Gặp gỡ đại diện hơn 65.000 doanh nghiệp Việt Nam, Thủ tướng gửi thông điệp đặc biệt

Phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá sự lớn mạnh của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa và quá trình trưởng thành của Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME) gắn liền với tiến trình đổi mới tư duy phát triển, hoàn thiện thể chế và hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa “đông nhưng chưa mạnh”

Theo Thủ tướng, doanh nghiệp nhỏ và vừa đã phát triển mạnh về số lượng, mở rộng vai trò và ngày càng đóng góp quan trọng cho nền kinh tế. Nhóm doanh nghiệp này hiện chiếm gần 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động, hiện diện ở hầu hết các ngành, lĩnh vực và địa bàn.

Các doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng đóng góp quan trọng vào việc mở rộng năng lực sản xuất, huy động nguồn lực xã hội, tạo việc làm, thu nhập và sinh kế cho gần 6,5 triệu người lao động, qua đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng và bảo đảm an sinh xã hội.

Tuy nhiên, Thủ tướng thẳng thắn nhìn nhận khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa đang ở tình trạng “đông nhưng chưa mạnh”. Năng lực quản trị, tài chính, chất lượng nguồn nhân lực và sức chống chịu của nhiều doanh nghiệp còn hạn chế. Số doanh nghiệp làm chủ công nghệ, tham gia sâu vào chuỗi giá trị và vươn ra thị trường quốc tế vẫn còn ít.

Thủ tướng cho rằng Việt Nam đang thực hiện hai mục tiêu chiến lược của đất nước đến năm 2030 và 2045. Vì vậy, trước hết phải thực hiện thành công mục tiêu tăng trưởng “hai con số”. Khu vực kinh tế tư nhân cần phát triển lớn hơn về quy mô, cao hơn về năng suất, mạnh hơn về công nghệ, tham gia sâu hơn trong chuỗi giá trị, đáp ứng tốt hơn thị trường trong nước và vươn xa hơn trên thị trường khu vực, quốc tế.

Trong đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa phải trở thành nền tảng vững chắc và nguồn bổ sung liên tục cho lớp doanh nghiệp vừa và doanh nghiệp lớn.

“Nhà nước kiến tạo - Hiệp hội kết nối - doanh nghiệp tiên phong”

Tinh thần xuyên suốt được Thủ tướng nhấn mạnh tại sự kiện là: “Nhà nước kiến tạo - Hiệp hội kết nối - doanh nghiệp tiên phong”.

Để tạo điều kiện cho cộng đồng doanh nghiệp phát triển, Thủ tướng yêu cầu Chính phủ, các bộ, cơ quan và địa phương tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế, cải thiện thực chất môi trường đầu tư kinh doanh; rà soát, loại bỏ các quy định chồng chéo, không cần thiết; đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa quy trình, thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và giảm thực chất chi phí, thời gian tuân thủ của doanh nghiệp, nhất là các thủ tục về thuế, hải quan và tiếp cận đất đai.

Chính sách phải ổn định, dễ hiểu, dễ thực hiện; kỷ luật, kỷ cương thực thi phải nghiêm; kiên quyết xử lý tình trạng nhũng nhiễu, đùn đẩy, né tránh trách nhiệm.

Trong đó, Chính phủ sẽ giao Bộ Tài chính sớm ban hành các văn bản quy định chi tiết triển khai Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư đã được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp tháng 8/2026; chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các Bộ, cơ quan liên quan và VINASME để hoàn thiện các dự án luật trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp tháng 10 vào cuối năm.

Thủ tướng yêu cầu tập trung tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên tinh thần thúc đẩy phát triển doanh nghiệp với các cơ chế, chính sách đột phá, phù hợp cơ chế thị trường và các thông lệ quốc tế.

Một số luật khác có liên quan như dự án Luật Ngân sách nhà nước, Luật Đấu thầu (sửa đổi), Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp cũng cần được tập trung chỉ đạo sửa đổi, bổ sung, bảo đảm chất lượng và đúng tiến độ để báo cáo Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp cuối năm.

Thủ tướng cũng yêu cầu khơi thông và đa dạng hóa nguồn lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhất là vốn, đất đai, mặt bằng sản xuất; tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận hạ tầng, không gian sản xuất, trung tâm đổi mới sáng tạo và các dịch vụ hỗ trợ dùng chung.

Các Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Xây dựng phải khẩn trương phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan và VINASME hoàn thiện các dự án luật liên quan đến doanh nghiệp, trong đó có doanh nghiệp nhỏ và vừa như Luật Đất đai, Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) để trình Quốc hội thông qua tại kỳ họp cuối năm.

Đối với lĩnh vực tín dụng, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được yêu cầu tập trung chỉ đạo các tổ chức tín dụng chủ động xây dựng các sản phẩm tín dụng phù hợp với từng nhóm doanh nghiệp và lĩnh vực ưu tiên, tăng cường ứng dụng dữ liệu và công nghệ trong thẩm định, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ.

