Phát hiện đường dây 'chạy suất' vào đại học: 761 gia đình vướng vào bê bối, hơn 50 người gồm chuyên gia, giáo viên, doanh nhân, người nổi tiếng tại Mỹ bị kết án

Tháng 3/2019, giới chức Mỹ công bố kết quả điều tra vụ gian lận tuyển sinh đại học quy mô lớn mang mật danh Operation Varsity Blues. Theo NBC News, William Rick Singer, kẻ cầm đầu đường dây "chạy suất" vào đại học khai đã "giúp" 761 gia đình tại Mỹ đưa con vào các trường đại học thông qua "cửa phụ".

Cuộc điều tra này đã làm lộ ra một đường dây đưa con em các gia đình giàu có vào nhiều trường đại học danh tiếng thông qua hối lộ, làm giả hồ sơ tuyển sinh và can thiệp trái phép vào kết quả các kỳ thi chuẩn hóa như SAT và ACT.

Theo kết quả điều tra, hơn 50 người đã bị kết án, trong đó có nhiều phụ huynh, giảng viên, huấn luyện viên thể thao tại các trường đại học và những người liên quan đến công tác tuyển sinh. Người được xác định là cầm đầu đường dây là chuyên gia tư vấn tuyển sinh William Rick Singer. Gần 4 năm sau đợt bắt giữ đầu tiên vào tháng 3/2019, Singer bị tuyên phạt 3 năm 6 tháng tù giam.

Điều đáng chú ý là vụ án không được phát hiện từ một cuộc điều tra trong lĩnh vực giáo dục mà bắt nguồn từ một vụ gian lận chứng khoán. Trong quá trình điều tra, một lãnh đạo doanh nghiệp đã tiết lộ với các điều tra viên liên bang rằng Rudy Meredith, huấn luyện viên bóng đá của Đại học Yale đề nghị giúp con gái ông được nhận vào trường nếu đổi lại một khoản tiền hối lộ.

Tháng 4/2018, các đặc vụ liên bang bố trí một cuộc gặp tại khách sạn ở Boston và bí mật ghi âm cảnh Rudy Meredith trực tiếp đề nghị nhận tiền hối lộ. Cũng tại cuộc gặp này, Meredith lần đầu nhắc đến William Rick Singer. Sau đó, Meredith đồng ý hợp tác với cơ quan điều tra. Hàng loạt cuộc gọi và các buổi gặp trực tiếp giữa ông với Singer được ghi âm, từng bước làm rõ quy mô của đường dây gian lận tuyển sinh.

Khi đã có những chứng cứ ban đầu, cơ quan điều tra tiếp tục thuyết phục Singer hợp tác. Ông này sau đó bí mật ghi âm nhiều cuộc điện thoại và các cuộc gặp với những người tham gia đường dây. Từ các tài liệu thu thập được, công tố viên đã xây dựng hồ sơ truy tố hàng chục phụ huynh, huấn luyện viên và những cá nhân có liên quan.

Theo hồ sơ vụ án, các bị cáo sử dụng nhiều phương thức khác nhau để giúp thí sinh trúng tuyển. Một số phụ huynh bỏ tiền để sửa điểm các kỳ thi SAT hoặc ACT, trong khi nhiều trường hợp khác hối lộ các huấn luyện viên đại học để con mình được tuyển vào trường theo diện vận động viên, dù thực tế không tham gia thi đấu môn thể thao tương ứng.

Trong số các bị cáo có nữ diễn viên Lori Loughlin, ngôi sao của loạt phim Full House cùng chồng là nhà thiết kế thời trang Mossimo Giannulli. Hai người đã chi 500.000 USD tiền hối lộ để hai con gái được tuyển vào Đại học Nam California (USC) theo diện vận động viên chèo thuyền, mặc dù cả hai chưa từng tham gia môn thể thao này.

Một trường hợp nổi tiếng khác là nữ diễn viên Felicity Huffman, ngôi sao của loạt phim Desperate Housewives. Bà thừa nhận đã chi 15.000 USD nhằm nâng điểm bài thi SAT của con gái lớn.

Ngoài ra, người thừa kế thương hiệu thực phẩm Hot Pockets cũng thừa nhận trả 100.000 USD để một giám thị sửa đáp án bài thi ACT của hai con gái. Cựu Chủ tịch một hãng luật quốc tế, cựu Giám đốc điều hành một công ty truyền thông và cựu chủ một doanh nghiệp sản xuất rượu vang tại bang California cũng nằm trong số những người nhận tội.

Trong toàn bộ vụ án, chỉ có 2 phụ huynh lựa chọn ra tòa thay vì nhận tội là Gamal Abdelaziz, cựu lãnh đạo một tập đoàn kinh doanh sòng bạc và John Wilson, cựu lãnh đạo của Staples Inc.

Theo cáo buộc, Abdelaziz đã chi 300.000 USD để con gái được tuyển vào Đại học Nam California theo diện vận động viên bóng rổ, mặc dù cô không đủ năng lực để góp mặt trong đội tuyển của trường trung học.

Trong khi đó, John Wilson bị cáo buộc chi 220.000 USD để con trai được đưa vào đội bóng nước của Đại học Nam California, đồng thời chi thêm 1 triệu USD nhằm giúp hai con gái sinh đôi được nhận vào Đại học Harvard và Đại học Stanford. Cả hai sau đó đều bị kết án và kháng cáo lên Tòa phúc thẩm Liên bang tại Boston.

Về hình phạt, trước khi William Rick Singer bị tuyên án, mức án tù cao nhất trong vụ án thuộc về Gordon Ernst, cựu huấn luyện viên quần vợt của Đại học Georgetown, người từng huấn luyện gia đình cựu Tổng thống Barack Obama. Ernst bị tuyên phạt 2 năm 6 tháng tù giam sau khi nhận hơn 3 triệu USD tiền hối lộ để giúp nhiều phụ huynh đưa con vào trường.

Jorge Salcedo, cựu huấn luyện viên bóng đá nam của Đại học California, Los Angeles (UCLA), bị tuyên phạt 8 tháng tù vì nhận 200.000 USD tiền hối lộ để đưa các thí sinh vào trường theo diện vận động viên. Michael Center, cựu huấn luyện viên quần vợt nam của Đại học Texas tại Austin, bị kết án 6 tháng tù vì nhận khoản hối lộ 100.000 USD.

Đối với các phụ huynh, Lori Loughlin bị tuyên án 2 tháng tù giam, còn chồng bà là Mossimo Giannulli nhận mức án 5 tháng tù. Felicity Huffman bị tuyên án 14 ngày tù. Một số phụ huynh khác không phải chấp hành án tù. Trong nhóm phụ huynh, John Wilson là người nhận mức án nghiêm khắc nhất với 15 tháng tù giam, song được tại ngoại trong thời gian chờ xét kháng cáo.