Không thể đặt toàn bộ gánh nặng vốn trung và dài hạn lên ngân hàng
Theo ông Đào Minh Tú, điểm nghẽn tiếp cận tín dụng không chỉ nằm ở chính sách mà còn ở doanh nghiệp, ngân hàng và cơ chế chia sẻ thông tin.
Ngày 10/8, tại buổi làm việc với các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp để giải quyết khó khăn, vướng mắc trong tiếp cận vốn tín dụng, ông Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cho biết, 3 vấn đề doanh nghiệp quan tâm nhất hiện nay là khả năng vay được nhiều vốn hơn, lãi suất thấp hơn và thời hạn vay dài hơn.
Theo ông Tú, những khó khăn trong tiếp cận tín dụng không chỉ xuất phát từ cơ chế, chính sách mà còn đến từ nội tại của doanh nghiệp, các ngân hàng thương mại và sự phối hợp, chia sẻ thông tin giữa các bên.
Ông cho rằng không thể đặt toàn bộ nhu cầu vốn trung và dài hạn lên hệ thống ngân hàng mà cần phát triển mạnh thị trường vốn, thị trường chứng khoán và trái phiếu.
Trước các ý kiến của doanh nghiệp liên quan đến lãi suất, điều kiện vay vốn, tài sản bảo đảm và khả năng tiếp cận tín dụng, đại diện nhiều ngân hàng thương mại cho biết hệ thống ngân hàng vẫn đang nỗ lực mở rộng cung ứng vốn và giảm chi phí cho vay.
Tuy nhiên, để dòng vốn thực sự đến được doanh nghiệp, vấn đề không chỉ nằm ở mặt bằng lãi suất mà còn phụ thuộc vào thanh khoản của hệ thống, khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp, mức độ minh bạch về tài chính cũng như các vướng mắc pháp lý của dự án.
Về điều kiện cấp tín dụng, các ngân hàng cho biết đã triển khai nhiều hình thức cho vay tín chấp và cho vay dựa trên dòng tiền, thay vì chỉ dựa vào tài sản bảo đảm, nhưng điều kiện quan trọng là doanh nghiệp phải có dòng tiền, dữ liệu tài chính minh bạch và đủ độ tin cậy để ngân hàng thẩm định.
Tại cuộc họp, đại diện các bộ, ngành và địa phương cũng cho rằng cần tập trung hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, phát triển thị trường vốn và đa dạng hóa nguồn vốn trung, dài hạn.
Bên cạnh đó, các ý kiến đề xuất tăng cường chia sẻ dữ liệu về thuế, hải quan và doanh nghiệp nhằm hỗ trợ công tác thẩm định, mở rộng hình thức cho vay dựa trên dòng tiền và xếp hạng tín nhiệm.
Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), đến ngày 31/7/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt gần 20,3 triệu tỷ đồng, tăng 8,98% so với cuối năm 2025.
Trong đó, dư nợ tín dụng đối với doanh nghiệp đạt gần 11 triệu tỷ đồng, chiếm 53,3% tổng dư nợ của nền kinh tế. Dư nợ dành cho doanh nghiệp tư nhân đạt hơn 9,1 triệu tỷ đồng, còn dư nợ đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa đạt trên 3,9 triệu tỷ đồng.
Tuy nhiên, lãnh đạo NHNN cho biết nhu cầu vốn của nền kinh tế đang tiếp tục tăng cao, đặc biệt là nhu cầu vốn trung và dài hạn cho các công trình, dự án trọng điểm quốc gia. Trong khi đó, nguồn vốn huy động của các tổ chức tín dụng chủ yếu là vốn ngắn hạn và tốc độ tăng huy động hiện chậm hơn tăng trưởng tín dụng.
Theo NHNN, điều này tạo áp lực lên mặt bằng lãi suất do nhu cầu huy động vốn gia tăng, đồng thời làm gia tăng thách thức trong việc cân bằng giữa mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và kiểm soát lạm phát, bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô.
Trên cơ sở đó, NHNN đề xuất một số nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, giảm áp lực về nguồn vốn, đặc biệt là vốn trung và dài hạn đối với hệ thống ngân hàng, đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp ở một số ngành, lĩnh vực.
