Chính phủ đề xuất siết phương tiện chạy xăng, dầu để giảm ô nhiễm

Đề xuất kiểm soát xe xăng, dầu theo lộ trình

Theo tờ trình do Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày trước Quốc hội, một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là bổ sung quy định về vùng phát thải thấp và nguyên tắc quản lý phương tiện giao thông tại khu vực này.

Theo dự thảo, vùng phát thải thấp là khu vực được thiết lập nhằm áp dụng các biện pháp giảm phát thải chủ yếu từ phương tiện giao thông, qua đó cải thiện chất lượng không khí và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Tại Điều 65, cơ quan soạn thảo đề xuất các nguyên tắc thiết lập, quản lý vùng phát thải thấp, trong đó yêu cầu việc triển khai phải phù hợp với mục tiêu bảo vệ môi trường không khí, sức khỏe cộng đồng, quy hoạch đô thị và tổ chức giao thông. Khả năng đáp ứng của hệ thống giao thông công cộng cũng phải được tính đến.

Đáng chú ý, dự thảo đặt nguyên tắc ưu tiên kiểm soát phương tiện phát thải cao và phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch, bao gồm xe chạy xăng, dầu.

Việc kiểm soát phải thực hiện theo lộ trình phù hợp, bảo đảm tính khả thi, công khai, minh bạch, đồng thời hạn chế tác động tiêu cực đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và đời sống người dân.

Tuy nhiên, dự thảo chưa quy định cụ thể thời điểm triển khai, địa bàn áp dụng hay mức độ hạn chế đối với từng loại phương tiện. Các tiêu chí thiết lập vùng phát thải thấp và biện pháp quản lý phát thải sẽ do Chính phủ quy định.

Kiểm soát phát thải phải đi kèm hỗ trợ người dân

Bên cạnh yêu cầu kiểm soát phương tiện gây ô nhiễm, dự thảo nhấn mạnh việc thiết lập vùng phát thải thấp phải gắn với phát triển giao thông công cộng, đầu tư hạ tầng phục vụ giao thông phát thải thấp, sử dụng năng lượng sạch và hỗ trợ chuyển đổi phương tiện.

Chính phủ được giao ban hành chính sách ưu đãi, hỗ trợ, khuyến khích phát triển phương tiện giao thông công cộng và phương tiện sử dụng năng lượng tái tạo, tiêu hao nhiên liệu thấp, phát thải thấp hoặc không phát thải.

Đồng thời, dự thảo giao Chính phủ xây dựng chính sách chuyển đổi đối với phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch và phương tiện gây ô nhiễm môi trường.

Dù vậy, các quy định hiện chưa xác định mức hỗ trợ, đối tượng thụ hưởng hay cơ chế thực hiện cụ thể. Đây là những nội dung cần được làm rõ để bảo đảm việc kiểm soát phát thải có tính khả thi, tránh tạo thêm gánh nặng cho người dân và doanh nghiệp.

Theo tờ trình của Chính phủ, việc sửa đổi Luật Bảo vệ môi trường nhằm hoàn thiện cơ chế kiểm soát ô nhiễm, nâng cao chất lượng môi trường, tăng cường phòng ngừa, dự báo, cảnh báo và công khai thông tin.

Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường tán thành sự cần thiết sửa đổi luật, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và nền kinh tế carbon thấp.

Dự thảo cũng bổ sung quy định về trách nhiệm của chủ tịch UBND cấp tỉnh đối với các vấn đề ô nhiễm môi trường thuộc phạm vi quản lý trên địa bàn.

Cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát quy định này, tránh xác định trách nhiệm quá rộng, đồng thời bảo đảm tính công bằng và cá nhân hóa trách nhiệm một cách thực chất.