7 quy định về xử phạt thuế, hóa đơn người nộp thuế cần đặc biệt lưu ý

Khai sai, trốn thuế có thể bị phạt đến 3 lần số tiền thuế trốn

Một trong những nội dung đáng chú ý là nguyên tắc xử phạt khi người nộp thuế thực hiện nhiều hành vi vi phạm.

Theo Văn bản hợp nhất 27/2026, trường hợp trong cùng một ngày người nộp thuế khai sai nhiều chỉ tiêu, chậm nộp nhiều hồ sơ khai thuế hoặc nhiều thông báo, báo cáo cùng loại về hóa đơn thì áp dụng nguyên tắc xử phạt đối với hành vi có khung tiền phạt cao nhất theo quy định.

Trường hợp khai sai nhiều chỉ tiêu trên một hồ sơ thuế, vừa thuộc diện xử phạt về thủ tục thuế, vừa thuộc trường hợp quy định tại Điều 16 hoặc Điều 17 thì chỉ xử phạt một hành vi theo Điều 16 hoặc Điều 17.

Đối với cùng một hành vi vi phạm về thuế, hóa đơn, mức phạt tiền đối với tổ chức bằng 2 lần mức phạt đối với cá nhân, trừ các trường hợp được quy định tại Điều 16, Điều 17 và Điều 18.

Đáng chú ý, người nộp thuế khai sai dẫn đến thiếu thuế có thể bị phạt 20% số tiền thuế thiếu hoặc số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn cao hơn theo quy định đối với hành vi khai sai làm thiếu số thuế phải nộp hoặc làm tăng số thuế được miễn, giảm, hoàn.

Trong khi đó, hành vi trốn thuế có mức phạt từ 1 đến 3 lần số tiền thuế trốn, tùy từng trường hợp. Ngoài tiền phạt, người nộp thuế còn có thể phải nộp đủ số tiền thuế trốn, tiền chậm nộp và thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.

Vi phạm hóa đơn từ 10 số trở lên có thể được xác định quy mô lớn

Văn bản hợp nhất cũng quy định nguyên tắc xác định mức phạt cụ thể. Theo đó, mức phạt về nguyên tắc là mức trung bình của khung tiền phạt.

Trường hợp có một tình tiết giảm nhẹ, mức tiền phạt được giảm 10% so với mức trung bình của khung. Ngược lại, nếu có một tình tiết tăng nặng, mức phạt tăng 10% so với mức trung bình.

Nếu có từ 2 tình tiết giảm nhẹ trở lên, mức phạt tối thiểu của khung được áp dụng. Trường hợp có từ 2 tình tiết tăng nặng trở lên, mức phạt tối đa của khung được áp dụng.

Một điểm đáng chú ý khác là quy định về hành vi vi phạm có quy mô lớn. Đối với một số hành vi vi phạm về hóa đơn, trường hợp số lượng hóa đơn từ 10 số trở lên được xác định là vi phạm hành chính có quy mô lớn.

Đối với hành vi trốn thuế, nếu số tiền thuế trốn từ 100 triệu đồng trở lên và thuộc trường hợp chuyển hồ sơ vi phạm để xử phạt hành chính theo quy định, hành vi cũng được xác định là có quy mô lớn.

Văn bản hợp nhất 27/2026 đồng thời quy định cụ thể các trường hợp sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp hoặc sử dụng không hợp pháp hóa đơn, chứng từ.

Các trường hợp này gồm sử dụng hóa đơn giả, hóa đơn đã hết giá trị sử dụng, hóa đơn điện tử chưa đăng ký, hóa đơn phản ánh giao dịch không có thật, hóa đơn không đúng giá trị thực tế hoặc sử dụng hóa đơn của tổ chức, cá nhân khác để hợp thức hóa hàng hóa, dịch vụ.

Việc hợp nhất các quy định giúp hệ thống quy định xử phạt về thuế, hóa đơn được tập trung trong một văn bản, qua đó tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế trong việc tra cứu, nhận diện hành vi vi phạm và chủ động tuân thủ.