Việt Nam có 1,6 triệu thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập

Tỷ lệ thanh niên không có việc làm, không tham gia học tập và đào tạo chiếm 11,2% tổng số thanh niên

Theo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố sáng nay (3/10), thị trường lao động 9 tháng năm 2026 tiếp tục ghi nhận những chuyển biến tích cực khi quy mô lực lượng lao động, số người có việc làm và thu nhập bình quân của người lao động đều tăng so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, nhóm thanh niên vẫn là một điểm đáng chú ý khi tỷ lệ thất nghiệp ở mức cao và khoảng 1,6 triệu người không có việc làm, không tham gia học tập, đào tạo.

Theo Cục Thống kê, trong quý III/2026, cả nước có khoảng 1,6 triệu thanh niên từ 15-24 tuổi không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo, chiếm 11,2% tổng số thanh niên. Con số này cao hơn 195,1 nghìn người so với quý II/2026.

Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên trong quý III/2026 đạt 9,07%, tăng 0,40 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 0,10 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên khu vực thành thị là 12,49%, còn khu vực nông thôn là 7,12%.

Tính chung 9 tháng năm 2026, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên từ 15-24 tuổi là 8,87%. Tỷ lệ này tại khu vực thành thị là 10,97%, trong khi khu vực nông thôn là 7,68%.

Ở quy mô chung của thị trường lao động, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên trong quý III/2026 ước đạt 54,1 triệu người, cao hơn 278,4 nghìn người so với quý trước và cao hơn 709,7 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ tham gia lực lượng lao động đạt 68,5%, tăng 0,1 điểm phần trăm so với quý trước nhưng thấp hơn 0,1 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.

Tính chung 9 tháng năm 2026, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên đạt 53,8 triệu người, tăng 697,0 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.

Lao động có việc làm trong quý III/2026 đạt gần 53,0 triệu người, tăng 292,3 nghìn người, tương ứng 0,6% so với quý trước và tăng 706,4 nghìn người, tương ứng 1,4% so với cùng kỳ năm trước.

Trong đó, lao động có việc làm ở khu vực thành thị đạt 20,8 triệu người, tăng 140,2 nghìn người so với quý trước và tăng 491,2 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Khu vực nông thôn có 32,1 triệu người có việc làm, tăng lần lượt 152,1 nghìn người và 215,2 nghìn người.

Xét theo khu vực kinh tế, quý III/2026 có 13,3 triệu lao động làm việc trong khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản, chiếm 25,1%; 18,0 triệu người trong khu vực công nghiệp và xây dựng, chiếm 33,9%; và 21,7 triệu người trong khu vực dịch vụ, chiếm 41,0%.

Tính chung 9 tháng năm 2026, lao động có việc làm đạt 52,7 triệu người, tăng 683,8 nghìn người, tương ứng 1,3% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khu vực thành thị có 20,7 triệu người, chiếm 39,3%, còn khu vực nông thôn có 32,0 triệu người, chiếm 60,7%.

Theo khu vực kinh tế, lao động có việc làm trong nông, lâm nghiệp và thủy sản đạt 13,3 triệu người, giảm 147,7 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Ngược lại, khu vực công nghiệp và xây dựng có 17,8 triệu người, tăng 447,4 nghìn người; khu vực dịch vụ có 21,6 triệu người, tăng 384,1 nghìn người.

Thu nhập bình quân tăng 9,1%, tỷ lệ thất nghiệp duy trì 2,22%

Cùng với sự gia tăng về số người có việc làm, thu nhập bình quân của người lao động cũng cải thiện. Trong quý III/2026, thu nhập bình quân đạt 9,2 triệu đồng/tháng, tăng 215,5 nghìn đồng so với quý II và tăng 823,8 nghìn đồng, tương ứng 9,9%, so với cùng kỳ năm 2025.

Tính chung 9 tháng năm 2026, thu nhập bình quân của người lao động đạt 9,1 triệu đồng/tháng, tăng 752,8 nghìn đồng, tương ứng 9,1%, so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, thu nhập bình quân của lao động nam đạt 10,2 triệu đồng/tháng, lao động nữ đạt 7,8 triệu đồng; lao động thành thị đạt 10,7 triệu đồng/tháng và lao động nông thôn đạt 8,0 triệu đồng/tháng.

Đối với lao động làm công hưởng lương, thu nhập bình quân 9 tháng đạt 10,1 triệu đồng/tháng, tăng 738,3 nghìn đồng, tương ứng 7,9%, so với cùng kỳ năm trước. Thu nhập bình quân của lao động nam là 10,6 triệu đồng/tháng, lao động nữ 9,6 triệu đồng; khu vực thành thị 11,2 triệu đồng/tháng và khu vực nông thôn 9,2 triệu đồng/tháng.

Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý III/2026 ở mức 2,22%, tương đương quý trước và cùng kỳ năm trước. Tại khu vực thành thị, tỷ lệ thất nghiệp là 2,72%, tiếp tục duy trì dưới 3%.

Tính chung 9 tháng năm 2026, tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động là 2,22%, tương đương cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ này tại khu vực thành thị là 2,55% và khu vực nông thôn là 1,99%.

Tỷ lệ thiếu việc làm trong độ tuổi lao động cũng giảm. Trong quý III/2026, cả nước có 617,3 nghìn người thiếu việc làm, giảm 144,2 nghìn người so với quý trước và giảm 78,5 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ thiếu việc làm là 1,31%, trong đó khu vực thành thị 0,67% và nông thôn 1,74%.

Tính chung 9 tháng, số người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động là 721,3 nghìn người, giảm 43,0 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Tỷ lệ thiếu việc làm đạt 1,53%, giảm 0,12 điểm phần trăm. Trong đó, khu vực thành thị là 1,05% và nông thôn là 1,86%.

Một chỉ số khác cho thấy thị trường lao động tiếp tục có sự cải thiện là tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ. Quý III/2026, tỷ lệ này đạt 30,4%, tăng 0,6 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 1,1 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 9 tháng, tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ đạt 29,9%, tăng 0,8 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.

Tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức trong quý III/2026 là 60,6%, giảm 1,1 điểm phần trăm so với quý trước và giảm 1,9 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 9 tháng, số lao động có việc làm phi chính thức là 32,4 triệu người, chiếm 61,5% tổng số lao động có việc làm, giảm 2,0 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2025.

Tuy tỷ lệ việc làm phi chính thức tiếp tục giảm, nhóm này vẫn chiếm tỷ trọng lớn, đặc biệt trong khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản, nơi tỷ lệ lao động phi chính thức trong quý III/2026 ở mức 98,7%.

Cục Thống kê cũng cho biết tỷ lệ lao động không sử dụng hết tiềm năng trong quý III/2026 là 3,63%, tương ứng khoảng 1,9 triệu người. Tính chung 9 tháng năm 2026, tỷ lệ này là 3,92%. Theo định nghĩa thống kê, lao động không sử dụng hết tiềm năng gồm người thất nghiệp, thiếu việc làm và một nhóm ngoài lực lượng lao động có nhu cầu làm việc nhưng chưa được đáp ứng đầy đủ công việc.