‘Nữ hoàng sữa tươi’ của Việt Nam tiến thẳng sang Nga xây nhà máy: Công suất 1.000 tấn/ngày, quy mô 12.000 con bò cùng vùng nguyên liệu 13.000ha

Từ doanh nghiệp phát triển ngành sữa tại Việt Nam, Tập đoàn TH đang từng bước mở rộng hoạt động sang Nga thông qua mô hình sản xuất khép kín, kết hợp chăn nuôi bò sữa, phát triển vùng nguyên liệu và chế biến thành phẩm. Các dự án của doanh nghiệp được triển khai tại nhiều địa phương, trong đó có Moscow, Kaluga và vùng Primorsky thuộc khu vực Viễn Đông.

Bà Thái Hương, nhà sáng lập Tập đoàn TH, Chủ tịch Hội đồng Chiến lược của tập đoàn, là người định hướng chiến lược đầu tư này. Dự án được khởi động từ năm 2018, với mục tiêu hình thành chuỗi sản xuất sữa đồng bộ tại Nga, từ chăn nuôi, cung ứng nguyên liệu đến chế biến và tiêu thụ sản phẩm.

Theo báo cáo của Tập đoàn TH, quy mô đàn bò sữa tại tỉnh Kaluga đã đạt 3.300 con, trong khi tại tỉnh Moscow là gần 2.800 con. Đây là hai địa bàn doanh nghiệp tập trung phát triển hoạt động chăn nuôi và xây dựng cơ sở sản xuất trong những giai đoạn đầu của dự án.

Một cột mốc đáng chú ý trong quá trình đầu tư của TH tại Nga là việc đưa nhà máy chế biến sữa tại tỉnh Kaluga vào hoạt động ngày 11/5/2025. Nhà máy có diện tích gần 15 ha, được xây dựng trong khu công nghiệp thuộc vùng kinh tế đặc biệt Kaluga, huyện Borovsk, cách thủ đô Moscow khoảng 100 km.

Cơ sở này có công suất thiết kế 1.000 tấn sữa/ngày. Trong giai đoạn đầu, nhà máy vận hành với công suất 500 tấn/ngày, sử dụng nguồn nguyên liệu từ các trang trại bò sữa của TH tại Moscow và Kaluga.

Việc nhà máy đi vào hoạt động đánh dấu bước chuyển trong chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp, từ cung cấp sữa nguyên liệu sang trực tiếp chế biến thành phẩm ngay tại thị trường Nga. Trước đó, sữa tươi từ các trang trại của TH tại nước này chủ yếu được cung cấp cho một số doanh nghiệp chế biến sữa lớn.

Danh mục sản phẩm tại nhà máy khá đa dạng, bao gồm sữa tươi thanh trùng, tiệt trùng, sữa chua, kefir, ryazhenka, bơ, phô mai và kem. Các dòng sản phẩm được phát triển theo khẩu vị của người tiêu dùng Nga, đồng thời tính đến khả năng mở rộng xuất khẩu sang những thị trường khác.

Đầu tư vùng Viễn Đông, phát triển vùng nguyên liệu 13.000 ha

Ngoài Moscow và Kaluga, TH còn triển khai dự án quy mô lớn tại vùng Primorsky, thuộc khu vực Viễn Đông của Nga. Đây là địa bàn có tiềm năng phát triển nông nghiệp nhờ quỹ đất rộng, song một số khu vực cần được cải tạo trước khi đưa vào sản xuất.

Theo thông tin do Tập đoàn TH công bố, dự án tại Primorsky được quy hoạch với vùng nguyên liệu khoảng 13.000 ha, trang trại có tổng đàn dự kiến 12.000 con bò, trong đó có 6.000 bò sữa. Đi cùng với đó là nhà máy chế biến sữa có công suất thiết kế 250 tấn/ngày.

Hiện doanh nghiệp đang triển khai hoạt động khai hoang, cải tạo đất để phục vụ trồng cỏ và phát triển nguồn thức ăn cho đàn bò. Trước đó, TH cũng đã tổ chức trồng đậu tương tại khu vực này. Bên cạnh cây cỏ phục vụ chăn nuôi, kế hoạch sản xuất nông nghiệp còn bao gồm đậu tương và một số loại cây trồng khác.

Dự án tại Primorsky được khởi công năm 2024, với tổng vốn đầu tư công bố khoảng 19 tỷ ruble, tương đương hơn 5.200 tỷ đồng tại thời điểm đưa tin.

Theo kế hoạch ban đầu, nhà máy chế biến sữa dự kiến đi vào hoạt động vào cuối năm 2027. Hiện, hoạt động tại đây vẫn tập trung vào việc khai hoang, cải tạo quỹ đất 13.000 ha để phát triển vùng trồng cỏ nguyên liệu.

Theo tài liệu giới thiệu của Tập đoàn TH, chiến lược đầu tư vào Nga được công bố từ năm 2016, với tổng vốn dự kiến 2,7 tỷ USD trong vòng 10 năm. Kế hoạch ban đầu hướng tới xây dựng các tổ hợp trang trại và nhà máy chế biến tại nhiều địa phương, với quy mô đàn bò và năng lực sản xuất lớn.

Tính đến tháng 3/2026, những kết quả được cơ quan quản lý và doanh nghiệp xác nhận tập trung tại các trang trại ở Moscow, Kaluga, nhà máy chế biến sữa tại Kaluga và dự án đang triển khai ở Primorsky.

Việc mở rộng đầu tư tại Nga cho thấy chiến lược của TH không chỉ dừng ở xuất khẩu sản phẩm từ Việt Nam mà còn hướng đến xây dựng năng lực sản xuất trực tiếp tại thị trường nước ngoài.

Thông qua mô hình kết hợp trang trại, vùng nguyên liệu và nhà máy chế biến, doanh nghiệp có thể chủ động hơn trong chuỗi cung ứng, từ nguồn nguyên liệu đầu vào đến sản xuất và phân phối thành phẩm, đồng thời giảm phụ thuộc vào xuất khẩu sản phẩm hoàn chỉnh từ Việt Nam.