Đa cấp trá hình, ‘bẫy’ lợi nhuận cao dưới vỏ bọc đầu tư, kiếm tiền online
Các đối tượng có thể thành lập hoặc sử dụng vỏ bọc là doanh nghiệp, dự án đầu tư, sàn thương mại điện tử, nền tảng tài chính để quảng bá những cơ hội sinh lời hấp dẫn.
Công an tỉnh Ninh Bình vừa phát đi cảnh báo về tình trạng lợi dụng mô hình kinh doanh đa cấp để tổ chức các hoạt động trái phép, lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Các đối tượng thường đưa ra lời mời gọi về cơ hội đầu tư lợi nhuận cao, thu nhập thụ động nhằm thu hút người tham gia.
Theo cơ quan công an, thời gian gần đây, các hình thức lừa đảo núp bóng đa cấp tiếp tục diễn biến phức tạp tại nhiều địa phương. Các đối tượng có thể thành lập hoặc sử dụng vỏ bọc là doanh nghiệp, dự án đầu tư, sàn thương mại điện tử, nền tảng tài chính hoặc ứng dụng trên không gian mạng để quảng bá những cơ hội sinh lời hấp dẫn.
Một thủ đoạn phổ biến là tổ chức các buổi hội nghị, hội thảo trực tiếp hoặc trực tuyến tại địa điểm sang trọng để tạo niềm tin. Sau đó, người tham gia được mời gọi đóng phí gia nhập, mua sản phẩm giá cao hoặc nạp tiền để "kích hoạt tài khoản", đổi lấy quyền nhận hoa hồng hoặc lợi nhuận.
Tuy nhiên, theo cảnh báo, trong nhiều mô hình biến tướng, nguồn tiền trả cho người tham gia trước chủ yếu đến từ khoản đóng góp của người tham gia sau, thay vì từ hoạt động sản xuất, kinh doanh thực tế. Khi không còn dòng tiền mới, hệ thống có thể dừng hoạt động, khóa tài khoản hoặc cắt liên lạc, khiến nhiều người chịu thiệt hại.
Các mô hình lừa đảo hiện nay có thể xuất hiện dưới nhiều hình thức như đầu tư tài chính, ngoại hối (Forex), tiền ảo (Crypto), bán hàng đa cấp trá hình với thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, thiết bị chăm sóc sức khỏe; đầu tư bất động sản, du lịch hoặc các ứng dụng kiếm tiền trực tuyến.
Công an khuyến cáo người dân cần cảnh giác với những lời mời cam kết lợi nhuận cao bất thường, thu nhập chủ yếu dựa vào việc tuyển thêm người tham gia, yêu cầu đóng phí hoặc mua sản phẩm giá trị lớn để gia nhập hệ thống.
Bên cạnh đó, trước khi tham gia hoạt động bán hàng đa cấp, người dân cần kiểm tra doanh nghiệp có được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp theo quy định hay không; không chuyển tiền, cung cấp thông tin cá nhân hoặc tài khoản ngân hàng khi chưa xác minh rõ đối tác.
Cơ quan công an đề nghị người dân khi phát hiện tổ chức, cá nhân có dấu hiệu kinh doanh đa cấp trái phép hoặc lừa đảo chiếm đoạt tài sản cần kịp thời trình báo để được hướng dẫn, xử lý theo quy định.
Theo số liệu từ Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, hiện cả nước có 15 doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp, với hơn 650.000 người tham gia. Năm 2025, tổng doanh thu của ngành đạt trên 15.000 tỷ đồng, nộp ngân sách nhà nước hơn 2.300 tỷ đồng. Sản phẩm được kinh doanh theo phương thức bán hàng đa cấp chủ yếu thuộc nhóm thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, đồ gia dụng, quần áo, trang thiết bị và một số nhóm hàng hóa khác.