Ngân hàng Nhà nước cũng được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện Đề án tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém, tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa trong tháng 8/2026.

Một nhiệm vụ trọng tâm khác là tạo bước chuyển rõ rệt về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Theo Thủ tướng, cần có cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp, trong đó có doanh nghiệp nhỏ và vừa, ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao hiệu quả, tăng năng suất và hỗ trợ, đi thẳng vào những nhu cầu thiết thực của doanh nghiệp.

“Không để chuyển đổi số chỉ là khẩu hiệu; không để chuyển đổi xanh trở thành gánh nặng chi phí đơn thuần; phải biến công nghệ thành năng suất cao hơn, chi phí thấp hơn và thị trường rộng hơn”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Thủ tướng đồng thời yêu cầu thúc đẩy liên kết chuỗi và mở rộng thị trường, có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng mua hàng trong nước, đặt hàng, chuyển giao công nghệ, đào tạo và phát triển nhà cung cấp Việt Nam.

Cùng với đó, cần hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đáp ứng tiêu chuẩn để tham gia các chuỗi cung ứng; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, tận dụng các hiệp định thương mại tự do, xây dựng và bảo vệ thương hiệu Việt Nam.

Chính phủ cũng cần thiết lập các cơ chế để doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chủ động ngay từ khâu thiết kế, đề xuất chính sách, kiến nghị và phản ánh vướng mắc với Chính phủ, các bộ, ngành, cơ quan và địa phương. Những nội dung này, Chính phủ cũng đã giao Bộ Tài chính nghiên cứu hình thức để doanh nghiệp trao đổi, phản ánh kịp thời các kiến nghị, vướng mắc với Chính phủ, các cơ quan và địa phương có liên quan.

Thủ tướng đề nghị doanh nghiệp phải chủ động tự nâng cấp mình

Đối với cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, Thủ tướng đề nghị các doanh nghiệp cần nuôi dưỡng khát vọng lớn và chủ động tự nâng cấp mình.

Doanh nghiệp siêu nhỏ cần phấn đấu trở thành doanh nghiệp nhỏ; doanh nghiệp nhỏ phải lớn lên thành doanh nghiệp vừa; doanh nghiệp vừa phải có khát vọng trở thành doanh nghiệp lớn và vươn ra khu vực, thế giới.

“Chính sách của Nhà nước và sự hỗ trợ của Hiệp hội là quan trọng, nhưng không thể thay thế nỗ lực tự thân của chính cộng đồng doanh nghiệp”, Thủ tướng Lê Minh Hưng bày tỏ.

Thủ tướng cũng đề nghị cộng đồng doanh nghiệp thay đổi tư duy cạnh tranh theo hướng tăng cường hợp tác, liên kết; chủ động tham gia cụm liên kết ngành, chuỗi cung ứng, liên kết với doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp FDI, viện trường; đồng thời khai thác hiệu quả mạng lưới của Hiệp hội để mở rộng thị trường và tiếp cận nguồn lực.

Theo Thủ tướng, trong nền kinh tế hiện đại, hợp tác cũng là một phương thức cạnh tranh và là con đường để doanh nghiệp nhỏ tạo ra sức mạnh lớn.

Cùng với đó, doanh nghiệp cần được định hướng tuân thủ pháp luật, thực hành các chuẩn mực kinh doanh hiện đại, kiên quyết nói không với gian lận thương mại và hàng giả, qua đó xây dựng uy tín cho thương hiệu quốc gia.

Nhân dịp 20 năm thành lập VINASME, Thủ tướng mong muốn Hiệp hội bước vào chặng đường mới với tinh thần “đại diện thực chất - kết nối hiệu quả - hỗ trợ chuyên nghiệp - nâng tầm doanh nghiệp”.

Thủ tướng đề nghị Hiệp hội nắm chắc, hiểu sâu và chủ động xây dựng phương án triển khai hiệu quả các chủ trương, cơ chế, chính sách, đường lối của Đảng và Nhà nước trên các lĩnh vực; đồng thời nâng tầm vai trò tham gia kiến tạo thể chế và tổ chức thực thi chính sách.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là làm tốt hơn vai trò cầu nối giữa Nhà nước với doanh nghiệp. Để góp phần thực hiện mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 2 triệu doanh nghiệp hoạt động, Hiệp hội cần xây dựng chương trình triển khai cụ thể theo từng địa phương, ngành nghề; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ và đồng hành để nhiều hộ kinh doanh đủ điều kiện chuyển đổi thành doanh nghiệp.

Thủ tướng cũng yêu cầu Hiệp hội xây dựng cơ chế tiếp nhận và phản hồi kiến nghị của doanh nghiệp dựa trên dữ liệu và bằng chứng khách quan, thay vì chỉ dừng lại ở những phản ánh mang tính cảm tính, rời rạc.

Đồng thời, VINASME cần trở thành một tổ chức đoàn kết, đổi mới, chuyên nghiệp và thực chất hơn nữa, góp phần hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số cho cộng đồng doanh nghiệp trong giai đoạn 2026-2030.