Fed phát tín hiệu trước cuộc họp lãi suất

Các số liệu kinh tế Mỹ dự kiến công bố ngay sau cuộc họp của Fed sẽ cho thấy vì sao Ngân hàng Trung ương có thể sớm phải tiếp tục tăng lãi suất, dù nhiều khả năng giữ nguyên mức 3,75-4% trong tuần này.

Các báo cáo của Chính phủ Mỹ được dự báo sẽ cho thấy lạm phát tăng tốc trong tháng trước, với áp lực giá cả lan rộng ra nhiều lĩnh vực thay vì chỉ tập trung ở giá nhiên liệu. Trong khi đó, tăng trưởng kinh tế Mỹ được cho là đã tăng tốc trong quý vừa qua, nhờ chi tiêu tiêu dùng duy trì vững chắc và đầu tư doanh nghiệp tăng mạnh, đặc biệt là làn sóng đầu tư được thúc đẩy bởi nhu cầu trí tuệ nhân tạo (AI).

Thị trường lao động Mỹ cũng tiếp tục cho thấy sự ổn định. Tỷ lệ thất nghiệp trong tháng trước ở mức 4,2%, trong khi số đơn xin trợ cấp thất nghiệp hàng tuần đang ở mức thấp hơn bất kỳ thời điểm nào trong cuộc đời Chủ tịch Fed Kevin Warsh.

Trên thực tế, theo các nhà phân tích, nếu lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ không tăng vọt trong những tuần sau đợt nâng lãi suất tháng 9, Fed hoàn toàn có thể tiếp tục tăng lãi suất lần thứ hai liên tiếp ngay trong tuần này.

“Theo quan điểm của tôi, các dữ liệu kinh tế hiện tại thực sự ủng hộ việc tăng lãi suất”, bà Kathy Bostjancic, chuyên gia kinh tế trưởng của Nationwide, nhận định.

Bà cho biết những số liệu được công bố kể từ cuộc họp gần nhất của Fed phản ánh một nền kinh tế tăng trưởng mạnh, sức mua của người tiêu dùng và thị trường lao động vẫn vững vàng, trong khi tình hình lạm phát lại diễn biến xấu đi, theo hướng không mong muốn.

Theo bà Bostjancic, các nhà hoạch định chính sách của Fed đã trở nên lo ngại khi lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên mức cao nhất trong gần 25 năm. Diễn biến này có nguy cơ khiến nền kinh tế giảm tốc mạnh hơn mức Fed mong muốn.

Đà tăng của lợi suất trái phiếu đã khiến nhiều quan chức Fed, trong đó có những nhân vật có ảnh hưởng lớn như Chủ tịch Fed New York John Williams và Phó Chủ tịch Fed Philip Jefferson, phát tín hiệu rằng Ngân hàng Trung ương sẵn sàng chờ thêm dữ liệu trước khi quyết định bước đi tiếp theo.

Thị trường tài chính nhanh chóng điều chỉnh kỳ vọng, giảm mạnh đặt cược vào khả năng Fed tiếp tục nâng lãi suất.

Tính đến thứ Sáu tuần trước (23/10), thị trường hợp đồng tương lai lãi suất phản ánh xác suất lên tới 90% Fed sẽ giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp ngày 27-28/10.

Fed đối mặt bài toán khó trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11, sự kiện quyết định liệu Đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump có tiếp tục kiểm soát cả hai viện Quốc hội Mỹ hay không, đang đặt Chủ tịch Fed Kevin Warsh vào tình thế đặc biệt nhạy cảm.

“Chủ tịch Warsh sẽ phải xóa bỏ mọi nghi ngờ rằng quyết định của Fed chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố chính trị”, ông Gregory Daco, chuyên gia kinh tế trưởng tại EY-Parthenon, nhận định.

Theo ông Daco, bất kể Fed lựa chọn phương án nào, một trong hai đảng chính trị đều có thể cho rằng Ngân hàng Trung ương đang hành động nhằm phục vụ lợi ích của đảng còn lại.

Khả năng chi trả các chi phí sinh hoạt đang trở thành một trong những mối quan tâm hàng đầu của cử tri Mỹ, trong bối cảnh ngày càng nhiều người bất mãn với cách Tổng thống Trump điều hành nền kinh tế. Cả lạm phát kéo dài lẫn lãi suất tăng đều góp phần đẩy chi phí sinh hoạt lên cao.

Tuy nhiên, bên cạnh việc tránh những nghi ngờ về động cơ chính trị, ông Warsh còn phải duy trì kỳ vọng rằng Fed có thể tiếp tục tăng lãi suất trong thời gian tới, theo ông Daco.

