Hậu bầu cử Mỹ, Elon Musk không rời Texas: Hé lộ kế hoạch đầu tư 24 tỷ USD, tự xây nhà máy điện phục vụ AI

Theo Reuters, SpaceX đang đề xuất xây dựng một tổ hợp quy mô lớn gồm nhà máy điện chạy bằng khí đốt tự nhiên và cơ sở siêu máy tính tại thành phố Starbase, bang Texas.

Thông tin được công bố trong hồ sơ thông báo về một phiên điều trần công khai của chính quyền địa phương.

Theo tài liệu, SpaceX sẽ trực tiếp xây dựng, sở hữu và vận hành cả nhà máy điện lẫn cơ sở điện toán. Dự án có thể được triển khai thành nhiều giai đoạn, đồng thời mở ra khả năng tiếp tục mở rộng trong tương lai.

Với mức vốn dự kiến 24 tỷ USD, đây có thể trở thành một trong những khoản đầu tư tư nhân lớn nhất từng được thực hiện tại thung lũng Rio Grande, khu vực nằm dọc biên giới Mỹ và Mexico.

Dự án 24 tỷ USD đang xin ưu đãi thuế

Theo thông báo của chính quyền Starbase, khu đất dự kiến phát triển tổ hợp có diện tích khoảng 444 mẫu Anh, tương đương 180ha, nằm gần cảng Brownsville. Đây là khu vực SpaceX đã phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng phục vụ chương trình tên lửa Starship.

Ủy ban thành phố Starbase dự kiến tổ chức phiên điều trần công khai vào ngày 9/12 để xem xét đề nghị ưu đãi thuế tài sản cùng thỏa thuận phát triển kinh tế liên quan.

Tuy nhiên, hồ sơ hiện chưa nêu rõ tỷ lệ miễn giảm thuế, thời gian áp dụng hoặc những hỗ trợ cụ thể mà SpaceX có thể nhận được. Thông báo cũng chưa công bố công suất phát điện chính thức, quy mô hệ thống máy tính và thời điểm dự kiến hoàn thành dự án.

Đề xuất của SpaceX xuất hiện trong bối cảnh tập đoàn đang mở rộng hoạt động từ lĩnh vực tên lửa và không gian sang hạ tầng AI.

Đầu năm 2026, SpaceX đã mua lại xAI, công ty trí tuệ nhân tạo cũng do Elon Musk sáng lập. Thương vụ này đưa hoạt động phát triển AI và hạ tầng điện toán vào cùng hệ thống doanh nghiệp với chương trình tên lửa, vệ tinh và công nghệ không gian của SpaceX.

Việc sở hữu cả trung tâm siêu máy tính và nhà máy điện riêng có thể giúp tập đoàn chủ động hơn về nguồn cung năng lượng, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào tiến độ nâng cấp lưới điện.

Theo Reuters, bên cạnh việc tự phát triển các hệ thống AI, SpaceX còn cung cấp dịch vụ cho thuê năng lực tính toán cho những doanh nghiệp như Google và Anthropic.

Trong quý III/2026, SpaceX báo cáo doanh thu tăng 161% so với cùng kỳ, trong khi doanh thu liên quan đến AI tăng gấp 9 lần. Sự tăng trưởng này phản ánh vai trò ngày càng lớn của các hoạt động AI trong chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp do Elon Musk kiểm soát.

Song song với dự án điện khí mới, một công ty liên kết của SpaceX là Lone Star Mineral Development cũng đã nộp hồ sơ xây dựng đường ống dẫn khí đốt dài khoảng 8 dặm, tương đương 12,9km, tới Starbase.

Tuyến đường ống có tên Starpipe, dự kiến bắt đầu hoạt động vào tháng 1/2027.

Theo những hồ sơ Reuters xem xét hồi tháng 6, đường ống này sẽ cung cấp khí đốt cho một cơ sở sản xuất methane hóa lỏng, loại nhiên liệu được sử dụng trong hệ thống tên lửa Starship.

Tham vọng AI đối mặt làn sóng phản đối tại Mỹ

Kế hoạch đầu tư của SpaceX được công bố giữa lúc các dự án trung tâm dữ liệu tại Mỹ ngày càng đối mặt với sự phản đối từ cộng đồng địa phương.

Theo Reuters, cử tri Mỹ đã bác bỏ các dự án hoặc chính sách liên quan đến trung tâm dữ liệu trong 40 trên tổng số 41 cuộc bỏ phiếu cấp địa phương gần đây. Sự phản đối chủ yếu xoay quanh những lo ngại về nhu cầu điện và nước khổng lồ, tác động môi trường, chi phí hạ tầng và nguy cơ làm gia tăng hóa đơn năng lượng đối với người dân.

Các trung tâm dữ liệu phục vụ AI thường cần lượng điện lớn để vận hành hàng nghìn bộ xử lý hiệu năng cao liên tục, đồng thời phải duy trì hệ thống làm mát để bảo đảm thiết bị hoạt động ổn định.

Sự phát triển nhanh chóng của ngành này khiến nhiều khu vực tại Mỹ phải xem xét lại khả năng đáp ứng của lưới điện và các nguồn tài nguyên địa phương.

Làn sóng phản đối cũng trở thành vấn đề chính trị đáng chú ý trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ hôm 3/11 vừa qua.

Đảng Dân chủ, với một số ứng viên từng vận động hạn chế hoặc tạm dừng phê duyệt các dự án trung tâm dữ liệu mới, đã giành quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ và vị trí thống đốc bang Texas.

Điều này có thể khiến những dự án hạ tầng AI quy mô lớn phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn về tiêu thụ điện, tác động môi trường và các khoản ưu đãi từ chính quyền địa phương.