Tháp không lưu cao nhất Việt Nam đã thành hình, nỗ lực tới ngày ‘về đích’

Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình tại Bắc Ninh đang bước vào giai đoạn tập trung thi công nhiều hạng mục quan trọng, từ đường cất hạ cánh, hệ thống đường lăn đến nhà khách VIP và tháp kiểm soát không lưu. Song song với hoạt động xây dựng, nhà đầu tư cũng đang nghiên cứu điều chỉnh một số nội dung quy hoạch nhằm tối ưu công năng khai thác trong tương lai.

Theo thông tin từ UBND tỉnh Bắc Ninh, công tác giải phóng mặt bằng dự án đã đạt hơn 1.800 ha trên tổng diện tích hơn 1.900 ha, tương đương trên 94% kế hoạch. Địa phương đang tiếp tục thực hiện các thủ tục thu hồi đất, bồi thường và hỗ trợ đối với phần diện tích còn lại, phấn đấu hoàn tất bàn giao mặt bằng trong năm 2026.

Đối với khu bay, toàn bộ mặt bằng phục vụ thi công đường cất hạ cánh và hệ thống đường lăn đã được bàn giao. Các nhà thầu đang huy động nhân lực, thiết bị để triển khai công tác đào đắp nền, thi công cấp phối đá dăm và các lớp kết cấu móng, tạo nền tảng cho việc hoàn thiện hệ thống hạ tầng hàng không.

Đáng chú ý, tháp kiểm soát không lưu (ATC) là một trong những công trình đang ghi nhận tiến triển rõ nét về xây dựng. Theo thông tin cập nhật, hạng mục này đã hoàn thành phần móng, thi công vách bê tông ngoài đạt cao độ thiết kế và nghiệm thu kết cấu sàn thép tầng 19.

Tháp không lưu Gia Bình được thiết kế với chiều cao 127m, cao hơn 4m so với tháp kiểm soát không lưu tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành (123m). Với quy mô này, công trình được định hướng trở thành tháp kiểm soát không lưu cao nhất Việt Nam khi hoàn thành.

Đây là hạng mục giữ vai trò quan trọng trong hệ thống điều hành bay, phục vụ công tác giám sát, kiểm soát hoạt động cất hạ cánh và di chuyển của tàu bay trong phạm vi sân bay.

Cùng với tiến độ thi công tháp không lưu, các hệ thống kỹ thuật phục vụ khai thác như đèn hiệu đường băng, thiết bị dẫn đường, radar giám sát, thông tin liên lạc và điều hành bay cũng đang được triển khai. Việc đầu tư đồng bộ các hạng mục này nhằm đáp ứng yêu cầu vận hành của một cảng hàng không quốc tế quy mô lớn.

Nhà khách VIP, một trong những công trình được ưu tiên hoàn thành để phục vụ Hội nghị APEC 2027, đã thi công xong kết cấu bê tông cốt thép tầng hầm. Toàn bộ cấu kiện cột thép chịu lực đã được vận chuyển đến công trường, trong đó khoảng 80% khối lượng đã được lắp dựng. Theo kế hoạch, công trình dự kiến hoàn thành vào đầu năm 2027.

Cảng hàng không quốc tế Gia Bình là một trong những dự án hạ tầng hàng không có quy mô đầu tư lớn nhất cả nước, với tổng vốn dự kiến hơn 196.000 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn đầu có nhu cầu vốn khoảng 141.000 tỷ đồng, phần còn lại dành cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Dự án có tổng diện tích quy hoạch khoảng 1.960 ha, trải rộng trên địa bàn các xã, phường thuộc khu vực Gia Bình, Lương Tài, Nhân Thắng và Lâm Thao của tỉnh Bắc Ninh.

Theo Quyết định số 1737/QĐ-BXD ngày 10/10/2025 của Bộ Xây dựng, sân bay Gia Bình được quy hoạch đạt cấp 4F, có khả năng phục vụ khoảng 30 triệu hành khách và 1,6 triệu tấn hàng hóa mỗi năm vào năm 2030. Đến năm 2050, công suất dự kiến tăng lên 50 triệu hành khách và 2,5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm, với hệ thống 4 đường cất hạ cánh.

Liên quan đến định hướng phát triển dự án, mới đây, Công ty cổ phần Hạ tầng Hàng không Masterise (MAI) đã gửi văn bản đề nghị Bộ Xây dựng chấp thuận chủ trương nghiên cứu điều chỉnh quy hoạch sân bay Gia Bình thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Doanh nghiệp đồng thời đề xuất tài trợ hồ sơ điều chỉnh quy hoạch.

Cụ thể, nhà đầu tư kiến nghị điều chỉnh hình dạng, vị trí nhà ga hành khách nhằm tối ưu quy trình phục vụ hành khách, xử lý hành lý và kết nối với sân đỗ. Quy mô sân đỗ vẫn được giữ ở mức khoảng 65 vị trí vào năm 2030 và 99 vị trí vào năm 2050, song phương án bố trí sẽ được nghiên cứu lại để tăng tính linh hoạt trong khai thác.

Đối với khu bay, MAI đề xuất giữ nguyên quy mô và vị trí các đường cất hạ cánh, đồng thời bổ sung một số đường lăn thoát nhanh nhằm nâng cao năng lực vận hành.

Theo nhà đầu tư, việc sớm xem xét điều chỉnh quy hoạch sẽ tạo điều kiện triển khai các hạng mục thuộc giai đoạn tiếp theo, bảo đảm sự đồng bộ giữa công tác xây dựng hiện tại với nhu cầu khai thác lâu dài của sân bay Gia Bình.