RIA-Novosti: Mỹ-Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn, Hormuz có cơ hội mở cửa trở lại

Theo các nguồn tin, thỏa thuận có thể được công bố chính thức trong những ngày tới. Tuy nhiên, tại thời điểm hiện tại, chưa có xác nhận chính thức từ Washington hoặc Tehran về việc hai bên đã đạt được thỏa thuận cuối cùng.

Thông tin xuất hiện trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao đang được đẩy mạnh nhằm tháo gỡ cuộc khủng hoảng quanh eo biển Hormuz. Pakistan đóng vai trò trung gian tích cực khi giới chức cấp cao nước này vừa có các cuộc tiếp xúc với lãnh đạo Iran.

Bộ trưởng Nội vụ Pakistan Mohsin Naqvi ngày 25/8 cho biết các cuộc thảo luận giữa Pakistan và Iran đã đạt "tiến triển đáng kể", tập trung vào giảm căng thẳng, mở lại eo biển Hormuz và tìm kiếm một giải pháp hòa bình cho xung đột.

Hormuz - nút thắt quyết định số phận cuộc khủng hoảng

Eo biển Hormuz đang trở thành trọng tâm của mọi nỗ lực hạ nhiệt xung đột Mỹ - Iran.

Ngày 25/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố lực lượng Mỹ đã hoàn tất việc rà phá thủy lôi tại các vùng biển quốc tế của eo biển, đồng thời cảnh báo bất kỳ tàu nào tìm cách rải thủy lôi mới sẽ bị phá hủy.

Tuy nhiên, ngay cả khi hoạt động rà phá được cho là đã hoàn tất, hoạt động hàng hải qua Hormuz vẫn chưa trở lại bình thường. Reuters đưa tin, lượng dầu vận chuyển qua eo biển hiện chỉ khoảng 5 triệu thùng/ngày, giảm mạnh so với hơn 20 triệu thùng/ngày trước khi xung đột bùng phát.

Đây là lý do bất kỳ thỏa thuận nào giữa Washington và Tehran liên quan đến Hormuz đều có thể lập tức tác động tới thị trường năng lượng toàn cầu.

Các thị trường đã phản ứng tích cực trước những tín hiệu ngoại giao mới. Giá dầu giảm trong phiên giao dịch ngày 26/8 khi giới đầu tư kỳ vọng nguồn cung có thể được khôi phục nếu việc đi lại qua Hormuz được nối lại. Reuters đưa tin, giá dầu Brent đã giảm hơn 2% trong phiên sáng, trong khi thị trường chứng khoán châu Á cũng phần nào hưởng lợi từ triển vọng hạ nhiệt căng thẳng.

Một hành lang hàng hải tạm thời có thể mở đường cho thỏa thuận lớn hơn

Song song với kênh Pakistan, Iran và Oman cũng đang đàm phán về cơ chế quản lý hoạt động hàng hải qua Hormuz.

Theo AP, Iran và Oman đã đề xuất một hành lang hàng hải tạm thời, đồng thời bắt đầu các hoạt động rà phá thủy lôi và hướng tới xây dựng một tuyến hàng hải ổn định hơn về lâu dài.

Theo Financial Times, hai bên đang tiến tới một thỏa thuận tạm thời nhằm quản lý hoạt động vận tải qua eo biển, trong đó có việc thiết lập hành lang hàng hải và triển khai dự án rà phá thủy lôi. Tuy nhiên, Tehran được cho là vẫn yêu cầu Washington dỡ bỏ phong tỏa hải quân và khôi phục các miễn trừ đối với xuất khẩu dầu của Iran trước khi chấp nhận một cơ chế bảo đảm tự do hàng hải đầy đủ.

Từ chiến trường sang bàn đàm phán

Diễn biến mới cũng phản ánh sự thay đổi trong cách tiếp cận của Washington.

Theo Axios, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã thông báo với một số đồng minh rằng Washington đang chuyển trọng tâm từ khả năng tiến hành các cuộc tấn công quân sự mới sang gia tăng sức ép kinh tế đối với Tehran thông qua các biện pháp trừng phạt và phong tỏa hải quân.

Trong khi đó, Iran tiếp tục phản đối các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ và cảnh báo sẽ đáp trả nếu cơ sở hạ tầng của nước này bị đe dọa. Tehran đồng thời duy trì yêu cầu Washington quay trở lại khuôn khổ thỏa thuận trước đó, với các điều khoản liên quan đến Hormuz và nới lỏng sức ép kinh tế.

Nếu thông tin doRIA Novosti dẫn nguồn Pakistan và Iran được xác nhận, việc Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn sẽ đánh dấu một bước ngoặt đáng chú ý trong cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng.

Quan trọng hơn, cam kết bảo đảm tự do hàng hải tại Hormuz có thể tháo gỡ một trong những điểm nghẽn nguy hiểm nhất đối với kinh tế thế giới: sự gián đoạn dòng chảy dầu khí qua một trong những tuyến vận tải năng lượng quan trọng nhất hành tinh.

Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn, trong đó bao gồm việc bảo đảm tự do hàng hải qua eo biển Hormuz, theo thông tin được hãng thông tấn Nga RIA Novosti và hãng tin Trung Quốc Xinhua đăng tải sáng nay 26/8, dẫn các nguồn tin quân sự Pakistan và an ninh Iran.