Đại diện Ngân hàng Nhà nước: 'Không bắt buộc phải có tài sản đảm bảo mới được vay vốn'
Đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết các tổ chức tín dụng đang được khuyến khích mở rộng cho vay dựa trên phương án kinh doanh, dòng tiền và khả năng trả nợ của khách hàng.
Không bắt buộc phải có tài sản đảm bảo mới được vay vốn
Tại hội thảo “Mở khóa tăng trưởng - động lực từ kinh tế tư nhân” do Báo Thanh Niên tổ chức chiều 8/6 tại Hà Nội, đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết pháp luật hiện hành không quy định khách hàng phải có tài sản đảm bảo mới được vay vốn.

Thông tin này được ông Đào Văn Hà, Phó vụ trưởng Vụ Dự báo, thống kê - Ổn định tiền tệ tài chính (Ngân hàng Nhà nước), đưa ra khi trao đổi về những khó khăn của doanh nghiệp trong tiếp cận nguồn vốn tín dụng.
Theo ông Hà, quy định về cấp tín dụng và cho vay hiện nay cho phép tổ chức tín dụng và khách hàng tự thỏa thuận việc áp dụng hoặc không áp dụng biện pháp bảo đảm tiền vay, phù hợp với quy định của pháp luật.
Để được xem xét cấp tín dụng, khách hàng cần đáp ứng các điều kiện cơ bản như có năng lực pháp luật dân sự, nhu cầu vay vốn phục vụ mục đích hợp pháp, có phương án sử dụng vốn khả thi và có khả năng tài chính để trả nợ. Đây là những nguyên tắc chung nhằm đảm bảo an toàn cho hoạt động tín dụng và khả năng hoàn trả vốn vay.
Tuy nhiên, ông Hà cũng thừa nhận tài sản đảm bảo vẫn là một trong những yếu tố quan trọng trong quá trình thẩm định tín dụng, đồng thời giúp nâng cao trách nhiệm trả nợ của khách hàng so với các khoản vay không có tài sản đảm bảo.
Theo đại diện Ngân hàng Nhà nước, thời gian qua Thống đốc đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiếp tục cải tiến quy trình cho vay theo hướng dựa nhiều hơn vào hiệu quả phương án sản xuất kinh doanh, chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng, dòng tiền và dữ liệu thanh toán của khách hàng thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào tài sản thế chấp.
Trước đó, ông Bùi Thế Anh, Giám đốc Chiến lược và thực thi EY Việt Nam, cho rằng một trong những nguyên nhân khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó trong tiếp cận vốn xuất phát từ chính nội tại doanh nghiệp. Nhiều doanh nghiệp vẫn chưa minh bạch về tài chính, hệ thống kế toán và quản trị tài chính chưa đáp ứng yêu cầu, khiến các báo cáo chưa đủ sức thuyết phục đối với ngân hàng và các quỹ đầu tư.
Đề xuất đổi mới cơ chế hỗ trợ lãi suất cho doanh nghiệp
Liên quan đến chính sách hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân, ông Đào Văn Hà cho biết Chính phủ đã giao Ngân hàng Nhà nước xây dựng văn bản hướng dẫn chính sách hỗ trợ lãi suất 2%/năm đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh vay vốn để thực hiện các dự án xanh, kinh tế tuần hoàn và áp dụng các tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị (ESG).

Theo ông Hà, Ngân hàng Nhà nước đã hoàn thành dự thảo nghị định trình Chính phủ. Điểm đáng chú ý là cơ chế hỗ trợ lãi suất lần này được đề xuất theo hướng mới nhằm khắc phục những hạn chế của các chương trình trước đây.
Cụ thể, thay vì thực hiện hỗ trợ lãi suất thông qua các ngân hàng thương mại, Ngân hàng Nhà nước đề xuất giao UBND các tỉnh, thành phố trực tiếp thực hiện hỗ trợ lãi suất cho khách hàng trên cơ sở nguồn lực ngân sách địa phương, nguồn bổ sung từ ngân sách trung ương và nhu cầu thực tế tại địa bàn.
Hiện dự thảo nghị định đang tiếp tục được hoàn thiện trên cơ sở hướng dẫn của Chính phủ và các tiêu chí xác định dự án xanh, kinh tế tuần hoàn, ESG do Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng.
Tại hội thảo, TS Nguyễn Trọng Nghĩa, Tổng giám đốc Công ty CP staBOO Thanh Hóa, đề xuất xây dựng các chương trình tín dụng chuyên biệt cho từng ngành, trong đó có ngành tre, nhằm hỗ trợ người dân và doanh nghiệp chuyển đổi sang các mô hình sản xuất bền vững, thân thiện với môi trường.
Trả lời đề xuất này, ông Hà cho biết hiện chưa có chương trình tín dụng riêng dành cho ngành tre. Thay vào đó, các chính sách tín dụng hiện nay chủ yếu được triển khai theo nhóm ngành nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản với quy mô rộng hơn.
Đáng chú ý, ông Hà cho biết các quy định hiện hành đã cho phép một số đối tượng doanh nghiệp được vay vốn không có tài sản bảo đảm, với hạn mức được nâng từ 300 triệu đồng trước đây lên tới 3 tỷ đồng tùy từng đối tượng khách hàng.
