Chủ ngôi nhà 269m² kiên quyết từ chối khoản bồi thường 37 tỷ đồng cùng loạt bất động sản trị giá 48 tỷ, hơn 700 người bị ảnh hưởng
Sau khoảng 14 năm chờ đợi và nhiều phương án được đưa ra nhưng không đạt được thống nhất, chủ đầu tư cùng hơn 10 hộ dân khác đã khởi kiện chủ nhà này.
Vụ việc bắt đầu từ năm 1996, khi một công ty bất động sản triển khai giải phóng mặt bằng tại khu đất rộng hơn 6.000m² trên đường Châu Quang, quận Việt Tú, TP. Quảng Châu, Trung Quốc. Hơn 169 hộ dân với trên 700 người khi đó phải di dời để phục vụ một dự án mới. Tuy nhiên, sau nhiều lần thay đổi, dự án vẫn không thể hoàn thành, khiến hàng trăm gia đình phải chờ đợi trong nhiều năm.
Theo thông tin được các cơ quan và truyền thông Trung Quốc công bố, đến năm 2007, một nhà đầu tư mới trúng đấu giá khu đất và tiếp nhận việc giải phóng mặt bằng. Việc xây dựng được khởi động trở lại, mang đến hy vọng các hộ dân có thể trở về nơi ở cũ sau hơn 1 thập kỷ chờ đợi. Nếu đúng tiến độ ban đầu, người dân dự kiến có thể trở lại khu đất vào khoảng năm 2011.
Tuy nhiên, kế hoạch này tiếp tục bị đình trệ do một hộ gia đình họ Liêu không đồng ý di dời.
Theo luật sư đại diện cho nhà đầu tư, gia đình ông Liêu từng nhận được 4 phương án để giải quyết việc di dời gồm nhận nhà tái định cư lâu dài, di dời trước rồi trở về nơi ở cũ sau khi dự án hoàn thành, nhận tiền bồi thường và bàn giao nhà hoặc nhận tiền trước và trở lại nơi ở sau khi công trình hoàn tất. Tuy nhiên, gia đình này không chấp nhận các phương án trên.
Kết quả thẩm định cho thấy căn nhà của gia đình ông Liêu có tổng diện tích 269,49m², trong đó 100,91m² được xác định là diện tích kinh doanh và 168,58m² là diện tích nhà ở. Với đơn giá 16.086 NDT/m², tổng giá trị bồi thường được tính toán lên tới hơn 4,3 triệu NDT (hơn 16 tỷ đồng).
Phía nhà đầu tư cho biết sau đó đã nâng mức bồi thường lên 10 triệu NDT (hơn 37 tỷ đồng), gần gấp đôi mức định giá ban đầu. Ngoài ra, doanh nghiệp còn chuẩn bị các căn hộ và mặt bằng kinh doanh với tổng giá trị hơn 13 triệu NDT (khoảng 48 tỷ đồng) để phục vụ việc bố trí chỗ ở và kinh doanh cho gia đình này. Dù vậy, phương án vẫn không được chấp thuận.

Theo phía nhà đầu tư, gia đình ông Liêu yêu cầu tính mức bồi thường theo giá bất động sản thương mại trên đường Bắc Kinh, một trong những khu vực có giá mặt bằng kinh doanh cao tại Quảng Châu. Doanh nghiệp cho rằng mức giá này có thể lên tới hàng chục nghìn NDT/m² và vượt quá khả năng tài chính của dự án.
Trong thời gian tranh chấp kéo dài, nhà đầu tư vẫn phải chi gần 300.000 NDT mỗi tháng để hỗ trợ chi phí di dời cho các hộ dân bị ảnh hưởng.
Khi được hỏi về yêu cầu bồi thường, ông Liêu chỉ đặt câu hỏi: “Ai đảm bảo rằng tôi sẽ được hồi cư?” và không xác nhận cụ thể mức giá hay điều kiện mà gia đình mình mong muốn.
Trong khi đó, những hộ dân đã di dời từ năm 1996 cho biết họ phải sống trong các căn nhà thuê suốt nhiều năm. Ông Lưu - một trong những người bị ảnh hưởng chia sẻ với báo chí, tính đến thời điểm vụ việc được đưa tin, gia đình ông đã trải qua khoảng 14 năm sống xa nơi ở cũ. Chi phí sinh hoạt và tiền thuê nhà ngày càng tăng khiến cuộc sống của nhiều gia đình trở nên khó khăn.
Một số cư dân cho biết cơ quan quản lý tài nguyên và nhà ở tại Quảng Châu từng can thiệp, yêu cầu gia đình ông Liêu di chuyển trong thời hạn 15 ngày để bàn giao mặt bằng phục vụ việc phá dỡ. Tuy nhiên, gia đình này vẫn không chấp hành, khiến quá trình giải phóng mặt bằng tiếp tục kéo dài.
Một cư dân khác, bà Trương, nói: “Chúng tôi đã chờ quá lâu. Hơn 700 người chúng tôi không thể tiếp tục sống lang thang như thế này mãi được. Trong khi giá nhà, giá thuê tăng chóng mặt, chúng tôi kiệt sức rồi. Mong chính quyền hỗ trợ!”
Đến năm 2010, sau quyết định của cơ quan quản lý nhà ở, nhà đầu tư đã khởi kiện gia đình ông Liêu ra TAND quận Việt Tú. Hơn 10 hộ dân khác, trong đó có ông Lưu, cũng khởi kiện gia đình này với lý do việc không di dời đã ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của họ.
Như vậy, từ khi bắt đầu giải phóng mặt bằng năm 1996 đến thời điểm vụ việc được đưa ra tòa năm 2010, tranh chấp đã kéo dài khoảng 14 năm. Dự án từng được kỳ vọng hoàn thành sau khi nhà đầu tư mới tiếp quản năm 2007 nhưng tiếp tục gặp trở ngại do chưa thể hoàn tất việc di dời.
Dù kết quả cuối cùng của vụ kiện không được công bố đầy đủ, vụ việc vẫn phản ánh quá trình kéo dài mà hơn 169 hộ dân phải trải qua để được trở lại nơi cư trú gắn bó nhiều năm.