản ứng khá mạnh với thông tin này, đặc biệt ở nhóm cổ phiếu xuất khẩu.

Tuy nhiên, nếu nhìn vào cấu trúc xuất khẩu của Việt Nam, tác động thực tế có thể không quá lớn.

Theo ông, nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam hiện nay là điện tử, máy móc và thiết bị công nghệ cao - những mặt hàng phần lớn không thuộc diện chịu ảnh hưởng trực tiếp từ đề xuất thuế liên quan đến lao động cưỡng bức.

Đối với ngành dệt may, dù chịu tác động nhất định, Việt Nam lại đang có lợi thế khi nhập khẩu lượng lớn bông nguyên liệu từ Mỹ, chiếm khoảng 45 - 50% tổng lượng bông nhập khẩu toàn ngành. Đây có thể là cơ sở để ngành dệt may được hưởng những cơ chế thuế linh hoạt hoặc hạn ngạch ưu đãi trong tương lai.

"Chúng ta không cần quá lo lắng. Nếu nhìn kỹ thì đây chủ yếu là vấn đề liên quan tới nguyên liệu đầu vào có yếu tố lao động cưỡng bức, trong khi Việt Nam nhập khẩu bông trực tiếp từ Mỹ với tỷ trọng rất lớn", ông Long Phan nhận định.

VN-Index tăng điểm nhưng thị trường đang phát đi tín hiệu đáng ngại

Trong những phiên giao dịch gần đây, đáng chú ý ngày 5/6, VN-Index tăng hơn 7 điểm. Tuy nhiên, đằng sau sắc xanh của chỉ số lại là một bức tranh hoàn toàn khác.

Có tới 203 mã giảm giá trong khi chỉ 95 mã tăng. Thị trường xuất hiện trạng thái "xanh vỏ đỏ lòng", khi một số cổ phiếu vốn hóa lớn nâng đỡ chỉ số nhưng phần lớn cổ phiếu vẫn suy yếu.

Đáng chú ý hơn cả là thanh khoản tiếp tục lao dốc. Giá trị giao dịch trên HoSE chỉ đạt khoảng 13.400 tỷ đồng, mức thấp nhất trong gần hai năm trở lại đây và đưa thị trường quay về vùng thanh khoản từng xuất hiện trong giai đoạn khó khăn của năm 2023.

Theo ông Long Phan, đây mới là tín hiệu đáng lo ngại nhất.

"Cái mà chúng ta cần lưu tâm hơn nhiều trong giai đoạn này không phải chỉ số tăng hay giảm, mà là việc nhà đầu tư đang dần bỏ bẵng thị trường chứng khoán", ông nói.

Vị chuyên gia cho rằng thanh khoản suy giảm liên tục phản ánh tâm lý chán nản và thiếu kiên nhẫn của nhà đầu tư cá nhân sau thời gian dài thị trường đi ngang, thiếu động lực tăng trưởng rõ ràng.

Một điểm đáng chú ý khác là mức độ phụ thuộc ngày càng lớn của chỉ số vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn. Trong phiên 5/6, riêng cổ phiếu VIC đóng góp hơn 11 điểm vào VN-Index. Nếu loại bỏ tác động của mã này, chỉ số chung có thể đã giảm điểm thay vì tăng. Trong khi đó, nhiều cổ phiếu ngân hàng, thép, công nghệ và dầu khí chỉ đóng góp mức tăng rất khiêm tốn.

Theo ông Long Phan, hiện tượng một vài cổ phiếu trụ quyết định gần như toàn bộ biến động của chỉ số không còn xa lạ với thị trường chứng khoán Việt Nam trong hơn một năm qua.

Điều này khiến VN-Index đôi khi không phản ánh đúng sức khỏe thực tế của phần lớn doanh nghiệp niêm yết cũng như tâm lý của nhà đầu tư.

Áp lực lớn hơn nằm ở nhập siêu và thanh khoản

Về dài hạn, ông Long Phan cho rằng nền kinh tế Việt Nam đang đối mặt với những áp lực đáng chú ý hơn so với câu chuyện thuế quan.

Theo số liệu 5 tháng đầu năm, Việt Nam đang trong trạng thái nhập siêu khoảng 18 tỷ USD. Dù xuất khẩu vẫn tăng trưởng, tốc độ tăng của nhập khẩu còn nhanh hơn. Nhập siêu kéo dài có thể tạo sức ép lên tỷ giá, thị trường tiền tệ và mặt bằng lãi suất.

Tuy nhiên, chuyên gia này cho rằng Ngân hàng Nhà nước vẫn đang kiểm soát khá tốt các rủi ro vĩ mô. Dù lạm phát tăng, nhập siêu gia tăng và chênh lệch lãi suất với Mỹ vẫn ở mức cao, tỷ giá VND/USD đến nay vẫn duy trì tương đối ổn định.

"Điều quan trọng là cơ quan điều hành không để xảy ra cú sốc tỷ giá, bởi điều đó sẽ làm gia tăng nhập khẩu lạm phát và gây tác động tiêu cực tới toàn bộ nền kinh tế", ông nhấn mạnh.

Trong bối cảnh đó, theo ông Long Phan, nhà đầu tư không nên quá hoảng loạn trước các thông tin về thuế quan. Thay vào đó, cần theo dõi sát diễn biến dòng tiền và thanh khoản thị trường, bởi đây mới là yếu tố phản ánh chân thực nhất sức khỏe của chứng khoán Việt Nam ở thời điểm hiện tại.