Chưa đầy 2 tháng nữa, chính thức phát điện thương mại siêu dự án nhiệt điện lớn nhất Việt Nam

Đại công trường hơn 42.000 tỷ đồng bước vào giai đoạn nước rút

Tại xã Phú Trạch, tỉnh Quảng Trị, Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I đang bước vào giai đoạn hoàn thiện cuối cùng trước khi vận hành thương mại. Đây là một trong những dự án nguồn điện quy mô lớn của Việt Nam, với tổng mức đầu tư điều chỉnh hơn 42.022 tỷ đồng.

Trong giai đoạn thi công cao điểm, công trường từng huy động khoảng 4.000 lao động để triển khai các hạng mục xây dựng, lắp đặt thiết bị và hoàn thiện hệ thống kỹ thuật. Đến nay, cả hai tổ máy với tổng công suất 1.403MW đã hòa đồng bộ vào hệ thống điện quốc gia, sản lượng điện phát lên lưới đạt hơn 703 triệu kWh.

Đáng chú ý, Quảng Trạch I được xác định là nhà máy nhiệt điện có công suất tổ máy lớn nhất Việt Nam hiện nay. Công trình sử dụng công nghệ nhiệt điện than phun thông số hơi siêu tới hạn, giúp nâng cao hiệu suất phát điện so với các công nghệ nhiệt điện than thông thường.

Hệ thống thiết bị chính được cung cấp bởi những nhà sản xuất quốc tế, trong đó lò hơi do IHI Corporation (Nhật Bản) cung cấp, còn tua bin và máy phát điện do Doosan Enerbility (Hàn Quốc) sản xuất.

Tuy nhiên, việc hòa lưới thành công mới là một trong những cột mốc kỹ thuật quan trọng. Để chính thức phát điện thương mại, nhà máy phải hoàn thành quy trình chạy thử, hiệu chỉnh và đánh giá độ tin cậy với những yêu cầu nghiêm ngặt.

Chia sẻ trên báo Tuổi Trẻ, ông Đào Ngọc Long - Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án điện 2, các tổ máy phải trải qua khoảng 120 bài thử nghiệm theo tiêu chuẩn Việt Nam và yêu cầu hợp đồng. Nếu một bài kiểm tra không đạt, đơn vị thực hiện phải khắc phục và tiến hành thử nghiệm lại.

Đặc biệt, nhà máy còn phải hoàn thành giai đoạn chạy tin cậy liên tục trong một tháng mà không xảy ra sự cố trước khi được công nhận đủ điều kiện vận hành thương mại. Một trong những yêu cầu kỹ thuật quan trọng là đưa từng tổ máy đạt 100% công suất thiết kế. Riêng tổ máy số 2 cần khoảng một tháng kể từ thời điểm hòa lưới để đạt mức công suất này.

Theo đại diện Ban Quản lý dự án điện 2, quá trình chạy thử được thực hiện thận trọng, ưu tiên an toàn thiết bị và khả năng vận hành ổn định lâu dài, thay vì chạy theo tiến độ bằng mọi giá.

Cùng với việc hoàn thiện các tổ máy, hệ thống hạ tầng phục vụ vận hành cũng đã cơ bản sẵn sàng. Trong đó, cảng nhập than có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải đến 100.000 tấn cùng hệ thống đê chắn sóng đã hoàn thành.

Cảng được công bố mở trong tháng 10/2026 và đã phục vụ 10 chuyến tàu vận chuyển than, gồm 3 chuyến thương mại và 7 chuyến phục vụ chạy thử. Nguồn nhiên liệu được nhập khẩu từ các quốc gia có chủng loại than đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của nhà máy.

Đối với công tác bảo vệ môi trường, Quảng Trạch I được trang bị hệ thống xử lý khí thải ba cấp, gồm khử NOx, lọc bụi tĩnh điện và khử SO2 bằng nước biển. Hệ thống quan trắc khí thải, nước thải tự động được kết nối với cơ quan quản lý môi trường để phục vụ giám sát.

Theo kế hoạch, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan đang tập trung hoàn tất các bước thử nghiệm, phấn đấu đưa cả hai tổ máy vào vận hành thương mại trong năm 2026.

Khi hoạt động ổn định, Quảng Trạch I được thiết kế cung cấp khoảng 9,1 tỷ kWh điện mỗi năm, góp phần bổ sung nguồn điện nền công suất lớn cho hệ thống điện quốc gia. Nhà máy dự kiến sử dụng khoảng 500 cán bộ, nhân viên trong giai đoạn vận hành, đồng thời đóng góp ngân sách địa phương khoảng 500 tỷ đồng mỗi năm.

Từ nhà máy 1.403MW đến tổ hợp năng lượng hơn 6.000MW

Không dừng lại ở Quảng Trạch I, khu vực này đang tiếp tục được đầu tư các dự án nguồn điện quy mô lớn, từng bước hình thành một trung tâm năng lượng kết hợp nhiệt điện than và điện khí LNG.

Theo Tạp chí Vietnam Finance, ngày 20/10/2026, Nhà máy Nhiệt điện LNG Quảng Trạch II chính thức được khởi công với tổng mức đầu tư hơn 40.123 tỷ đồng.

Dự án có công suất thiết kế 1.612,8 MW, sử dụng công nghệ tua bin khí chu trình hỗn hợp. Theo kế hoạch, tổ máy số 1 dự kiến vận hành thương mại vào tháng 2/2030, tiếp đến là tổ máy số 2 vào tháng 4 cùng năm.

Trong giai đoạn xây dựng, công trường Quảng Trạch II dự kiến cần khoảng 2.500 lao động, tiếp tục tạo nhu cầu lớn về nhân lực xây dựng và kỹ thuật tại địa phương. Song song với đó, dự án Quảng Trạch III có công suất dự kiến khoảng 1.500 MW đang trong quá trình lựa chọn nhà thầu EPC, hướng tới mục tiêu vận hành thương mại trong quý I/2031.

Như vậy, tổng công suất thiết kế của ba dự án Quảng Trạch I, II và III đạt khoảng 4.515,8MW. Theo tính toán của Ban Quản lý dự án điện 2, khi cả ba nhà máy đi vào hoạt động, tổng sản lượng điện dự kiến đạt khoảng 29,4 tỷ kWh mỗi năm. Đáng chú ý, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) còn đang nghiên cứu đề xuất bổ sung dự án Quảng Trạch IV, với định hướng nâng tổng quy mô công suất của toàn trung tâm lên trên 6.000MW.

Đây mới là mục tiêu phát triển trong tương lai, phụ thuộc vào quá trình nghiên cứu, phê duyệt và triển khai các dự án tiếp theo. Việc đầu tư liên tiếp các nhà máy điện quy mô hàng chục nghìn tỷ đồng được kỳ vọng tạo thêm động lực phát triển công nghiệp, dịch vụ và hạ tầng tại khu vực Bắc Quảng Trị, đồng thời nâng cao khả năng cung ứng điện cho nền kinh tế.

Trước mắt, trọng tâm vẫn là hoàn thành các bài thử nghiệm, kiểm tra độ tin cậy và đưa Quảng Trạch I vào vận hành thương mại an toàn trong năm 2026. Đây sẽ là bước tiến quan trọng trong quá trình hình thành trung tâm điện lực quy mô lớn tại miền Trung.