Trung Quốc khai trừ Đảng đối với 33 quan chức, gần 100 ghế bỏ trống tại kỳ họp Trung ương

Theo thông cáo được Tân Hoa Xã công bố ngày 29/10, hội nghị diễn ra tại Bắc Kinh từ ngày 26 đến 29/10 với sự tham dự của 162 ủy viên chính thức và 117 ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương. Tổng cộng 279 người tham dự, thấp hơn đáng kể so với 376 thành viên chính thức và dự khuyết được bầu tại Đại hội XX năm 2022.

Điều đó đồng nghĩa hơn 25% số thành viên ban đầu không có mặt. Reuters cho biết đây là tỷ lệ vắng mặt cao nhất tại một kỳ hội nghị trung ương kể từ thời hậu Mao Trạch Đông, phản ánh quy mô lớn của chiến dịch kỷ luật và chống tham nhũng trong những năm gần đây.

33 người bị khai trừ, nhiều gương mặt cấp cao

Thông cáo chính thức xác nhận 33 người bị khai trừ khỏi Đảng sau khi hội nghị xem xét các báo cáo về “vi phạm nghiêm trọng kỷ luật và pháp luật”. Danh sách có cả quan chức dân sự, tài chính và nhiều tướng lĩnh cấp cao.

Trong số những trường hợp bị xác nhận khai trừ đáng chú ý có Zhang Youxia, cựu Phó chủ tịch Quân ủy Trung ương và từng là sĩ quan cấp cao nhất trong quân đội Trung Quốc chỉ sau Chủ tịch Quân ủy Tập Cận Bình.

Zhang trước đó đã bị tước chức vụ trong Quân ủy Trung ương và bị khai trừ khỏi Đảng, quân đội sau khi bị cáo buộc vi phạm nghiêm trọng kỷ luật, có biểu hiện bè phái và thiếu trung thành chính trị.

Cựu Bí thư Tân Cương Ma Xingrui, cựu Chủ tịch Ủy ban Điều tiết Chứng khoán Trung Quốc Yi Huiman, cựu Bộ trưởng Công nghiệp Jin Zhuanglong và nhà ngoại giao cấp cao Liu Jianchao cũng nằm trong danh sách. Riêng Li Yunze, cựu lãnh đạo cơ quan quản lý tài chính quốc gia, bị cách toàn bộ chức vụ trong Đảng thay vì khai trừ.

Quân đội chịu ảnh hưởng nặng nhất

Đợt thanh lọc đặc biệt sâu trong hệ thống quân đội.

Các đợt điều tra và xử lý liên tiếp đã làm thay đổi gần như toàn bộ cấu trúc nhân sự của Quân ủy Trung ương, cơ quan chỉ huy cao nhất của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.

Theo Reuters, trong 7 thành viên Quân ủy Trung ương được bổ nhiệm năm 2022, 5 người đã bị loại khỏi bộ máy. Cơ quan quyền lực cao nhất của quân đội hiện chỉ còn Chủ tịch Tập Cận Bình và Zhang Shengmin, người phụ trách chống tham nhũng trong quân đội.

Zhang Shengmin vừa được đưa vào Bộ Chính trị trong tuần này và hiện là thành viên quân đội duy nhất trong cơ quan lãnh đạo cấp cao này.

Trước đó, hàng loạt tướng lĩnh cấp cao, bao gồm những người đứng đầu các lực lượng, bộ tư lệnh chiến khu và cơ quan trực thuộc Quân ủy Trung ương, đã bị miễn nhiệm, điều tra hoặc mất ghế trong cơ quan lập pháp.

Hơn 1/4 số ghế không có người dự

Khi Đại hội XX kết thúc năm 2022, Ban Chấp hành Trung ương gồm 205 ủy viên chính thức và 171 ủy viên dự khuyết, tổng cộng 376 người.

Đến Hội nghị Trung ương 5 tuần này, chỉ còn 279 người tham dự.

Không phải tất cả trường hợp vắng mặt đều đồng nghĩa bị điều tra hoặc khai trừ. Tuy nhiên, nhiều ghế trống xuất phát từ các chiến dịch kỷ luật và chống tham nhũng kéo dài trong vài năm qua.

Neil Thomas, chuyên gia tại Asia Society, nhận định số lượng ghế trống lớn cho thấy trọng tâm của hội nghị lần này là tăng cường kỷ luật nội bộ theo đường lối của Chủ tịch Tập Cận Bình.

Ông Tập đã đặt chống tham nhũng vào vị trí trung tâm kể từ khi lên nắm quyền năm 2012. Đầu năm nay, ông tiếp tục kêu gọi loại bỏ những “cây bệnh” trong bộ máy và mô tả cuộc chiến chống tham nhũng là hành trình không có điểm kết thúc.

Tuy nhiên, bên ngoài Trung Quốc, quy mô của các đợt xử lý gần đây cũng làm dấy lên tranh luận về tác động của chiến dịch đối với cấu trúc quyền lực và nguồn nhân sự kế cận. Đây là nhận định của giới phân tích, trong khi Bắc Kinh khẳng định chiến dịch nhằm củng cố kỷ luật, xử lý tham nhũng và bảo đảm sự vận hành của Đảng.

Chuẩn bị cho Đại hội XXI năm 2027

Hội nghị Trung ương 5 cũng đặt nền móng cho Đại hội XXI của Đảng Cộng sản Trung Quốc, dự kiến diễn ra vào nửa cuối năm 2027.

Tại sự kiện 5 năm một lần này, nhiều vị trí trong Ban Chấp hành Trung ương và Bộ Chính trị sẽ được kiện toàn.

Reuters cho biết Chủ tịch Tập Cận Bình được giới quan sát rộng rãi kỳ vọng tiếp tục một nhiệm kỳ lãnh đạo Đảng mới. Nếu diễn ra, điều này sẽ tiếp tục kéo dài thời gian ông đứng đầu Đảng sau hơn một thập kỷ cầm quyền.

Quy mô xử lý nhân sự trước thềm Đại hội XXI khiến câu hỏi về đội ngũ kế cận càng được chú ý. Một số nhà phân tích cho rằng số lượng quan chức cấp cao bị loại bỏ quá lớn có thể thu hẹp nguồn nhân sự đủ điều kiện được đề bạt trong đợt thay đổi lãnh đạo vào năm tới.

Về phía Bắc Kinh, thông cáo Hội nghị Trung ương 5 tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu thúc đẩy “quản trị Đảng nghiêm minh toàn diện”, tăng cường kỷ luật và duy trì cuộc đấu tranh chống tham nhũng trong dài hạn.

Theo Guardian