Bầu cử Mỹ cận kề, ông Trump ra quyết định thuế mới

Động thái này được công bố sau khi Thượng Nghị sĩ đảng Cộng hòa Susan Collins cho biết bà đã thúc đẩy chính quyền Tổng thống Donald Trump miễn thuế đối với một số mặt hàng nhập khẩu từ Canada, nhằm hỗ trợ các ngành công nghiệp quan trọng của bang Maine.

Tuy nhiên, thông báo của bà Collins, được tờ Wall Street Journal đưa tin đầu tiên, không đề cập đến việc trong khi thuế quan được gỡ bỏ đối với một số sản phẩm Canada, những mặt hàng mới lại được bổ sung vào danh sách chịu mức thuế cao của Mỹ.

Nhà Trắng công bố các mức thuế mới chưa đầy một giờ sau khi bà Collins thông báo về những miễn trừ thuế quan. Đây là vấn đề không được lòng cử tri tại Maine, nơi bà đang nỗ lực tái tranh cử.

Trước đó, trong ngày thứ Sáu (23/10), Tổng thống Donald Trump đã ký một tuyên bố “loại bỏ một số sản phẩm” khỏi danh sách hàng hóa bị áp thuế 50% mà ông đưa ra hồi mùa hè theo một đạo luật thương mại có tuổi đời 96 năm.

Tuy nhiên, theo tài liệu thông tin của Nhà Trắng giải thích chi tiết về tuyên bố này, chính quyền Mỹ sẽ “thay thế những sản phẩm đó bằng một số loại van, thảm, các sản phẩm liên quan đến chất thải và các mặt hàng khác”.

Theo tài liệu, những thay đổi này nhằm “tiếp tục điều chỉnh phạm vi áp dụng thuế quan đối với một số sản phẩm của Canada”. Tài liệu không đề cập đến bang Maine.

Các mặt hàng được bổ sung và loại bỏ khỏi danh sách chịu thuế theo “Điều 338” sẽ bắt đầu áp dụng từ ngày 30/10, tức chỉ 4 ngày trước cuộc bầu cử Mỹ ngày 3/11.

Khi được hỏi bà Collins đã đạt được thỏa thuận gì trong các cuộc trao đổi nhằm thúc đẩy quan chức chính quyền Trump giảm thuế đối với những mặt hàng ảnh hưởng đến bang Maine, người phát ngôn của bà, Phoebe Keller, nói với CNBC rằng nữ Thượng Nghị sĩ “đã đề nghị miễn trừ thuế đối với những sản phẩm quan trọng với Maine và sẽ tiếp tục làm như vậy”.

Trước khi Nhà Trắng công bố tài liệu nói trên, văn phòng của bà Collins đã phát đi thông cáo báo chí, trong đó ghi nhận công lao của nữ Thượng Nghị sĩ trong việc giành được các miễn trừ thuế quan mới đối với “9 nhóm sản phẩm thiết yếu cho các ngành nông nghiệp của Maine”.

Thông báo được đưa ra trong bối cảnh cử tri đã bắt đầu bỏ phiếu trong cuộc đua vào Thượng viện Mỹ tại Maine, một cuộc bầu cử có ý nghĩa quan trọng. Các mức thuế quan gây tranh cãi của ông Trump là một trong những vấn đề nổi bật tại bang này.

Ông Troy Jackson, đối thủ thuộc đảng Dân chủ của bà Collins và là người thuộc thế hệ thứ năm trong một gia đình làm nghề khai thác gỗ tại Maine, nhanh chóng phản bác. Ông cho rằng bà Collins phải chịu trách nhiệm vì đã tạo điều kiện cho các chính sách thuế quan của ông Trump.

“Các cuộc chiến thương mại của ông Trump đã khiến cuộc sống của người dân Maine trở nên khó khăn và đắt đỏ hơn. Susan Collins đã tạo điều kiện cho sự hỗn loạn này, bỏ phiếu phê chuẩn những người đứng sau các chính sách đó và giờ lại muốn được ghi công vì mang một cốc nước đến dập lửa”, ông Jackson tuyên bố.

Trong nhiệm kỳ Tổng thống thứ hai, ông Trump đã áp thuế quan cao đối với nhiều mặt hàng của Canada, đồng thời leo thang cuộc chiến thương mại với đối tác kinh tế lớn hàng đầu của Mỹ.

Nhiều mức thuế đã gây sức ép đáng kể lên các doanh nghiệp tại Maine. Bang này nhập khẩu từ Canada lượng hàng hóa lớn hơn nhiều so với bất kỳ quốc gia nào khác.

Chiều thứ Sáu, người phát ngôn Nhà Trắng Matthew Middleton nói với CNBC rằng tuyên bố thuế quan mới nhất của ông Trump là một phần trong nỗ lực “giải quyết cách đối xử mang tính phân biệt đối xử của Canada đối với hoạt động thương mại của Mỹ”.

“ Tổng thống đang hành động để đáp trả việc Canada tiếp tục phân biệt đối xử và có thêm các biện pháp trả đũa nhắm vào hoạt động thương mại của Mỹ, với mục tiêu bảo vệ nông dân, nhà sản xuất và người lao động Mỹ”, ông Middleton cho biết.

“Chính quyền này sẽ tiếp tục sử dụng mọi công cụ sẵn có để khôi phục sự có đi có lại trong các mối quan hệ thương mại song phương và bảo vệ sự thịnh vượng kinh tế cũng như an ninh quốc gia của người dân Mỹ”, ông nói thêm.

Trước đó, bà Collins nhiều lần quảng bá nỗ lực phản đối các chính sách thương mại bảo hộ của Tổng thống Trump.

Trong cuộc tranh luận trực tiếp đầu tiên trên truyền hình giữa bà Collins và ông Jackson hôm 6/10, nữ Thượng Nghị sĩ đương nhiệm thuộc đảng Cộng hòa đã nhận công lao trong việc đưa một số mặt hàng, trong đó có muối rải đường chống băng tuyết, ra khỏi danh sách hàng hóa Canada bị Mỹ áp thuế.

Ông Jackson đáp trả: “Thế còn tất cả những thứ khác thì sao? Chúng ta đâu thể ăn muối rải đường”.

Trong thông cáo báo chí hôm thứ Sáu, bà Collins cho biết đã đề nghị Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick “giảm nhẹ thuế quan” đối với những mặt hàng có vai trò quan trọng đối với Maine. Bà nhấn mạnh gánh nặng chi phí bổ sung mà các mức thuế này gây ra cho doanh nghiệp và các gia đình trong bang.

“Tôi sẽ tiếp tục làm việc trực tiếp với các quan chức chính quyền để tìm kiếm thêm các biện pháp giảm nhẹ thuế quan, đồng thời thúc đẩy một thỏa thuận thương mại rộng hơn với Canada, nước láng giềng, đồng minh và đối tác thương mại lớn nhất của chúng ta”, bà Collins tuyên bố.

Tuy nhiên, theo Cục Thống kê Dân số Mỹ, Mexico mới là đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ. Theo bà Collins, các sản phẩm được miễn thuế theo Điều 338 bao gồm giấy bìa carton sóng, hộp nhựa và túi đóng gói, thiết bị làm lạnh, nhiều loại máy móc, cùng các sản phẩm rong biển và tảo.