CPI 9 tháng tăng 4,52%, Bộ Tài chính nói về dư địa kiểm soát lạm phát cuối năm

Tại họp báo thường kỳ quý III/2026 của Bộ Tài chính ngày 6/10, phóng viên đặt câu hỏi về việc CPI 9 tháng đã tăng 4,52%, trong khi Thủ tướng yêu cầu cố gắng kiểm soát lạm phát ở mức 4,5%.

Phóng viên đề nghị Bộ Tài chính làm rõ dư địa điều hành lạm phát trong những tháng còn lại của năm, các giải pháp trọng tâm và hiệu quả dự kiến của những giải pháp này.

Trả lời, bà Lê Tuyết Nhung, Phó Cục trưởng Cục Quản lý giá, cho biết công tác điều hành giá thời gian tới sẽ tiếp tục bám mục tiêu kiểm soát lạm phát đã được Quốc hội và Chính phủ đặt ra.

Theo đại diện Bộ Tài chính, ngày 26/9, Chính phủ đã có văn bản yêu cầu các bộ, ngành, địa phương theo dõi sát diễn biến giá cả, hàng hóa, đồng thời tăng cường kiểm tra để kịp thời xử lý những yếu tố có thể gây áp lực lên mặt bằng giá.

Không để thiếu hàng, sốt giá

Một trong những giải pháp được Bộ Tài chính nhấn mạnh là bảo đảm cân đối cung - cầu, đặc biệt với các mặt hàng thiết yếu. Trong những tháng cuối năm, các bộ, ngành và địa phương cần chủ động theo dõi nguồn cung, nhu cầu thị trường để tránh xảy ra tình trạng thiếu hàng, từ đó tạo áp lực tăng giá.

Đối với những địa phương có mức tăng giá cao hơn, Bộ Tài chính yêu cầu phải phân tích cụ thể cơ cấu giá và nguyên nhân dẫn đến mức tăng.

Việc này nhằm nhận diện những mặt hàng tác động lớn đến chỉ số CPI, qua đó có biện pháp điều hành phù hợp.

“Đối với các địa phương là có mức tăng cao hơn thì Bộ Tài chính có đề nghị là phải phân tích rõ cơ cấu giá và phải rõ nguyên nhân mà dẫn đến cái tăng cao”, bà Nhung cho biết.

Tiếp tục sử dụng chính sách tài khóa để giảm áp lực giá

Bên cạnh việc bảo đảm nguồn cung, bà Nhung cho biết chính sách tài khóa tiếp tục được sử dụng như một công cụ hỗ trợ kiểm soát lạm phát.

Đáng chú ý, đối với xăng dầu và nhiên liệu bay, Chính phủ đã kéo dài thời hạn áp dụng một số chính sách về thuế nhằm hỗ trợ mặt bằng giá.

Theo thông tin tại họp báo, chính sách này được áp dụng đối với một số mặt hàng xăng dầu và nhiên liệu bay từ ngày 1/10 đến hết năm 2026.

Trong bối cảnh giá năng lượng có tác động lan tỏa đến chi phí sản xuất, vận tải và tiêu dùng, việc duy trì các chính sách thuế đối với nhóm hàng này được Bộ Tài chính xác định là một trong những giải pháp hỗ trợ điều hành giá.

Cùng với đó, Ban Chỉ đạo điều hành giá sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, địa phương theo dõi sát diễn biến cung - cầu và giá cả để có chính sách phù hợp.

Tăng kiểm tra, giám sát, không để lợi dụng biến động giá

Một nhóm giải pháp khác được Bộ Tài chính nhấn mạnh là tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực thi pháp luật về giá.

Theo đại diện Bộ Tài chính, đối với những mặt hàng có diễn biến giá bất thường, cơ quan quản lý sẽ kiểm tra, giám sát để kịp thời phát hiện các trường hợp lợi dụng biến động thị trường để tăng giá không phù hợp.

“Chúng ta tăng cường kiểm tra, giám sát đối với việc thực thi pháp luật về giá”, bà Nhung cho hay.

Đối với các mặt hàng do Nhà nước quyết định hoặc có tác động lớn đến CPI, việc điều chỉnh giá cũng sẽ được cân nhắc trong tổng thể điều hành chung.

Đại diện Bộ Tài chính dẫn ví dụ giá dịch vụ khám, chữa bệnh hiện vẫn chưa tính đầy đủ tất cả các chi phí. Khi có đề xuất điều chỉnh thêm chi phí quản lý, cơ quan điều hành giá sẽ phải tham gia ý kiến để đánh giá tác động.

Với giá điện, bà Nhung cho biết Thủ tướng đã chỉ đạo cố gắng không tăng giá trong giai đoạn này. Riêng giá xăng dầu được điều hành theo diễn biến thị trường, đồng thời phải bảo đảm các yêu cầu về nguồn cung và chính sách thuế.

Mục tiêu vẫn là kiểm soát CPI theo chỉ tiêu Quốc hội cho phép

Làm rõ thêm các nội dung này, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh, mục tiêu lạm phát năm 2026 quanh mức 4,5%, Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ đã quyết nghị.

Bộ Tài chính sẽ điều hành giá để đảm bảo mục tiêu Quốc hội cho phép trong năm 2026. Theo đó, các giải pháp đó là đảm bảo nguồn cung các mặt hàng chiến lược, đảm bảo cân đối nguồn cung xăng dầu, không thiếu điện cho nền kinh tế. Cùng với đó là các mặt hàng thiết yếu được đảm bảo.

“Chúng ta cần tăng cường để kiểm tra, giám sát đối với việc mà thực thi pháp luật về giá theo quy định. Nơi nào, địa bàn nào thực hiện có bất thường thì cần tăng cường kiểm tra, giám sát để từ đó tránh được những hiện tượng đầu cơ, trục lợi”, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh.

Với tất cả những giải pháp trên, lãnh đạo Bộ Tài chính cho rằng, năm 2026, CPI sẽ đạt được mục tiêu theo đúng chỉ tiêu Quốc hội đề ra