Cây cầu dây văng hơn 13.000 tỷ, phá thế 'qua sông lụy phà' tại thành phố giàu nhất Việt Nam hiện đang thi công đến đâu?

Chưa thể thi công theo mốc dự kiến

Cầu Cần Giờ (TP. HCM) là một trong những công trình hạ tầng được kỳ vọng thay đổi đáng kể khả năng kết nối giữa khu vực Nhà Bè và Cần Giờ. Tuy nhiên, sau lễ động thổ hồi tháng 1/2026, dự án vẫn đang trong quá trình hoàn thiện các thủ tục trước khi bước vào thi công.

Theo báo cáo của Công ty cổ phần Masterise Hạ tầng Cần Giờ, nhà đầu tư dự án thành phần 2 - xây dựng cầu Cần Giờ theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao), hồ sơ báo cáo nghiên cứu khả thi vẫn đang được hoàn thiện theo yêu cầu của Hội đồng thẩm định.

Hội đồng thẩm định đã tổ chức cuộc họp thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi lần 2 vào ngày 14/8. Sau cuộc họp, nhà đầu tư đã tiếp thu, giải trình các ý kiến của thành viên hội đồng và tiếp tục hoàn thiện hồ sơ.

Một điểm đáng chú ý là trong quá trình thẩm định, phương án tài chính của dự án được yêu cầu hoàn chỉnh theo phương án giao đất nhiều đợt. Trong khi đó, hồ sơ nghiên cứu khả thi do nhà đầu tư đề xuất trước đó xây dựng phương án giao đất một lần sau khi ký hợp đồng BT.

Theo nhà đầu tư, phương án giao đất một lần được đề xuất nhằm tạo điều kiện huy động nguồn lực để đầu tư các công trình thuộc dự án, qua đó bảo đảm việc kết nối và khai thác hệ thống hạ tầng đồng bộ. Do nội dung này chưa được thống nhất, nhà đầu tư dự kiến tiếp tục hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi trên cơ sở ý kiến của Hội đồng thẩm định và trình thẩm định lại trong tháng 9/2026.

Hiện Hội đồng thẩm định do Sở Tài chính TP.HCM chủ trì đang tiếp tục xem xét hồ sơ để trình UBND thành phố phê duyệt. Sau khi dự án được phê duyệt, nhà đầu tư mới tiếp tục các thủ tục thẩm định, phê duyệt thiết kế xây dựng, ký hợp đồng PPP và triển khai thi công. Như vậy, thời điểm thi công thực tế của cầu Cần Giờ hiện vẫn chưa được xác định, trong khi theo kế hoạch được UBND TP. HCM phê duyệt ngày 7/8, dự án dự kiến khởi công ngày 25/8 và ký hợp đồng BT ngày 20/9.

Cây cầu 13.201 tỷ đồng nối thẳng Nhà Bè với Cần Giờ

Theo phương án nghiên cứu, cầu Cần Giờ sẽ vượt sông Soài Rạp, hình thành tuyến đường bộ kết nối trực tiếp giữa Nhà Bè và Cần Giờ, thay thế phương thức kết nối chủ yếu bằng phà hiện nay. Toàn dự án có chiều dài khoảng 7,3km, trong đó cầu chính dài gần 3km, tuyến đường dẫn dài hơn 3,3km cùng các cầu nhỏ vượt sông Chà, Tắc Sông Chà và rạch Mương Ngang.

Công trình được thiết kế 6 làn xe, gồm 4 làn cơ giới và 2 làn hỗn hợp, với tốc độ thiết kế 80km/h. Tổng mức đầu tư sơ bộ của toàn dự án khoảng 13.201 tỷ đồng, bao gồm chi phí xây dựng, bồi thường, giải phóng mặt bằng, tư vấn, quản lý và dự phòng.

Dự án được chia thành 2 hợp phần. Trong đó, TP.HCM sử dụng ngân sách để thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng và tái định cư; hợp phần xây dựng cầu được triển khai theo hợp đồng BT, với tổng mức đầu tư khoảng 10.668 tỷ đồng, bao gồm lãi vay trong thời gian xây dựng.

Theo phương án tài chính, nhà đầu tư dự kiến tự thu xếp khoảng 92% tổng nguồn vốn thực hiện dự án. Phần vốn Nhà nước còn lại được TP. HCM thanh toán bằng quỹ đất. Công ty cổ phần Masterise Hạ tầng Cần Giờ được TP. HCM lựa chọn làm nhà đầu tư dự án vào ngày 13/1/2026 theo trường hợp đặc biệt, do đây là dự án được xác định có tính chất cấp bách cần triển khai ngay.

Để rút ngắn thời gian chuẩn bị, song song với quá trình hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi, nhà đầu tư đã chỉ đạo đơn vị tư vấn triển khai thiết kế kỹ thuật, dự toán và trình Sở Xây dựng TP.HCM góp ý. Đến nay, hồ sơ thiết kế kỹ thuật đã được hoàn thiện theo các ý kiến góp ý của cơ quan chuyên môn.

Không chỉ thay thế phà Bình Khánh

Cần Giờ hiện kết nối với khu vực nội đô TP. HCM chủ yếu thông qua phà Bình Khánh. Vào các khung giờ cao điểm, dịp lễ, Tết, lượng phương tiện tăng mạnh khiến hoạt động vận chuyển qua phà thường xuyên chịu áp lực lớn. Việc hình thành một tuyến đường bộ vượt sông Soài Rạp được kỳ vọng sẽ giải quyết điểm nghẽn kết nối này. Theo phương án nghiên cứu, khi cầu hoàn thành, thời gian di chuyển từ khu vực trung tâm TP. HCM đến Cần Giờ có thể được rút xuống khoảng 40-50 phút.

Tác động của công trình vì thế không chỉ nằm ở việc thay đổi phương thức đi lại. Một tuyến kết nối trực tiếp, năng lực thông hành lớn hơn có thể tạo điều kiện thuận lợi cho vận chuyển hàng hóa, phát triển du lịch và tăng khả năng tiếp cận Cần Giờ đối với các hoạt động đầu tư, dịch vụ.

Đáng chú ý, cầu Cần Giờ được đặt trong định hướng mở rộng không gian phát triển của TP. HCM về phía biển. Cần Giờ đang được định hướng trở thành một khu vực phát triển quan trọng, trong khi nhiều dự án đô thị biển quy mô lớn tại khu vực này được nghiên cứu.

Trong bối cảnh đó, cây cầu không chỉ được nhìn như một công trình giao thông đơn thuần. Khi được đưa vào khai thác, đây có thể trở thành một mắt xích hạ tầng quan trọng trong việc mở rộng không gian đô thị, kết nối các khu vực phía Nam với Cần Giờ và tạo thêm điều kiện cho các hoạt động du lịch, dịch vụ và đầu tư phát triển. Tuy nhiên, trước khi những kỳ vọng này trở thành hiện thực, bài toán trước mắt của dự án vẫn là hoàn tất hồ sơ nghiên cứu khả thi, thống nhất phương án giao đất và hoàn thiện các thủ tục pháp lý để có thể bước sang giai đoạn thi công.