Nga tăng tốc triển khai 'Starlink riêng', dự kiến đưa gần 1.000 vệ tinh lên quỹ đạo
Nga đang đẩy nhanh tiến độ xây dựng mạng lưới internet vệ tinh Rassvet, được phát triển như một hệ thống kết nối băng thông rộng tương tự Starlink của SpaceX. Tình báo Ukraine cảnh báo mạng lưới này về lâu dài có thể được sử dụng cho các mục đích quân sự.
Hệ thống mang tên Rassvet do Văn phòng thiết kế 1440 của Nga phát triển, hướng tới xây dựng một mạng lưới vệ tinh băng thông rộng ở quỹ đạo Trái đất tầm thấp, cung cấp kết nối internet tốc độ cao.
Theo kế hoạch được Nga công bố, Rassvet dự kiến bắt đầu cung cấp dịch vụ thương mại từ năm 2027. Tuy nhiên, phía Ukraine cho rằng mạng lưới này có thể được mở rộng sang các ứng dụng quân sự, trong đó có liên lạc và điều khiển máy bay không người lái.
Thiếu tướng Vadym Skibitskyi, Phó Cục trưởng Cục Tình báo Quân sự Ukraine, ngày 10/8 cho biết Moscow đang triển khai Rassvet với tốc độ nhanh hơn đáng kể so với kế hoạch ban đầu.
“Moscow đang triển khai Rassvet, về cơ bản là một phiên bản Starlink của Nga. Họ đã bắt đầu phóng các vệ tinh với tốc độ nhanh hơn đáng kể so với dự kiến ban đầu”, ông Skibitskyi nói.

Theo quan chức Ukraine, Nga đã đưa 16 vệ tinh Rassvet đầu tiên lên quỹ đạo tầm thấp vào tháng 3 và tiếp tục mở rộng mạng lưới. Một đợt phóng vệ tinh thứ 2 được cho là đã diễn ra vào tháng 7.
Moscow đặt mục tiêu xây dựng một “chòm sao” gồm 292 vệ tinh vào năm 2027, trước khi nâng quy mô lên 924 vệ tinh vào năm 2035.
Ông Skibitskyi cho biết hiện Rassvet mới chỉ hoạt động không ổn định khi một trong các vệ tinh bay qua lãnh thổ Ukraine. Tuy nhiên, khi Nga hoàn thiện mạng lưới vệ tinh quy mô lớn, hệ thống này có thể hoạt động tương tự Starlink.
Các cơ quan chức năng Ukraine hiện đã thảo luận về phương án ứng phó với Rassvet, song ông Skibitskyi không tiết lộ cụ thể các biện pháp đang được xem xét.
“Starlink” đóng vai trò quan trọng trên chiến trường Ukraine
Starlink, mạng lưới internet vệ tinh do SpaceX vận hành, từ lâu đã trở thành một phần quan trọng trong hệ thống liên lạc của quân đội Ukraine.
Trong bối cảnh nhiều cơ sở hạ tầng viễn thông mặt đất bị phá hủy do xung đột, Starlink giúp lực lượng Ukraine duy trì liên lạc, điều khiển UAV và phối hợp hoạt động trên chiến trường theo thời gian thực.
Đầu năm 2024, Ukraine từng cáo buộc quân đội Nga sử dụng hàng nghìn thiết bị đầu cuối Starlink được mua thông qua các công ty tư nhân tại Nga. Tuy nhiên, Moscow và Elon Musk đều phủ nhận cáo buộc này.
Trong một diễn biến liên quan, tạp chí The Atlantic gần đây dẫn các nguồn tin cho biết Musk tiếp tục từ chối yêu cầu của Ukraine về việc sử dụng Starlink để hỗ trợ các cuộc tập kích sâu vào lãnh thổ Nga.
Thông tin xuất hiện trong bối cảnh Nga và Ukraine đang gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào những mục tiêu nằm sâu bên trong lãnh thổ của nhau.
Nga cũng đang tăng cường sử dụng tên lửa đạn đạo nhằm vào Ukraine, trong khi Kiev phải đối mặt với tình trạng nguồn tên lửa đánh chặn ngày càng hạn chế.
Nga tăng tốc sản xuất tên lửa
Theo ông Skibitskyi, năng lực sản xuất vũ khí của Nga cũng đang được đẩy mạnh.
Quan chức tình báo Ukraine cho biết chỉ trong 7 tháng đầu năm, Nga đã hoàn thành mục tiêu sản xuất tên lửa Zircon và Oniks đề ra cho cả năm. Đồng thời, sản lượng tên lửa của Moscow trong năm nay được cho là đang cao hơn kế hoạch từ 10% đến 20%.
Việc Nga đồng thời phát triển mạng lưới vệ tinh Rassvet và mở rộng năng lực sản xuất tên lửa cho thấy Moscow đang đầu tư mạnh vào cả năng lực liên lạc, trinh sát và tác chiến tầm xa.
Nếu đạt được quy mô gần 1.000 vệ tinh như kế hoạch, Rassvet có thể trở thành một hạ tầng liên lạc vệ tinh đáng kể của Nga, qua đó giảm sự phụ thuộc vào các hệ thống do nước ngoài kiểm soát và mở rộng khả năng kết nối ở những khu vực hạ tầng mặt đất bị gián đoạn.