Mới nhất về trục cao tốc gần 12.000 tỷ kết nối Thủ đô với cửa khẩu đường bộ lớn nhất miền Bắc

Những "mắt xích" còn tồn đọng

TTXVN cho biết, theo như báo cáo tại buổi kiểm tra ngày 23/9, đến giữa tháng 9/2026, các địa phương đã bàn giao 603/608ha mặt bằng phục vụ dự án, đạt 99,2%. Dù phần lớn mặt bằng đã được giải quyết, trên toàn tuyến vẫn còn 9 hộ chưa di chuyển cùng 53 vị trí liên quan đến đường gom, đường hoàn trả, nút giao IC04, một số công trình hạ tầng kỹ thuật và trạm dừng nghỉ chưa được bàn giao.

Đây là những phần việc chiếm tỷ lệ không lớn về diện tích nhưng lại có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ hoàn thiện các hạng mục cuối tuyến. Thực tế tại một số vị trí gần cửa khẩu Hữu Nghị, tuyến chính vẫn mới hoàn thành phần nền đường cấp phối, chưa thể thảm bê tông nhựa do còn vướng mặt bằng.

Một trường hợp đáng chú ý là đoạn dài khoảng 27km từ Km45, kết nối với cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn tại xã Nhân Lý, đến nút giao IC03 kết nối Quốc lộ 4B tại phường Kỳ Lừa. Đoạn tuyến này đã thông xe kỹ thuật từ giữa năm 2026 nhưng chưa thể khai thác thương mại do đường gom chưa hoàn thiện và các điều kiện an toàn chưa được đáp ứng đầy đủ.

Vì vậy, ở chặng cuối của dự án, bài toán không còn đơn thuần là thi công tuyến chính mà là hoàn thiện đồng bộ các hạng mục kết nối, bảo đảm tuyến đường có thể vận hành an toàn và phát huy hiệu quả sau khi đưa vào khai thác.

78% khối lượng xây lắp đã hoàn thành

Dự án tuyến cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị - Chi Lăng có tổng chiều dài khoảng 59,87km, đi qua các xã, phường Đông Kinh, Kỳ Lừa, Đồng Đăng, Nhân Lý, Hoàng Văn Thụ, Na Sầm, Văn Lãng, Thất Khê và Tràng Định của tỉnh Lạng Sơn. Đây là dự án giao thông có quy mô lớn trên địa bàn tỉnh, được đầu tư theo hình thức BOT, tổng mức đầu tư của dự án khoảng 11.808 tỷ đồng.

Đến giữa tháng 9/2026, dự án được triển khai với 5 gói thầu. Giá trị xây lắp đã thực hiện đạt khoảng 6,67/8,5 nghìn tỷ đồng, tương đương 78% giá trị hợp đồng. Phần khối lượng còn lại tập trung chủ yếu tại các gói thầu EC01, EC04, nút giao IC04, hệ thống giao thông thông minh và các hạng mục phụ trợ.

Theo hợp đồng giữa nhà đầu tư và UBND tỉnh, dự án được đặt mục tiêu hoàn thành xây lắp, đưa vào khai thác trong tháng 12/2026. Như vậy, quỹ thời gian còn lại không nhiều, trong khi khối lượng công việc vẫn tập trung ở nhiều hạng mục có tính liên kết với nhau.

Tại hiện trường, yêu cầu được đặt ra là các nhà thầu phải tăng cường nhân lực, máy móc, tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp và làm thêm giờ để đẩy nhanh những phần việc còn lại. Cùng với đó, các địa phương phải hoàn tất mặt bằng còn vướng trước ngày 31/10/2026.

Trong năm 2026, dự án được bố trí 3.000 tỷ đồng vốn. Đến cuối tháng 9, số vốn đã giải ngân đạt hơn 1.517 tỷ đồng, tương đương 50,4% kế hoạch vốn được phân bổ cho dự án. Việc tháo gỡ mặt bằng và đẩy nhanh nghiệm thu, thi công vì thế cũng gắn trực tiếp với yêu cầu đẩy tiến độ giải ngân phần vốn còn lại.

Mảnh ghép quan trọng trong hành lang giao thông đến cửa khẩu Hữu Nghị

Cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị - Chi Lăng không chỉ giải quyết nhu cầu đi lại trên địa bàn Lạng Sơn mà còn là một mắt xích trong hành lang giao thông từ Hà Nội qua Bắc Giang, Lạng Sơn đến khu vực cửa khẩu Hữu Nghị.

Với chiều dài gần 60km, tuyến cao tốc sẽ kết nối trực tiếp với cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn, đồng thời liên kết với các tuyến quốc lộ và hệ thống đường dẫn tới khu vực cửa khẩu. Khi hoàn thiện đồng bộ, tuyến đường được kỳ vọng góp phần nâng cao năng lực vận chuyển hàng hóa, hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu và logistics tại khu vực biên giới phía Bắc.

Đối với Lạng Sơn, việc đưa tuyến cao tốc vào khai thác còn có ý nghĩa trong việc mở rộng không gian phát triển dọc hành lang giao thông, tạo điều kiện kết nối thuận lợi hơn giữa các khu vực của tỉnh với cửa khẩu Hữu Nghị.

Trước mắt, trọng tâm của tỉnh vẫn là giải quyết những phần việc còn dang dở. Tại buổi kiểm tra ngày 23/9, lãnh đạo tỉnh yêu cầu các xã, phường rà soát từng trường hợp còn vướng mắc, hoàn tất bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao toàn bộ mặt bằng còn lại trước ngày 31/10/2026; đồng thời yêu cầu các đơn vị liên quan bảo đảm nguồn vật liệu và đẩy nhanh thi công, nghiệm thu để hoàn thành dự án theo tiến độ.

Nếu các "mắt xích" cuối cùng được tháo gỡ đúng kế hoạch, cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị - Chi Lăng sẽ có thêm điều kiện để hoàn tất xây lắp trong năm 2026, từng bước hình thành trục giao thông cao tốc kết nối sâu hơn khu vực cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị với mạng lưới giao thông phía Bắc.