“Nếu Chủ tịch Warsh không đưa ra bất kỳ tín hiệu nào, hoặc chỉ đơn giản nói rằng Fed đang chờ thêm bằng chứng cho thấy lạm phát hạ nhiệt, thị trường có thể coi đó là dấu hiệu Fed thiếu độ tin cậy. Điều này nhiều khả năng sẽ khiến lợi suất trái phiếu tăng vọt, gây tác động đến nền kinh tế thậm chí nghiêm trọng hơn một đợt tăng lãi suất thực tế”, ông Daco cảnh báo.

“Ông ấy phải giải thích vì sao Fed giữ nguyên lãi suất trong tháng 10, nhưng đồng thời phải trình bày quyết định đó theo cách không làm suy giảm uy tín của Fed trong cuộc chiến chống lạm phát”, chuyên gia này nhấn mạnh.

Dù vậy, ông Daco và nhiều nhà phân tích khác cho rằng ông Warsh khó có khả năng đưa ra những phát biểu quá cụ thể, bởi ông vốn không ủng hộ việc Fed định hướng trước chính sách tiền tệ (forward guidance).

Do đó, giới đầu tư sẽ đặc biệt chú ý đến mọi tín hiệu xuất hiện trong tuyên bố ngắn gọn sau cuộc họp của Fed, cũng như những bình luận của ông Warsh tại cuộc họp báo.

Trọng tâm theo dõi sẽ là cách Chủ tịch Fed đánh giá các điều kiện tài chính và mức độ đe dọa từ lạm phát, vốn đã duy trì trên mục tiêu của Ngân hàng Trung ương trong hơn 5 năm qua.

Quyết định tăng hay giữ nguyên lãi suất vẫn rất khó đoán

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ đã hạ nhiệt vào cuối tuần trước, trong bối cảnh thị trường chứng khoán lao dốc do những lo ngại về tính bền vững của nhu cầu AI.

Diễn biến này khiến bài toán chính sách của ông Warsh trở nên phức tạp hơn, bởi trước đó ông nhiều lần cho rằng các điều kiện tài chính thắt chặt có thể làm giảm nhu cầu phải tiếp tục nâng lãi suất điều hành.

Dù vậy, Fed vẫn có những cơ sở để biện minh cho quyết định tạm dừng tăng lãi suất.

Một trong số đó là tốc độ tăng tiền lương theo giờ đã thấp hơn lạm phát trong 6 tháng liên tiếp, cho thấy thị trường lao động hiện không tạo thêm nhiều áp lực lên giá cả.

Biên bản cuộc họp tháng 9 của Fed cũng cho thấy nhiều nhà hoạch định chính sách coi đợt tăng lãi suất khi đó là một biện pháp phòng ngừa trước nguy cơ lạm phát leo thang. Những rủi ro này có thể giảm bớt trong thời gian tới, đặc biệt nếu cuộc xung đột tại Trung Đông được giải quyết.

Tuy nhiên, ông Scott Anderson, chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách Mỹ tại BMO, cho rằng khả năng Fed tiếp tục tăng lãi suất trong tháng 10 vẫn lớn hơn những gì thị trường đang phản ánh.

“Tôi thực sự nghĩ rằng quyết định tại cuộc họp tháng 10 sẽ khó khăn hơn nhiều so với mức độ mà thị trường đang định giá”, ông Anderson nhận định.

Ông dự báo sẽ có ít nhất một phiếu phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất, đến từ bà Beth Hammack, Chủ tịch Fed Cleveland, người nổi tiếng với quan điểm cứng rắn trong kiểm soát lạm phát. Một số quan chức khác cũng có thể cùng đưa ra ý kiến phản đối.

Về triển vọng chính sách, ông Anderson hiện dự báo Fed sẽ phải tăng lãi suất thêm hai lần nữa nhằm kiềm chế lạm phát. Fed đặt mục tiêu đưa lạm phát về mức 2%, được đo bằng mức thay đổi trong 12 tháng của chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE).

Dữ liệu PCE tháng 9 dự kiến được công bố vào thứ Năm (29/10). Tuy nhiên, các nhà kinh tế dự báo lạm phát đã tăng lên 3,6%, so với mức 3,4% trong tháng 8.

Động lực đẩy lạm phát đi lên không chỉ đến từ giá xăng tăng cao do xung đột Trung Đông, mà còn xuất phát từ áp lực giá lan rộng ở nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ, bao gồm vé máy bay, tiền thuê nhà và máy tính.

“Tôi cho rằng có những cơ sở khá vững chắc để khẳng định Fed vẫn còn nhiều việc phải làm”, ông Anderson nhận định. Đáng chú ý, cụm từ “vẫn còn nhiều việc phải làm” cũng từng được chính Chủ tịch Fed Kevin Warsh sử dụng trong một bài phát biểu vào cuối tháng 8. Khi đó, phát biểu này được giới quan sát coi là tín hiệu báo trước quyết định tăng lãi suất của Fed trong tháng 9.