Bắc Kinh chặn thương vụ 5,4 tỷ USD, tỷ phú Masayoshi Son gặp khó
Giới chức Trung Quốc đã có động thái ngăn cản thương vụ tập đoàn công nghệ Nhật Bản SoftBank Group mua lại mảng robot của ABB.
Tập đoàn công nghệ ABB của châu Âu cho biết cơ quan quản lý Trung Quốc đã chặn thương vụ SoftBank (Nhật Bản) mua lại mảng kinh doanh robot ABB Robotics tại thị trường nước này. Thương vụ trị giá 5,37 tỷ USD nằm trong chiến lược mở rộng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) của SoftBank.
Trong thông báo hôm thứ Năm, ABB xác nhận đã nhận được thông tin từ SoftBank về quyết định trên của cơ quan phụ trách rà soát an ninh đầu tư nước ngoài tại Trung Quốc. Đồng thời ABB cho biết hai bên đang tiếp tục trao đổi chặt chẽ và phối hợp tìm hướng giải quyết liên quan đến thương vụ.
Văn phòng nói trên hoạt động dưới sự quản lý của Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia (NDRC) và Bộ Thương mại, hai cơ quan có quyền lực lớn của Trung Quốc. Giới chức Trung Quốc hiện chưa công khai bình luận về động thái này.
Theo FT, dẫn các nguồn tin, Bắc Kinh lo ngại dữ liệu robot bị chuyển ra nước ngoài và có thể được dùng để huấn luyện các mô hình AI. Trong số đó có mô hình của OpenAI, công ty mà SoftBank là một nhà đầu tư chủ chốt.
Đây là động thái can thiệp mới nhất của Trung Quốc vào một thương vụ lớn. Trước đó vài tháng, Bắc Kinh đã buộc đảo ngược thương vụ Meta mua lại startup AI Manus do người Trung Quốc sáng lập với giá 2 tỷ USD, với lý do an ninh.
Trung Quốc là thị trường robot lớn nhất thế giới. ABB cho biết 90% số robot hãng bán tại đây được sản xuất ngay trong nước. Năm 2022, tập đoàn khánh thành một siêu nhà máy trị giá 150 triệu USD tại khu Phố Đông (Pudong), Thượng Hải.
Tháng 10/2025, ABB đồng ý bán mảng robot cho SoftBank. Thương vụ được xem là một phần quan trọng trong chiến lược đầu tư vào AI và AI vật lý (hệ thống AI điều khiển robot, máy móc hoạt động trong thế giới thực) của Chủ tịch SoftBank Masayoshi Son. Ban đầu, SoftBank kỳ vọng hoàn tất thương vụ vào khoảng giữa đến cuối năm 2026.
Việc thương vụ bị chặn cũng diễn ra trong bối cảnh quan hệ giữa Bắc Kinh và Tokyo đang căng thẳng. Nguyên nhân xuất phát từ phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi về những rủi ro của một cuộc khủng hoảng Đài Loan, cùng điều mà Trung Quốc gọi là sự “tái quân sự hóa” của Nhật Bản.
