Ngân hàng Nhà nước có thể bội chi, Thống đốc Phạm Đức Ấn nói gì?
Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh kết quả tài chính của Ngân hàng Nhà nước không phải lợi nhuận và có thể biến động theo nhiệm vụ điều hành.
Sáng 9/8, Quốc hội thảo luận về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam số 46/2010/QH12, Luật phòng, chống rửa tiền số 14/2022/QH15 và Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15
Giải trình trước Quốc hội, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Đức Ấn đã làm rõ nhiều nội dung được đại biểu quan tâm, trong đó có đề xuất bổ sung cơ chế tài chính để xử lý khoản chênh lệch thu - chi âm (chi vượt thu) khi thực hiện các nhiệm vụ ổn định kinh tế vĩ mô.
Cụ thể, tại khoản 3 Điều 45, dự thảo không đề xuất ngân sách Nhà nước bù ngay phần chi vượt thu mà cho phép xử lý linh hoạt các khoản âm của những năm trước, trước khi xác định số phải nộp ngân sách Nhà nước.
Về nội dung này, Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh, kết quả tài chính của NHNN không phải là lợi nhuận và hoạt động của cơ quan này không hướng đến mục tiêu lợi nhuận.
"NHNN vừa thực hiện chức năng quản lý Nhà nước, vừa thực hiện vai trò ngân hàng trung ương", Thống đốc nói.
Theo Thống đốc, với vai trò này, trong quá trình can thiệp có thể tạo ra lợi nhuận nhất định, nhưng trong một số trường hợp cần thiết, NHNN sẽ can thiệp thị trường như ổn định tỷ giá, ổn định lãi suất. Điều này có thể khiến kết quả tài chính của NHNN bị âm đến vài ba nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên, việc can thiệp lại mang lại sự ổn định vĩ mô, giúp nền kinh tế hưởng lợi rất lớn lên tới hàng chục, hàng trăm ngàn tỷ đồng.

Theo Thống đốc, thực tế hoạt động của NHNN cho thấy kết quả tài chính có năm dương, có năm âm. Trong khi đó, quy định hiện hành yêu cầu, nếu kết quả tài chính dương thì cơ quan này phải nộp toàn bộ vào ngân sách Nhà nước, còn nếu bị âm thì lại chưa có cơ chế, quy định cụ thể để xử lý.
Ông cũng cho biết, do đặc thù hoạt động của ngân hàng trung ương, nhiều khoản thu, chi nghiệp vụ phát sinh đột xuất và không thể dự toán trước.
Vì vậy, Thống đốc cho rằng việc sửa đổi luật lần này cần bổ sung quy định cụ thể về cơ chế xử lý tài chính nhằm tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho hoạt động của NHNN. Đây cũng là thông lệ được nhiều quốc gia áp dụng đối với ngân hàng trung ương.