Dòng tiền ngoại tăng tốc, chuyên gia SSI chỉ ra 'mặt trái' với chứng khoán Việt Nam

VIC có thể hút 690 triệu USD

Tại hội thảo “Lộ trình Niêm yết cho Doanh nghiệp FDI tại Việt Nam” diễn ra sáng 17/9, ông Thomas Nguyen, lãnh đạo phụ trách Investment Banking, Institutional Sales & Trading tại Chứng khoán SSI, cho biết sau kỳ rà soát tháng 8/2026 của FTSE, tỷ trọng Việt Nam trong FTSE Emerging All Cap Index đã tăng lên khoảng 0,49-0,50%.

Từ quy mô các quỹ liên quan, SSI tính toán lượng vốn ETF mới có thể phân bổ vào cổ phiếu Việt Nam khoảng 2,21 tỷ USD.

Theo tính toán được SSI trình bày, VIC là cổ phiếu có thể nhận lượng vốn lớn nhất, khoảng 690 triệu USD, tương đương 32% tổng dòng vốn ETF ước tính. Con số này tương đương khoảng 1,1% vốn hóa VIC tại thời điểm tính toán.

Đứng sau VIC là VHM với khoảng 247 triệu USD, tương đương 12% tổng dòng vốn. HPG có thể nhận khoảng 142 triệu USD, VPB khoảng 97 triệu USD và FPT khoảng 96 triệu USD.

Như vậy, riêng 5 cổ phiếu VIC, VHM, HPG, VPB và FPT có thể hấp thụ hơn một nửa lượng vốn mà SSI ước tính sẽ được phân bổ vào nhóm cổ phiếu Việt Nam.

Tuy nhiên, theo ông Thomas, 2,21 tỷ USD có thể vẫn là một con số thận trọng, bởi đây mới chủ yếu phản ánh dòng vốn thụ động.

“Các quỹ thụ động sẽ mua theo chỉ số. Nhưng dòng vốn chủ động có thể lớn hơn đáng kể”, ông Thomas nói.

Từ kinh nghiệm trên các thị trường quốc tế, lãnh đạo SSI cho rằng tổng lượng vốn quốc tế có thể chảy vào thị trường Việt Nam trong 12 tháng tới ở mức khoảng 10 tỷ USD trong một kịch bản thận trọng. Thậm chí, theo ông Thomas, riêng quỹ Vanguard có thể rót khoảng 3 tỷ USD vào thị trường Việt Nam.

Tiền vào mạnh hơn nhưng thị trường có thể tập trung hơn

Một trong những hệ quả được ông Thomas lưu ý là dòng vốn quốc tế gia tăng có thể khiến mức độ tập trung của thị trường chứng khoán Việt Nam cao hơn.

Với các quỹ đầu tư thụ động như Vanguard hay BlackRock, dòng tiền được phân bổ dựa trên tỷ trọng của từng cổ phiếu trong chỉ số tham chiếu, thay vì hoàn toàn dựa trên đánh giá riêng về triển vọng từng doanh nghiệp.

Ông Thomas lấy VIC làm ví dụ: nếu VIC chiếm 19% chỉ số thì về nguyên tắc, khoảng 19% dòng tiền theo chỉ số sẽ được phân bổ vào cổ phiếu này, bất kể nhà đầu tư đánh giá thế nào về sản phẩm hay triển vọng riêng của doanh nghiệp.

Theo ông, “tin tốt là tiền đang đến”, nhưng mặt trái là mức độ tập trung có thể gia tăng.

Thực tế, mức độ tập trung cao không chỉ xuất hiện tại Việt Nam. Theo số liệu được ông Thomas dẫn chứng, nhóm Vingroup chiếm khoảng 19% VN-Index tại thời điểm cuối tháng 7/2026.

Ở các thị trường khác, SK Hynix và Samsung chiếm khoảng 52% KOSPI của Hàn Quốc; TSMC một mình chiếm khoảng 42% chỉ số tại Đài Loan; 5 cổ phiếu lớn nhất chiếm khoảng 41% Nikkei 225, trong khi nhóm Magnificent 7 chiếm khoảng 34% S&P 500.

Ông Thomas cho rằng việc dòng vốn tập trung vào một số doanh nghiệp lớn là xu hướng thường thấy khi thị trường phát triển và vai trò của dòng vốn tổ chức ngày càng tăng.

Dòng vốn ngoại ngày càng có vai trò lớn

Sự gia tăng vai trò của dòng vốn tổ chức cũng thể hiện qua hoạt động giao dịch trên thị trường Việt Nam.

Theo số liệu SSI, tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam đã tăng từ 7,4% năm 2021 lên 13,2% trong 7 tháng đầu năm 2026. Tại SSI, khách hàng tổ chức hiện chiếm khoảng 30% hoạt động.

Theo ông Thomas, quá trình này có thể tiếp tục tăng tốc khi dòng vốn quốc tế tiếp cận thị trường Việt Nam thuận lợi hơn.

Khi đó, bên cạnh các yếu tố truyền thống như nền tảng kinh doanh và định giá, tỷ trọng của cổ phiếu trong các bộ chỉ số và cách dòng vốn tổ chức được phân bổ sẽ ngày càng trở thành yếu tố quan trọng đối với diễn biến giá cổ phiếu.